Search the Nachlass

LBr. 341 · Guericke, fol. 10v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. pusis tractatum suum oespatro es
  2. veluo promuisit multis anc to Gerickius Consul Manderburgensis in Tractato de Spatio Vacuo
  3. eyregius experimentis refertur.
  4. Editus est tandem subt
  5. anni
  6. initium Ampelova
  7. apud Jon jansonu vancones
  8. berzen, et scriplum est
  9. mihi Froncofurto volum
  10. aliquot exemplarum ab
  11. aulore mihimissum, amu
  12. multa egregia experimenta xponit Liber ut in telligo jedites.
  13. est Amstelodami a pud Rhannem lansonium vanlaes bergen, et Geric
  14. rius exemplum mihi misit fuamcosurtum, sed absenti, ut ex literis domini
  15. Baronis de Boineburg intelligo. Inscripsit de Spatio Vacuo quia ejuser
  16. oe pleraque naturae phaenomena explicaremititur, et vacuum reapse
  17. tacrhiberi posse credit.
  18. eta ceusvin Rogeio primum deme
  19. Nam ultra Experimentum ejus jam
  20. distribuendum, illic appulisse divulgatum, quo aerem exhaurit, aliud ab eo sumtum est, cujus ope praeter credit
  21. sed quia nondum vidiea
  22. inderimquae de experium
  23. ratiocinationibusque su
  24. dudum transcripsit dicam
  25. dit procuresse vacidum summum seu spatium omni aere vacuum, quod
  26. ne bullas quid em ullas dare possit; atherem
  27. qub
  28. 3
  29. senspati
  30. non admittit, quanquam Vacuum ejus quiddam aetheri simile habere. vide
  31. Insengit librum desatio atur, supponit enim id non esse purventes quas ocat illa distut
  32. vacuo, quia ejs
  33. se
  34. activum, per quod virtutes Mundanae de corpore in corpus, velut per desi
  35. culum quoddam transferantur
  36. Virtutes, quas vocat Munda
  37. nas sunt impulsiva, conservativa expulsiva, dirigens, vertens sonans
  38. calefaciens, lucens. Ias virtutes Mundanas experimento monstrat
  39. in Globa suo sulphureo, de quo in adjectis ex ejus libro excerptiis fusius
  40. lumes + 9. De
  41. dicitur.
  42. in acrelibem
  43. Globum hunc sulphareum plumam in certa
  44. repellitque puta et a partibus a se distantia tenentem secumque circumagentem, monstrare conatur circuma
  45. ctionem Luna cum terra, nam ut Luna terrae, ita et pluma globo eandes
  46. semper faciem obvertit.
  47. Dim Elasticam explicat per aeris sepsum
  48. trenuls in aere libero prementis gravitatem, quae ubi ablata est, aer ab alio aere incumbente an-
  49. tea pressus, se restituit
  50. q
  51. sequitur, et quia pandem tabet, idem Gerickius Baroscopii quoddam genus sine ullo Mercurio solo
  52. a adtibit
  53. semper faciem globo obvertit, aere, qui virunculum quendam, quaduum indicem, sustinet; is virunculus tanto
  54. hic Gerickius explicare magis descendit, quanto aer exterior est levior.
  55. Habet et globum diametri duorum circiter pedum, ex duobus hemisphaeriis
  56. relluri obvertnls cum cupreis sibi impositis constantem, qu etsi nulla re nisi aeris pressione con-
  57. circatellurem catam tineantur, non tamen nisi vel a triginta equis divelli possunt, et si
  58. aere iimmisso sponte dilabantur. Observat etiam Hemisphae-
  59. ria ejusmodi facilius divelli quando aeq est minus gravis, seu quando virun
  60. culus ejus profundius descendit.
  61. Observat etiam quod valde notabile est, aerem
  62. esse leviorem tempore ventoto, sustineri enim nonnihil, diminuique ejus gravi-
  63. tatem a vento
  64. In literis suis proxima h ad me datis annotat ad experimentum
  65. Globi sulphurei sumendum inulta cautione opus esse, imo ne omnibus quidem attri-
  66. tionem manufactam succedere, illos praesertim elud quibus manus sunt
  67. molliores operum inassuetae; necesse est etiam loco minime humido teneri
  68. nec vcuis manibus madefactis attrectari.
  69. Rationem parand.
  70. globi ait i se quidem in libro tactam, non tamen satis explicatam
  71. promittit tamen mihi descriptionem ejus distinctam.
  72. In libro ipso de spatio Liber ipse etsi de spatio vacua inscriptus sit, nihilominus
  73. de toto Mundi systemate in universum, deque principiis rerum tractat. Autor
  74. probat motum terrae, ex planetis credit quanto quisque minor est, tanto esse soli
  75. propiorem, et maculas proinde esse minimos omnium Planetarum solique proximos.
  76. OttoCericterus consulitandebur-
  77. Pluma quam Glubus attrchit
  78. grosptoribus avulso esse.
  79. dedet ut quam minimum
  80. grabet pluma a globu
  81. velut suspensa tenetur,
  82. globumque cincumagentem
  83. conatur Lunae ejusdem
  84. eandem smper faciem

Cite

LBr. 341 · Guericke, fol. 10v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 374). https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-973551:0020?run=374