Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 1, 25, fol. 4v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.89.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. 0
  2. 50
  3. + h00
  4. 600
  5. O
  6. +9
  7. c
  8. 14. 4. 4+. a. 4. 1
  9. +900
  10. coefficientes
  11. 1bi
  12. Quando vero numeri Aoejusdem grudus in unum
  13. transuersa
  14. addendi sunt, exemplicausa unitates unitatibus, denuru
  15. denaris, centenarii contenariis, quod semper eodem
  16. redit; hinc quia numeros semper sunt coefficientes semper ad terminos purae Geometriae, Geometrica ipsa ad calculum et
  17. sunt denario minores utilis erit sequens tabula:
  18. et 6 f in unum additi faciunt 11. qui
  19. Nimirum
  20. exempli causa sint in unum addendinumeri 5 et 6
  21. quaere ubi linea transversa ipsius S et directa linea
  22. horrzontalis ipsius s, etlinea directa cujus initium
  23. est 5 et linea directa seu perpendicularis cujus intium est
  24. 6 sex sese intersecant, seu quis sit in Tabula numerus
  25. utrique communis, is autem est 1 itaque i1 est summa
  26. ex 5 et 6; sive I1 aequal. 5+6. Eodem modo
  27. invenietur 7+ 9 aequal. 16. Atque has quidem
  28. memoria
  29. additiones simplicium numerorum tironum in promtu
  30. habere debent, si tamen forte oblisi sint aut dubitent
  31. nec tabulum admanus habeant duobus modis reperire possunt, vel digitis numerando, vel
  32. etiam per regulam sequentem, quaeritur summa ex 5
  33. et 8. duplicetur Numerusminor 5 qui fiet 10. huic duplo
  34. addatur differentia inter 5 et 8 quae est 3. fiet 13.
  35. summa quaesita. Eodem modo addendi sunt 2 et 9. duplo 7
  36. seu 14 addatur 2 (differentia inter, 7 et 9) fit 16. Modo ergo
  37. quis discat numerum simplices duplicare, et differentiam inter
  38. etiam duos nuneros simplices addere potest. Sed hoc quoque ideo ne semper nova nomina numeralia, novosque characteres
  39. duos numeros simplices invenire, quae duo sunt facillima,
  40. in usum tironum asri tantummodo ascripsi, qui tamen mox tali
  41. itaque hinc jam patet
  42. auxilio non indigebunt
  43. quomodo Ni ergo in unum addendi suit +
  44. 5a +6a fer agu.
  45. Ex his jam patet uti 9 + D aequalib ita esse sa 16a
  46. 9a +6a aequ. 1Ba, seu 90 +80 aequ. 160 Eodem
  47. modo 5e600 aequ 1100 5 160. 9 a + X a aequ. 1b a
  48. seu 900 +800 aequ. 1600. Est autem 16 idem quod
  49. 10+6 seu 14 + 6. ergo 100 idem est quod 100 +b0 +0
  50. seu 10 +, 6a + 0. et 1600 est 1a 46a 40u 19 seu
  51. 1000 +600 +00+0 seu 1a +6a + 0 a + 0
  52. Qui vero numerum simplicem addere potest, is facit
  53. numerum simplicem addet composito, exempli gratia
  54. quia 9 + X est 16 ideo 19 +7 erit 26, et 29 +7 erit 36
  55. et 39 + 7 erit 46. et ita porro. H sit enim ca + 9
  56. (id est B 10 +9 ve seu 19. vel 20 + 9 seu 29; vel 30 +9 seu 39
  57. sive 2
  58. e3a
  59. sine 1a +
  60. Prout scilicet e signisient cel vol coefficiens C significat
  61. de1 vel 2 vel 3 etc.) et ad ca +9 addi debet 7.
  62. addatur saltem 7 ad 9. fiet (omisso Ca) fiet 16
  63. seu 1a + 6. ergo loco ca 19 habemus ergo 6 pro unitatibus
  64. et 1a addi debet ad ca. id est ad coefficientem denarioru
  65. addi debet untas se siet itat 192 dalit 26. et 9 ts dabis
  66. 30
  67. + sive esse numeros
  68. simplices
  69. + 500
  70. 600
  71. 1100
  72. +ca + 9
  73. 4 ia +6
  74. 2a +
  75. i
  76. 20+
  77. 10
  78. Ausque a
  79. 99 +7 quo
  80. 23

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 1, 25, fol. 4v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 39). https://leibnizlegible.com/page/00067987:0008?run=39