Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 44r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.93.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 41v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. or dicta proprio motum turbat motum
  2. inassae genenalis per prop. 8. e oe corpus quod
  3. turbat motum massa generalis inmmeridianis
  4. utran om il
  5. deprimitur ad centrum terrae seu grave est
  6. per propie idi sed m eodalt:
  7. Ex hoc fandamento omnia grauitatis phaenome
  8. pa fa cillime demonstrantur. Cur in omnibus terrae
  9. locs eadem ad sensum gravitas 2 quia proxi
  10. ina gravitatis causa est motus materiae in me
  11. rcdianis. Cap graniem motus acceleratus? quia
  12. Dimn
  13. si id quud jam mouetur, denuo in eandem.
  14. plagam impellatuor moretdi aggegato celerita
  15. tamu Etsi putem quento propius acceditut
  16. ino rsuct ne
  17. adicentrum tanto mmgnorem esse novam im,
  18. pressionem, ac proinde accelerationem motus
  19. gracuum esse continue de crescentem. Nam
  20. e ratiocinationi nostra consentaneum est in
  21. loco altiori fortius esse initium descensus, quod per
  22. Propositio 15. Materia qua reicitur ab aqua
  23. loce, versus polos por meridianos sub polis undis
  24. concurrens pro velocitatis e tenuitatis variebatte
  25. partim sarsum repellitur, partim in globi inde
  26. rora absortetur, ibique innumerabilibus ongri
  27. a
  28. autspiris pro variis otstaculis detorta partim
  29. s
  30. cum alia materia aliunde (ut ex poro opposito
  31. vel ab aquatore, ejusque paralle lis.) veniente
  32. concuviens instar turbinis glligitur in Geca
  33. particularem, juisi solidus et, globulus est.
  34. Si eb aliam materiam inter ceptam cauus
  35. balla; partimtenuor reddita per medum
  36. nouae materie irrum pentis iterum in altum
  37. euadit. Pullae quoque ipsae globuliue concreti
  38. suo tempore iterum in materiam tenviorem
  39. dissoluuntur.
  40. Haec propositio
  41. consideranti patet. Manifestum enum est plu
  42. rimum materiae in angustum locum concurentis
  43. partim repelli, partim percadere, partem
  44. aliis misceri; (rassiora repcellentur, dum
  45. attenuentur ipsa quoque; tenuora peruadent
  46. media miscebuntur. Varcas autem vias pro
  47. obstaculis detortas elin, materiamus velut per
  48. Cum ea ne abripi quidem possims, nisi ab ipsis, quibu antea colari, vel ideo necesse est, quia ab alia nova
  49. superveniente urgetur. Illud tamen exponi
  50. meretur, quo moco ex concursisus gngrocum unius
  51. Experimenta indagandum. Sequitur enim ex eodem prin
  52. cipio, etiam Elateria in loco altiore esse virium
  53. majorum, quia eadem est Elaterii et isGravitatis
  54. causa. Experimentia instituenda noessent pondere
  55. vel Elaterio in celsissimum montem portato. Sed in
  56. dofficile est, cognoscere virium incrementum, nam et
  57. ea quae resistunt, seu quibus incrementum memsu–
  58. randum est, eorum vires proportionaliter crescent.
  59. Exempli causa ponderis vim sentire possumus bajulando
  60. at in summo ut pondus erit auctum, ita et Elateria
  61. nervorum nostrorum intendentur optima
  62. indagandi ratio est, lapsus gravium descendentium
  63. Elateriorum se restituentium, in summo
  64. oor si modo altitudo noptum, differentiae
  65. sensibilis capax est. Porro hc
  66. clarius colla–
  67. tis postea dicendis, intelligentur, ex quibus appa
  68. rebit etiam, Gravitatis pariter et vis El astreae
  69. eundem esse fontem, imo (vide inprimis prox.
  70. 22.) Gravitatem esse vis Elastica speciem
  71. quandam
  72. Una restat removenda
  73. difficultas magni sane momenti.
  74. Scilicet
  75. motum materiae in meridianis fortiorem esse
  76. prope potos, quam prope aequatonem, et for–
  77. tissimum esse subpolis, ob spatium arctius. seu
  78. scienctum est motum in parallelis proporton
  79. esse debitiorem, hinc mutua compensation
  80. celeritatum et compositione conatuum fit
  81. quabilis quidam motus in spiris, quales
  82. etiam so ipse descrbit circa tellurem.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 44r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0083?run=74