Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 5, 1, fol. 33r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.91.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 34v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Interusurium est differentia inter pecuniam in diam certum debitam, et
  2. praesentem ejus valorem, seu quanto pluspetat qui plus
  3. passim
  4. Interasurii quantitas quae apud jurisconsultos, non satis, determinatur
  5. et apud aliquos non satis recte
  6. aecuraro cateut recte
  7. duabus suppositionibus
  8. explicatur, accurati calculo definiri potest, unim hac ex jurcasumtis debud
  9. Hypothesit ex jure idsumt quod is a quo pecunia ante tempus
  10. quo deberi incipiet ex petitur, vicissim petere potest, ut sibi eo
  11. nomine quovis anno futuro medii temporis usura legitima praestetur
  12. Exempli causa post decem annos finitos mihi centum debebis, peto
  13. molines quas
  14. tu vicissim petere potes, ut eo nomine tibi quovis anno totius decennii proximi finito
  15. solvam quinque; nec ec refert, q pecunia quae ante tempus solvitur,
  16. sors sit an usura, de qua regulae ampliatione nullum juris consuttorum dubitare
  17. arbitrox, omnis enim solut usura soluta fit sors; imo cum usurarum petitio per se
  18. odiosa sit, magis odiosa erit usurarum petitio ante tempus, et qui nihil eo nomine
  19. praestare volet, incidet in quandam usurariam pravitatem; revera enim cumplus usurae nomine
  20. exiget quam legibus permissum est, quia tempore plus petiturplus petere tdetu
  21. itaque tantum abest, ut Anatocismis sit legibus prhibitus usurae exjecta ob usuas ante
  22. columune habetit cum
  23. tempus praestitas, quae fortis naturam induere, non nisi notu
  24. usuris usurarum non solutarum quae legibus prohibentur et tantum abest negotium
  25. in vetitum Anatocismum incidere, ut contrarium n regulariter in leges peccatum
  26. videatur. Regulariter inquam, nam exceptiones ex natura negotii personarumque sumi
  27. possunt, de quibus alias, ) quae judicis arbitrio permiittuntur. Nobis autem in calculo ineundo
  28. inspiciendum videtur, quod regulare exactumque est. Neque etiam refert utrum
  29. utum ante temps soluta sit prima, an secunda vel tertia et empl causa
  30. quae est ampliatio ampliationis, non minus mavifesta, exempli causa omnis enim
  31. debes, edqe nomine post decenium mihi sums delotis
  32. it i
  33. ampliatio praesumitur,
  34. exemplum esto: centu Bis mille
  35. quinque et post biennium iterum quaque Turursus a me quiaquaginta; vicissima
  36. Titio haec quinquaginta possannum vel post bionnium deb solvenda statim
  37. petis, ritius petere potest primo anne ob quinquaginta tam primi secundi anni a de
  38. ILda suppositio est ex jurpetita, quod compensatio est quaedam
  39. supposirio secured
  40. tanticipando
  41. solvis ego diti eo nomine post annum debeb t quinquaginta
  42. centum Hasusumus nn mihi solvis artti
  43. mihi debebis centum, haec centum nunc
  44. ante tempu soluta
  45. solutio, et qui penta a pecunia quam accipit summam certam sibi detrahi
  46. patitur, vam ipsam summam eo ipso tempore solvisse censetur.
  47. His adjungo _L postulatum. Quod creditor ac debitr in diem futurum certum, de pecura nondum re dua
  48. nunc statim inter se contrahere possiit velintque ut totum negotium simul ac semel inter ipsos (et quidem
  49. sine alterutrius daesione,) finiatur. Itaque creditor centum post decennium debita nunc anticipat
  50. futurm r
  51. eoque nomine n quovis anno decennii proxime futuri deberet quinque solvers nmole m ali onsuum
  52. liberet, totumque negotium finiat, pos potest pari, ut sibi non nuinc statim nonge
  53. gra 5e prvinde eodet seu nondum
  54. seu decies quinque, nondum enim caedua sunt sed eorum nonim paulo minus aliquil, detabottur; itaqueminus quam dies eorum
  55. centum anqu. accipiet, sed pauto minus, quod ipsum interusarium est nunc determinandum.
  56. Idque quod detrahi sibi patitur ipsissimum est interusurium nunc determinandum.
  57. Nito Conclacia Conima ex his jam daccetur conclusie prima: Si usura
  58. legitima sit vicesima sortis, valor praesens unitatis post annum debitae erit
  59. dCc in infinitum ualoco vigesinam,
  60. sire generalius, loco 20 assumendo numerum quemcunque V, qui quotam usurariam exprimat,
  61. + - b + v= B +
  62. - 5
  63. etc.
  64. sinitumii debibis hec si miti nunt solvas
  65. unitatera seu 1 (ex facto) hanc si milis: e ruum arbigiatia aureum, aut linm otadem auteorum
  66. debebo, nempe vicesimam unitatis seu L, (per suppositionem artic. 1. uam quoniam vero placuit
  67. ut negotium inver nos nunc statim finiatur artie perpostulatum artic. 3. ideo tu vicissim postulas,
  68. ut ego tibi haec o hanc summam Z post annum debitam solvam auticipando. Solutio autem
  69. haec fieri potest per compensationem, si tantum, mihi Detrahi patiar de summa quam a te accipere debeo,
  70. per supposit. artic. 2 accipio ergo 1 minus , seu, 1 - . Sed quia ita tre quoque summam
  71. io sit arim rem reitentia iepiti se noue pete pot aum ut retetes su praiet
  72. solvere aequum sit
  73. im Euntessec
  74. dilitacto
  75. =interim vero
  76. a de quibus inte
  77. custas debesusum
  78. am nunc debere
  79. go qui fort
  80. perruta ne
  81. ligut utide
  82. sed paratae pecu
  83. niae indigum
  84. gesturus sum

Cite

Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 5, 1, fol. 33r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068406:0065?run=74