Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 3, 3, fol. 31r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.98.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 32v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Justitia est constans et perpetua voluntas jus sumus cujus tribuendi, id est
  2. justitia est habitus quo volunt homines facere quae legibus praecipiuntur,
  3. quando circa alios versantur
  4. jus est quaedam recta ratiosocietates humanas conservans et dirigens
  5. jus publicum est ratio conservans societatem civilem qua talem
  6. ius privatum est recta ratio conservans et
  7. dirigens socretatem hominum non quatenus
  8. cives sunt, sed quatenus acquirunt, retinent vel
  9. amittunt ea bona quae sut dominium cacnt.
  10. sjuis nature sunt quae qui negligit hestiis
  11. deterior est.
  12. jus gentium est quod dirigit societatem generis
  13. humani.
  14. jus civile dirigit societatem viventium
  15. in una civitate.
  16. jus scriptum est quod indiget scriptura ut propagatu
  17. conservetur et ad posteros propagetur jus non
  18. scriptum est ad quod observandum moribus et assuefactione
  19. homines frahuntur ita ut scriptura opus non sit.
  20. itaque quae juris consuetudinarii sunt disci solent
  21. ex hominum laudibus et vituperiis:
  22. tria juris praecepta oriuntur: justum
  23. est vel univer sale, hinc primum praeceptum
  24. est honeste vivere. Del particulace, et
  25. hoc vel eraturcirc justitia commutatival
  26. quae praecipit neminem laedere; vel ex
  27. commutativa quae jubet summ cuique
  28. distributiva
  29. tribuere
  30. jurisprudentia est habitus recte leges
  31. interpretandi
  32. Lex est oratio qu cogendie dine vel
  33. propositio universalis vim cogendi habens,
  34. a recta ratione seu prudentia profecta
  35. hominum liberorum, eisque necessitatem
  36. operandi imponens.
  37. Leges sunt circa ea quae contingunt ut
  38. plurimum, non circa ea quae exaccidenti
  39. De constitutionibus principum pugnant
  40. textus. Nam l. 1. hic. dicitur quae
  41. imperator inter pu in aliqua causa statuit,
  42. etiam aliis legemfacere. contra est in l. 2.
  43. et 3. C. de LL, adde l. 8. h. at justinianus
  44. l. ult. C. h. iterum quamvis sententiam inter
  45. litigantes dictam vult pro lege esse.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 3, 3, fol. 31r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068400:0061?run=74