Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 3, 3, fol. 26v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.98.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 9r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. de qua non est controversia, quae scilicetur sumitur ex legit legum
  2. verbis et sententia simul. Fit autem quando cum lege conjungitur aliqua
  3. alia propositio, ut inde constituatur argumentatio, cujus praemissarum aliqua
  4. sit lex, conclusio sit decisio alicujus quaestionis. propositio autem
  5. legi adjuncta potest esse vel alia lex, vel sententia aliqua enuntiata
  6. ex alia quadam scientia sumta exempli causa ex logicis multa assumuit
  7. Icti circa propositiones conditionales et disjunctivas; ex physicis, cum
  8. de partu legitimo agitur, vulneribusque letalibus; ex mathematicis
  9. cum tractatur de finibus regundis, de calculo falcidiae
  10. Leges rectecondeptae dlebentint.
  11. Superest ut tractemus de Methodo Legum, seu de systemate
  12. ex pluribus Legibus concinnando. In hoc systemate duo spectana
  13. est tum materia, tum forma seu ordo. Materiam systematis
  14. faciunt Leges ipsae; in quibus illud observandum est, quod an
  15. inimolimur adificium dobent enim ita esse secti ut
  16. inter se commode conjungi possint, deinde, ut millus sit locus vacuac
  17. firmiterque
  18. ita in legibus coordinandis requiritur, tum ut ne pugnent
  19. inter se, sum ut pullum negotium negotium dubium relinquant
  20. Tale systema Legum lactenus quidem non extat, quin tamen
  21. confici possit, ego dubitare non possum. Sed vulgus in contrariam
  22. abit, crermiti enim infinita esse negotia, quibus mnibus quae
  23. complecti omnia sit supra humanas vires; quod ita esset
  24. fateor, si propositum nobis esset enumerare omnes casus; sed
  25. qui universalia novit, is facile innumerabilem rerum copiam
  26. in classes dividere potest, ita ut nihil eum efugere possit
  27. Deinde vulgo putant nullam esse Legem sine exceptione, cum
  28. tamen ictus velit, regulam ss deb adeo exceptionibus carere
  29. debere, ut si vel in uno fallat officium suum perdere videatur.
  30. quodmodo haec conciliabimus; aut quomodo deniqus aliquid certi ex.
  31. legibus concludemus, si nunquam securi sumus; Respondendum
  32. est singulas quidem leges posse habere exceptiones, sed totum
  33. sostema Legum debere exteptionibus carere; leges enim sese
  34. invicem limitant, et ex ina lege sumi potest, regula,
  35. ex alia exceptio, rursas exalia replicatio, et ita porro.
  36. inde nascitur mirificim Legesferendi compendium, et apparet
  37. quomodo paucae Leges complecti possent casus innumerabires
  38. quoniam paucarum legum innumerabales possunt fieri combinationes
  39. inter se pro negotiis scilicet oblatis. Taltum danda opera est, quo
  40. cognoscatur, quae lex quam limitare posit, quod
  41. non difficile est. si quis modo intelligat, quae diximus de praesumtione.
  42. Omnis enim lex praesumtionem habet, et in casu proposito locum
  43. habet, nisi n i o quid emersisse probetur impedimentum
  44. aut contrarium, quod Exceptionem ex alia lege sumtam pariat
  45. Atque hinc a est quod onus probandi transfertur in eam qui allegat.
  46. exceptionem.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 3, 3, fol. 26v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068400:0052?run=74