Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 42v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 43r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. Ibit ergo L in eam partem, in quam minorem
  2. resistentiam sentit, de in quam ab altera magis
  3. resistente repellitur, id est versus centrum d. Nimirum) lobos(:Cubos scilicet innumerabiles circa
  4. laterqus circulus, tum lx0. remotip a centro, tum
  5. ny4. propior à centro, corpus un motumeorum
  6. motu suo proprio perturbans repellere conatur-
  7. sed fortius superior inferiou. Aequilibrio ergo
  8. pressionis cessante, ebit corpus ln un eampar
  9. tem ubi pressio minor est seu versas certram.
  10. Ut rem distinctius tibi imagineris, ita cogita
  11. corpus ln: in annulo solido inter circulos. seu
  12. potius superficies Sphaericas: ) Xors. ny4
  13. n. comprehenso positum, ob proprium suum
  14. motum annulo resistere, nec ab eo ita abripi
  15. ut abriperetur si nullum proprium motum
  16. haberet. per dicta prop. 9. sequitur ergolucta
  17. inter corpus ln. annulum dictum. Ut taceam
  18. pressionem scu perturbationem in annulos conti-
  19. quos superiores inferioresque propapari. Sed fortior inpresio) ex tubo longissimo, protrusue, unde etiam
  20. erit al annuli parte superioce premente in li
  21. dimidiam partem corporis superiorem seu ab annula
  22. Exorliusm, quam a parte inferiore premente
  23. in in dimidiam partem corporis inferiorem, sed
  24. ab annulo jusm hygtn. quod ita demonstra,
  25. tur; annulus superior laorliusm tumfortius no
  26. vetur quam inferior iusmnyqtn. estenim
  27. remotior a centro tum vero major ent. Nam
  28. annulus solidus totus Ixorlnygtn. duploalti
  29. annulo solido iusmayatn. est plus quam duplo
  30. major ut ex Geometria constat (: sphaera
  31. enim crescunt non in eadem sed triplicata
  32. ratione dcametrorum:) ergo annulus solidus
  33. laorsliusm est plus quam aequalis annulo so
  34. do jusmnygtn. Seu major (. nam si aequalis esset
  35. totum ex duobus annulis aequalibus, la orsuliusm
  36. e jusmnygen compositum, id est annulus
  37. Ixorlnygtn. alterius annuli jusmnyqtn
  38. duplum foret contra id quod diximus.) Ergo
  39. pars superior corporis turbantis Ln. nempe l
  40. e cum fortiore seu velociis mota, & cum majo
  41. re materiae parte luctatur quam inferior in
  42. Exea enim sequitur alia circulatio Materiae in Meridianis,
  43. pariteli sraita
  44. su sive terrae, sive Luminis in aequatore et parallelis gra- ab omni parte solidatam, quot inea tum
  45. er est hac propositione, matiriam crassiorem, Luminis motu deprimi versus axem telluris,
  46. si ab pe telluris jam soliaatae punitate, verdus avem ire prohibeatur, ituram verus solos in meridianis
  47. a doctissimo Rohaultre sunt explicata. Sed
  48. ut taceam globulos istos esse penito suppositos aut si
  49. mavis supposititios nullo certe vel miumo tio confir
  50. matos. Et principium unde efformata dicuntur,
  51. proprium centrum motos, et angulis in materiam
  52. subtilem abrasis, in globorum formam tornatos:) esse
  53. penitus a ratione et harmonia rerum alienumque cui
  54. minime congruit infinitas motus primos propria centre
  55. a se invicem et a communi causa indepen-
  56. dentes comminisci: cum contra rationi magis consenta
  57. neum videatur globulos particulares et generalium mo–
  58. tuum, ut turbines ex duorum ventorum concurtu
  59. aeum
  60. explicandae naturae consilium
  61. a ianquam ut nun taream, vent genera
  62. liora, et suo tempore locupletius tractanda,
  63. non video quomddo privilegium solidi, id est difficul,
  64. ter divisibilis, sit fortius rejici. Hydrargyrum vesica in-
  65. clusum longius ego projicietur quam globus ligneus, licet soli-
  66. dior. Globus omnia qua tangit a se rejicit, aequali ergo
  67. vi; jam in ipsis rejiciendis resistenti a nulla, est ergo reje
  68. ctio aequalis. Nec est cur dicamus solidum catera facilius fin.
  69. dere, nam non opus habet findat, dum idem L cum caetera
  70. aeque celeriter recedant. At corpus solidum ictum im–
  71. pressum fortius excipit? Error est sumtus ab experimentis
  72. crassiusculis, ad intima rerum male applicatis. Nam idea
  73. longius plumbum quam lignum projicitur, quia omne diutu
  74. resistens potentiae cuidam continue reparatae, continud.
  75. tosque diu conatus excipiens, omnium conatuum aggregato
  76. rationem deduco, cur Refractio in medio densiore
  77. fiat ad perpendicularem, ut suo loco demoostendam
  78. At vero solidum ejismodi, ut globulis Cartesiand
  79. nihil resistit motui telluris rejicienti, est enim ad omnem
  80. motum indifferens. Sed quod rationibus ou Sed ponamus
  81. globulos rejici, cur non et globe majores corporaque soli-
  82. da sensibilia eodem mt rejiciuntur a tellure circulam
  83. cum contrarium experiamur. At inquies, rejici non
  84. posse ob aeris incumbentis pondus. Ergo non seipso
  85. sed aere sustentato ponderabunt, ac proinde Tabula
  86. lignea aequi ponderabit plumbeae aeque latae; seqece
  87. tur etiam fapillos a tellure rejectum iri, si
  88. Recipienti exhausto immittantur,ubi aer
  89. non incumbit. Tobbius ut Cartesi; cogitata in terpolis
  90. turus, animadversis hc difficultatibus ita medem
  91. voluit: Globum terrae rejicere.
  92. recte. Solidiora aut crassiora magis
  93. su: crassiora ergo a tenuioribus deprimi-
  94. ratio reddenda est, cur crassiora difficilius rejiciantur,
  95. certum contra enim omnia ab eadem vi aequaliter ove
  96. possum rejici possunt, tam tenuia quam crassa, nisi
  97. sit in ipsis diversitatis resistentia, cujus ratio
  98. in primis naturae principiis nulla apparet. At cir
  99. nifestum est, den a rejectione raTelluris,
  100. nunquam explicabitur Motus materiae in meridianis
  101. at ex cujus gratia Cartesius ad supposititia quaedam
  102. confugere coactus, qui cum tamen ut Magneti satis
  103. laceret. Cum contra ex Luminis motu, sine ulla
  104. Hypothesi, ed omnia Magnetis phaenomena
  105. manifesta claritate consequantur. Denique Cartesius
  106. peculiaria pro Gravitate, pro Magnete pro Elaterio
  107. Hnprothesi opus est umo nulla. Superest Ergo ut
  108. difficultati latisfaciam, quae scilicet eos premit, qui a mo-
  109. vitatem repetunt, ostendamque unde in tanta Paralletorum
  110. maequalitate, aequalitas Gravitatis oriatur. Hoc Gravitate
  111. ad Rejectionem Tellaris relata, impossitu
  112. duminis advocata nihil manifectius. estens
  113. cros

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 42v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0080?run=74