Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Akustik LH 37, 1, fol. 4v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The same scan is also registered as fol. 3r; its text is given once, here.

The machine reads it as

  1. lapillus incidat; de quo jam olim in Hypothesi nostra-
  2. aec desolidissimis quorum quo major est clurities, eo
  3. celerior restitutio um acutiorqu sonus. Quod vero mollia
  4. attinet, sciendum est nisril tam molle esse qu’in aliquo
  5. sit opus nisu ad partes ejes divellendus. Duicquid
  6. autem rumpitur, id antequam rumpatur tenditur,
  7. potest ergo ictus ita esse temperatus, ut tendat quidem
  8. sed non rumpat; ita cum culcitra baculo percussa
  9. ape mecum cogitari quonam arcano artificio nata lationes de soni ongia
  10. ra id assequatur ut multiplex soni varietas et quod potissis
  11. ejus. c
  12. aliqui
  13. sonat, dubium nullum est fila ejus ictu ipso nonnitiis num est ipte sorvi gradus quem tonum voeant per medium aeren aliquo tam larde
  14. tendi. Ita ipsa aqua sonum edit, quid mi. cum tanta propagetur et in organo exprimatur. Et venit in mentem
  15. sit ejus seliditas ut corpora sufficiente celeritate, obli,
  16. latitudine.
  17. quitate empacta, etiam repercutere possit. Imo quo
  18. corpus conorum comparari posse cum chorca pulsata, orga
  19. non vero auditus cum chercla alia priori unisona quae
  20. exprimit.
  21. celerior est ictus dividentis, hoc major est divideneli etiam non tacta prioris pulsatae mibrationem adeo e
  22. resistentia, et licet vincatur, tamen clivisio nonsine.
  23. es
  24. magna partium concussione tremore fit. Si tubulum
  25. aere exhaustum et sigillatum in qua aliquid aquae
  26. in est fontiter moneas, aquae partet subito disulsae
  27. subita divultione et collisione,
  28. concurrente
  29. ca
  30. aexi acraita dicam postea. porro eum omnia sint tensa
  31. hino sequitur tromor, seu restitutio et exorbitatio, ali
  32. quoties reciprocatae, omne enim tensum, si pulsetur
  33. tremit aliquoties quia quae semel impetum concepere
  34. aliquando et sonum imitetur. Verum, explicandum eras
  35. quae sit causa hujus sympathice unisonoru tum vero quia una
  36. chorda non potest omnibus aliis unisona esse, quomodo effece
  37. rit natura, ut iclem organon auditus possit esse tot rebus
  38. diversissimos tonos celentibus homotonum. Utriusque moclum
  39. clistinete
  40. quamvis
  41. mitu assecutus videor. Htaqe deprehendi, in sono clistin
  42. qui possint, origo, propagutio et expressio in organo tamen
  43. sciticet
  44. haec tria fieri eodem fere moco per tensi cujusclam corpo,
  45. nec
  46. ris tremorem, aliis speciebus propagatis opus esse quas
  47. etsi sese restituant in statum ad quem tendunt, tanen in schola advoeant Lhilocophi: Circulos vero qui il super
  48. non confestim in eo quiescere possunt, sed ultra tendun tieie aquae lapillo injecte nascuntur (quos valgo hue as
  49. et paulatim demum ad quietem propius accedunt, etsi
  50. fortasse eam nunquam omnino assequantur et vibra
  51. tiones in infinitum continuent quae tamen insen
  52. sibiles redduntur aliisque supervenientibus confunduntur
  53. commodant) nihil distineti exhibere, et longe hinc abesse;
  54. quid aliud enim sunt quam fluitus orbiculares locum
  55. lapilli circumdantes, ubi(quem admoclum et in aliis fluctibus
  56. sit) humilior et remotior nuscitur ex majori et propiori unde
  57. laeo
  58. cum circulus remotior necessario major circuitu sit, patet
  59. Haec omnia ex chordarum vitrationibus et fune pendulo, cur circuli illi crescant amplitudinie, donec odgres capt
  60. rum oscillationibus, aliisque exemplis patent, vidlenturque humilitate; sed quid haec ad sonum, tonum, isochronismos
  61. et ad memoriam seu contervationem specierum impres elastium aliaque hue pertinentia dlistincte explicanda faciant
  62. jua
  63. quoqueinoEdum quoque
  64. quogminoni is
  65. paro qooqminon
  66. milhae sar
  67. non apparet: praesertim cum fluctus sint affectiones
  68. in partibus minoribus heterogeneorum, inprimis mol sibilium aeris, ac proinde fluctus cum vento melius quam
  69. lium, admixtum habent; hoc ad sonum esse aptiora nam sono conferantur. Exponam igitur ego primum
  70. alioqui magnam issue impetus portionem En partium omnia quae sonant Tremere, eleinde quae tremunt
  71. suarum insensilium motus internos elis persam absumunt
  72. Cetinec impingenti vel aeri totam simul
  73. una tatius
  74. G. G. L.
  75. Hasce cogitationes ad G. C
  76. Methammerum misisse vide
  77. tur Lacionitiuo; nam in epistole
  78. ad illum scripta Stanovera
  79. L. 3 Januar. 1682. (in hort.
  80. dntolti collert. L apud Duteas
  81. Oppreciba. S. II. S. II. p. 167.
  82. ex. IV.) haec in pr. leguntur:
  83. Lileres tuas, quibus medi
  84. propagatione mea
  85. accepisse instavanis, caju
  86. arceperam, ac.
  87. Cogitationes novae, quomodo formetur sonus,
  88. eq ad organon auditis propagetur
  89. et per aerem propagetur, atque in organo ex
  90. dauditus exprimatur
  91. (quam vir cl. Heuricus
  92. Morus in Epistola ad
  93. Cartesium, explicatione
  94. ejus flagitans, sed cui
  95. cartesius morte praever
  96. tus non respondit
  97. difficillimam explieata
  98. habes ait hubet, nec ullam sym
  99. pathiam
  100. magis rectiones
  101. mechanicas fugere
  102. sibi visam alt)

Cite

Leibniz-Handschriften zur Akustik LH 37, 1, fol. 4v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068530:0008?run=74