Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 7, fol. 3v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.91.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. p
  2. ita
  3. Ponamus planetas ferri, dum ut ab be orbibus suis ad circulandim, impellanti
  4. Simulus vi eorum centrifuga deprimantur. Et quidem initio vis centri fuga est
  5. eesi vis circulandi est exigua, quia materia orbis est valde tenuis, ita ut intra certum
  6. tempus circutatio illa velocitas circulandi primum impressa, habent ad velocitatem
  7. lanimum circulandi orddinariam, vi rationem none infinite parvam, ita ut parum
  8. admodum progrediatur, vis centrifuga anten cum sit in fnite simus i conatus circu
  9. laudi multo minus adhuc descendet orgue et ab orbe suo depelletur, pautatim autem
  10. conatus autemgravita centrifugu ipsi planetae impressus cum sit intinetesium circulationis
  11. multo magis pro nullo habelitur, et cum imotus des cendendi, diferentia cintrista
  12. vis centrisuna orbis et vis centeidemta via centrifuna planetae; (unde si posterios
  13. excedali degenerat in ascensum vim ascendendi) ideo cosola initio in rationes venit
  14. vis centrifuga pla orbis, qua planeta deorsum impellitur
  15. sunt ale velorias
  16. circulandi initialis, et conatus descendendi initialis homogenei ergo dant mobili statium
  17. divertieo se
  18. men ob unteria vibis raritatem, verum et ipsa ob materiae ort
  19. sit utres fint clarior, sit vellutas orbis v. mateni
  20. i vis tas essu planeta corpus p, si jum teri soliditur ortes sit propeinti
  21. raritatem paru
  22. operatur.
  23. via planelae, set _ erit vis plunetae M , et potentiaeius Mvip. Et
  24. etu anc corpus quo minores habet particulas, et si solidiores, eo alteri minus impetu
  25. seu
  26. imsrimere. Itaque vis circulandi est a partibus superficiariis, sed vis centrifuga est e
  27. imprimere, nam tantu est vis, quantus est numens particularum stringentium, ideo
  28. te
  29. impellendi eodem tempore est in duplica impressa e est in ratione celeritatum ob repes
  30. tones particularum sed hismissis consideremus. planetam cum impeen aliquo jam dat
  31. circulandi ferri P A intereaque descendere detrudi in orbis centrisuga vi impressa
  32. moveri, ut se
  33. entrifuga centrineta, quae sit oriunda a centrifuga orbis. Ponatur antemecs sint temnit a
  34. areae sitit temporibus proportionales, senat ipsae PL perpendi circulationes integra
  35. reciproce proportionale. Et si linea sit Ellipsis cujus umbilicus s, erunt ipsae 2ib reciioes
  36. ut quarata distantiarum Sp. Hujus phaenomeni ut causam inveniamus. Considlerandum est nova
  37. descensum priori super conatum des cendenti priori superadditum, qui est vis centriplo impressis
  38. esse feri detrahendo a conatu gpavitatis, cenatum centrifogum circulationis Porno
  39. conatus centrig novu componitur ex his conatibus: impresso 3p3K se 2p3p) et
  40. gravitatis, et impresso conatu circulandi
  41. sit Ellipsis ppp, via planetae, in cujus Umbilico sol s, et ponamus aequalibus temponta
  42. aequales describi areas, sunt ergo areae ipsae L (P) ipsis Ps reciproce proportionales
  43. et si dicatur (G(PD parallela P (P) secans S(P) in (G) ob naturam Ellipsa debent esse
  44. novi
  45. ac est
  46. tamm
  47. na grant
  48. ipsae PG ipsis sp in reciproca duplicata ipsarum SP compleatur parallelogramum
  49. 202L3P2F, et centro sradio s2P describatur ircys, secans 3p 2F in (, erit
  50. AF, ut vis centri fuaa ex natura circulationis; ergo quodsi a prus detrahas MrF
  51. oritur impressio intera descendeadi nova. siu differentia inter excessus ipsius 2p2)
  52. super ipi Verum hinc jam patet, si novum addamus conatum circulandi additur a novo
  53. obe, quem ingreditur mobile, it peo cum ille nihil facia tad descensum in rP5no
  54. atque ideo mantat P2G, ideo non posse concipi ut maneat 2p. 2K aequal. IP2p.
  55. et proinde si noou impetus irculandi in quolibet olbe imprimitur, et servatur praeterea
  56. P2k Impetus jam impressus in priori orbe, non posse areas de scribi temporibus proportionales
  57. Non video igitur, quomodo excusari possit impressio nova ia quolibet vorfice, nisi dicamu
  58. ob resi mox fieri ut delatus planeta in alium orbem circulationi se orbis accommodet
  59. a qua jam cum enim deventt norben minorem, si cum enim poni possit alicubi in orbre
  60. aliquo habere celeritatem sui orbis, certe, descendens in proximum, cujus paulo minor est.
  61. ce leritas, parum differentem habet celeritatem, ut cum in eo aliquandia moretur mox
  62. acquiret, sitandae perturbationis causa. celerius enim moto resistit materia orbis si quod
  63. autem discrimem est,a nobis notari non poterit. Idem est si recedens magis ab s in
  64. otrarium veniat orbem. bi enim major est rlis celeritas, adeoque continne acceleratur
  65. vis in oibe, donec aequetur celeritas; verum sciendum est Vim gravitatis
  66. dependere non a motu, utrum sclicet celerior sit motus cplanetae, quam sui oris
  67. sed a soliditate ponamus enim planetae corpus habere spatia rara materiam vortiuis
  68. excludentia, et esse instar bullurum quae sint instar bullarum vitrearum in aquas
  69. tunc etsi aequobilis sit motus orbis et planetae situ idem, nihilo minus vis centrifuga
  70. aequalis materiae quam planeta orbe duo e loco suo expellit fortior est, quam vis
  71. centrifuga ipsius planetae, etsi onim eadem sit utriusque celeritas, tamen diffecunt
  72. itaque. sunt autem vires centrisuga celeritates cantrifa
  73. conatus centrifingi in duplicata posito corpora a circulantium in ratione
  74. mol nassa
  75. secipoca radiorum sunt in ratione reciproca triplicata ratiorum. Sed
  76. vis cfuga test in ratione reciptoca conatus centrifugi et virium cor mussa
  77. si solid uuf grvitalis seu soliditatis massae et densit atis massae, densitates agtem no
  78. sunt in ratione radiorum directa. set ratio composita se matetia soli
  79. ab orbe remotior est. Et ratio composita ex deciproca truplicata et directa
  80. simplice, et reciproca duplicata. sunt ergo vires gravitatis in ratione rad
  81. siu pl orbes ita ferrentur, ut essent quadrata temporum ut cub
  82. diftantiarum, videamus quae sit ratio potentiae posita massa crescente in aliqua ratione distantar
  83. reciproca duplicata
  84. cum siit quadrata sit V(t). _ r. (Y). Ergo t: (t): YIr: (Y) A(Y) jam t. (C) cet in circ.
  85. tempora
  86. ddi
  87. aatentates
  88. soturo aputad ad nt seu
  89. da e
  90. s
  91. uu
  92. quando materia homo-
  93. a est, et orbea
  94. tunc
  95. stantiae
  96. es
  97. tentia in quolitet orbe
  98. ex haptiludite o
  99. Dicint

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 7, fol. 3v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068160:0006?run=74