Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Akustik LH 37, 1, fol. 27r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.85.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. Phtlongas suniformis senussest cujus initium fini e unisonum, alios diphthongus. Per sonum intelligimus sinitamem
  2. Intervallum diaerna est souorum duorum differentia (+ ratio potius seu logmit Emoma differentia) Secundum aumer et gravitatem ut vetam quinta
  3. din consomi (dissom) muditui grati, (ingrati), seu quorum intervalla concinna (in concinua
  4. experientia. duorum corporum materia convenientium crassitie aequalium gravius sonal id quod lougins est caeterisparibus. Ut in tibiis quo longius
  5. BH Golnio seu cingula distat foramen per quod aer sonorus exit: in chordis quo longius corpora chordam termnantia distant
  6. Hypothoesis quae proportio sonsitudinis sonantium praesertim coricuum ea est sonorum
  7. bile
  8. Octava 1. 2 quinta 2. 3. Quarta 3: 4. Tertie major 14; 5. Tertia minor 5: 6 a
  9. intervalla componi dicuntur cum rationes eorum componuntur dive cum logarithmi sibi adduntur) Auferri a se se cupirationes autem e
  10. hatro rationis seu cum logarit huus subtrahitur a logarithro +) et differentiae intervallorum, dicuntur esse, eorum intervalea ie qi quarta uintaes
  11. Intervallum quinte et quartae est tongs nn
  12. l. 35: 3: 4
  13. idai est aria et tertiae minoris est Tongminor 3: 4: : 5: 6 est 9: 10 Quartae et tertie majoris est secnitomivii tavalo 15.1
  14. sinc componendo vicissim, et denitonimal sonos sumento anquam Elementa, tertia minor est sesquitomus naturalis, seu componitur ex mepore
  15. semitomo et tono majore; Tertia major est ditonus naturalis seu componitur ex tono minore
  16. et majore. Quarta exexinio
  17. et ditono; quinta ex sesquitono et ditono, octava ex quarta et quinta. svel aliter enuntiando: ex semitomo et tono
  18. majore sec quitonus seu tertia minori ex tonominore et majore, ditonus seu tertia major; ex semitonio, tono minore et tono majore, quarta,
  19. ex semitonio tono minore, duobus majoribus quinta; ex duobus semitoniis, duobus tonis minoribus, et grebus Tonis majoribus octava
  20. Dixi simitonium naturale, (ac proinde sesquitonus naturalis ditonus naturalis) quia licet revera semitonium non sit dimidius tonus
  21. (qui deberet esse intergullum sonorum quorum ratio esset subduplicato seu dimidii losarithmui rationis sod
  22. tamen cum pro eo concinnitatis causa, et quia natura in ipsum canendo feritus, pro dimodio tono substitui a srgunite
  23. n
  24. a
  25. a
  26. eatectiae
  27. 2. 3 quod est pan
  28. (non apse
  29. conritor tervalium
  30. ue inantet ita nond cm ponitus
  31. corgmina aeada quinta saiforte ex ordine apud veteres, de quo inquorendum an sic octava, 12 sptima quil quorendum consonae. Quarta
  32. ater et plura ad huc
  33. tero
  34. (int
  35. tami
  36. mor (3: 5) mifor 5. 8) Quilta 2.3, quarta 3: 4 tertia major 4: 5, minor 5: 6 ((secunta quid? quaerendum an 6. 7 secuntu major, Y. 8 minsr A
  37. Prima ipse conus major 8. 4, mine g. 1
  38. Hhypothesis loni eodem durare dicuntur intervallo judicantur, quorum eadem est proportio
  39. si somi respandentinius intervalli sint graciores sonis aterius interrelai respondentibus alutiorem ui)uniuscumaentiore
  40. pravine) alterius compatando, intervallum illud dicitur intervallo hoc inferius intervallum exintervallis componit si idem
  41. vius sit g acitior inferioris et gravior superioris intervalli (+ imo et aliter, ut si Tonum majorem et semitonium componas, quod facils esqun ommn
  42. Hypothesis inturvalla super particularis proportionis magis habentur cominna quam super partientis sunt enim
  43. consonis intervallis magis cognata (+ seu citius pervenitur ad mersuram communem +)
  44. quo idem est cum dutereulo tertie majo
  45. quoniam intervallum exduobus semitoniis compositum majus est tono majore sideoque et minore), hinc excessus Toni super semitonium et nimris
  46. dicitur Apotome, quae utique minor est semitonio naturali. Unde et hoc dicitur semitonium majus, at Apotome dicitartemitonium minus. Est
  47. autem Apotome vel major exve
  48. exce
  49. uale dicimaximum
  50. Notandum Quod ex calculo facile demonstrai potest) sex tonos majores ectavam excederenfres ditonos naturales octavam nons
  51. est excessus coni majoris minoris Apotomechim
  52. attingere multo merjus ergo sex toni minores octavam explebunt. Tria semitonia naturalia, sesquitonum excedunt ( Fres
  53. l. 25: 2449 15625, 13824. quod et 17 127 adeoque minus quam 6.5 seu 13
  54. Apotime minores seiqui depotm sil num semitonium naturate, et quidem duae opolonio el sim tem duo aporome mgore
  55. possunt et addi inter se due apot
  56. cum semisonio vel duae apotonae minores cum
  57. semitonio vel dluae apHbomae mitores et una major, vel ontra. Sed hc laculo s sequi
  58. nos non vdcat. Adhibitis cogarithmis, vel line Loganithmcice divisa minor erit labor es
  59. Notandum ex consonantiarum primariarum intervalles quomodo caetera deriventur: octara internullum ect et quintes
  60. primo interulla inter proximas: at et peat Inter ect et quint. est quarta inter quint et quart est tonus mujor inter quart et tert. nni essemiton
  61. perfar inter tert maj. et 3t minorem intervallum est Apotome minor B
  62. deiide intervallu per saltum: inter oct et quartam et quiata
  63. aetum enum
  64. inter quinb. et fert mai est tertia minor, inter quart. et et minor est tonus minor. At intervalea per dup
  65. inter est et tert maj. est sexta misor; inter quint et 3t min. est tertia major Denique intervallum per tuplicem
  66. saltum est non nisi unicum inter oct et tert. minorem quod est sexta major. Atque ita ex qualuor consonantiis
  67. primaris invicem subtractis, secundum omnes combinationes possibiles, nihil aliud quam sextm majorem, sextam minorem
  68. conum majorem, tonum, minorem, sepritonium naturale, et apotomen minorem habermus. Quae omnia intervalla satis
  69. intervallum
  70. concinna sunt. 1) quolorus enajore exterit commo est intervallum sensile. Uta opta astconbonmu
  71. minore (perype ab utroque duobus quartulis, adeoque est dimidius ditonusensta dicitonus es
  72. Comma est intervallum inter Tonum majorem et minorem. 80.81 E
  73. rationis in qua consistit comme
  74. Apotome refermata seu semitontum chromaticum Refor.
  75. Quartula est quarta pars commatis, seu ratio in qua consistit est sub quad iuplicat
  76. connis medius est qui tantum distat a majore quantum
  77. Semitonium reformatum componitur ex semitonio hatmali et quartula
  78. natum colupbuitent ex est quod cum semitonio reformato componit Tonum oeedium
  79. dip exitines cexitarequa aquatur
  80. ses quitoris reformatus fit ex tonomedio (seu reformato) et semitonio reformato
  81. x g et semitonio reserm
  82. esquitonus reformaburs quartuta deficit a sesequitono legitomo (t calculuae hinc licebit quis ille an ipsa tertia minor.) Quarta
  83. eg ditono et semitonio reformato; quinta reformata ex tribus tons e medus et semi
  84. legitima a reforuata a legitima deficit quartula.
  85. mo leso
  86. Octava ex quarta et quinta
  87. ext redila de linea Musicu)
  88. ta
  89. a eadema.
  90. alios usus reformatacum demetavis
  91. eimma (quasi residuum), est excessus quarta, super duos tonos majores, estque 243: 246 olim habitum est
  92. refirmati legitimam superat quantala quint
  93. squitono reformato octavum componens abundat qartula
  94. ajorem et uminorem)
  95. Semitonium naturale interdum ponitur pro tono eoque casudicitur semutonium ex trordinarium vel etiam fictum, ita quinta
  96. men
  97. cadit inter Apo
  98. trifonus intervallum quod bres continet tonos, majet majores minestminores
  99. pulgaris imperfecta sive deficiens constat duobus tonis et duobus semitoniis, cum tamen vera quinta componatur ex Aitono tonc majpre t sei lomo
  100. pro seuntonio naturali x dictum est semitonium minus
  101. extrordinarium parit necessario Apolomen seu intervallum semilonii et toni, quae alis chro maticumalis
  102. untum semitonium dicitur. Seult demitonium extraordinarium prorest Tritono mutando in legitimam quartam si scilicet
  103. opinor in tritono pro tono substituas semitonium) et vulgari deficenti quintae in lesitimam restituendae (non satis apparet +)
  104. Octo commata tonum minorem non explent, novem commata minorem excedunt majorem non complent decem
  105. unc semitonium is
  106. e geemeest
  107. commuta tonum majorem excedunt eh Comma posset esuri re irime ersuae e oname
  108. emicomua erit 9.4Y5. habet ergo
  109. a +b: a :. arb. fit auaeque ab +bb seu aa + L act cy. Ergo
  110. SC CSLS laf
  111. erit deee a S5 aqu b + La. seu L a 15 - 1 ceg b. seu a: b i 2: 55 - 1 - seu 55 +1: 2: a +b: a. si 9: 8, et
  112. connexionem cum sectione divini dicta, extremae et mediaerationis nam
  113. 2: Is in se ducentur fit semevum. jam 2 as est ut a: b+ +a. itaque si recta senetur extrema
  114. et media ratione, atque inde auferatur dimidium sigmenti majoris (e nempe La ut restat La + b) residuique ratio ad segmentum
  115. 9: 475. Quod si liceat
  116. mati, auferatur a ratione in non consistit tongni 9: 8:: 15: 2 habebitur semicomma
  117. assumere sermicomma pro minima mensura ficit 19 semicommata aequalia lono medio, 9 settni quasisem
  118. quartula erit 2Y 215: 3 i rouy medius sel semito
  119. dimidius ditonus, sive 2: 5. semitonium rigorosum foret S: 5. dimuidius scilicet Donus medius.
  120. mno
  121. ebab ex quibus caetera componentur
  122. Apotone reformata est 16: S ess iss unde patet has reformata
  123. semitonium reformatum est 15: 16. 215. 3 seu
  124. Aosireo
  125. soartae P1 2494
  126. 107924 sextae ajoris Tons majoris 0. 05115. ioni minoris 004575. semitonii naturalis 0. 02803
  127. Si coganithinis utamur coggritium ,1 seu mnisoni est v. octavas est 6. 30103
  128. seu 585: 8
  129. st
  130. pi
  131. Toni medii 845. Semitinii nysorosi 8 024
  132. quartae reformala O. 12628
  133. ommatis: 000 589. demicommatis 0. 00eBG. quartulae 0. 0013A
  134. tertia majoris 0. 09691. tertiae nin
  135. siton reso rmari 0.0758:
  136. quavideamus an quanta et quiata reformatae a legitimis distent quartula
  137. Apotoma reformatae 001908 ses
  138. o+ 2174 otber 660. 12628 - 01249459-000134 verum est ergo
  139. uint ns reformati 0.02937.
  140. Bogren ayt at vet d. de tB) Lu o estm ti i tes Atri anpr vor 312 Mim00 1B
  141. gu
  142. uint eformatae 0. 17472
  143. ertiaum
  144. e
  145. 9
  146. hotet 2s
  147. addite
  148. im
  149. fextonstia
  150. 1bC
  151. 10) inod
  152. log. 110. 000
  153. 3010
  154. ogr
  155. 06020
  156. 8

Cite

Leibniz-Handschriften zur Akustik LH 37, 1, fol. 27r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068530:0053?run=74