Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 47r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 58v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Patet vias bec. d. calerasque omnes redditas
  2. inaequales, motumque esse celerrimum iner bec. tar
  3. dissimum inter fd. quia illic angustissimae, su
  4. laxissima sunt via. Sed quia quidquid mouetio
  5. vicina secum abripere conatur, tunc velocitr
  6. motum conabitur continue abripere tasdiora
  7. et contra Tarde motum conabitur continue
  8. linere velociora, cumque tantum creuerit illis
  9. celeritas quantum hinctarditas compensabunt
  10. conatus seu tendent ad uniformitatem seu ad
  11. rescellendum
  12. aberit impedimentum
  13. 6
  14. x his palet Conatum pressionum, ad aquilibuum
  15. seu ad amouendum penturbans, esse tum gravitatis
  16. e directionis magneticae, seu motis ad centrum ac
  17. polum, tum etiam vis elasticae causam generalem
  18. Nec repeto quade aequiponderantibus, deaequilibrio
  19. liquorum, de mole per velaitatem compensata
  20. etiam ab aliis recte dicta sunt, B ex dutis claca
  21. consequentur. Hinc intelligi potest, cur aes
  22. in sclopeto sentaneo compressus ubi liberatur
  23. vel pressus
  24. tanta vi erumpat, quia via motus generalis
  25. ab una scilicet parte, ut si linea gh. ntra sclopetum reddita sant angustiones contra
  26. vetra sclopetum laxiones. Contrarium est aere
  27. exhausto, reddita enim sunt viae extra recipci
  28. entem arctioces, in recipiente laciores. Hinc in
  29. recipiente exlausto Vesica alsasflaccida se
  30. distendit, quia aer in ea comprehensus non amplia
  31. ab aere circumjacente tam fortiter comprimitu
  32. flaccida
  33. Iem est si vesica flaccida in imo montis por
  34. st
  35. tetur in montis summum. Hinc intelligi potest
  36. cur etiam in reupiente exteauo duo plana polita
  37. seu lauigala conorere debeant divelli erum non
  38. possant, quin aerem recipierdis echausti compri
  39. nant, quia is divulsis aer non tam cito locum
  40. desertum implere potet, quam cedere cogeretur
  41. minus erge spatii quam ante haberet. Jam alji
  42. in recipiente exhausto dilatatus est elatere suo
  43. quia id quodeum pressit, ablatum est Nec
  44. comprimi potest in statum priocem nisi tanta
  45. vi, quanta est ipsuis almospharae,
  46. Ego daatum esentae sentient dudetem
  47. Idem est, si ipsum abcd. non esse corpus qu
  48. quoddam materiam motam continens,sad vasis
  49. sinstar continens, sed spatium tantum materia mota
  50. plenum supponamus, ut pat patet. Sed studiose propo–
  51. sui totum abcdet ad corporis instar unius, ut
  52. ostenderem gravitatem et vim Elasticam non nisi nomine
  53. tenus, et nostro respectu differre: et Gravitatem posse vis
  54. Elasticae speciem haberi. Quod fortasse nemo observavit
  55. ego vero sic facile ostendo: Si Patet motu n pressuve
  56. vateriae ingenerali materiae inter abcd. et ef vel seff
  57. effici ut corpus inclusum ex situ ees eccentrico
  58. transeat in situm centri ef. seu quod idem est, nostro
  59. loquendi more si quidem res ad tellurem, (aut fortasse alia
  60. quoque corpora Mundana eferatursssit grave si separa
  61. spee et ipsum ef velut corpus quoddam separatum
  62. spectetur, sit grave. At si totum abcd- et consideretur
  63. esse unumque corpus id poterit dici Elasticum solemus
  64. enim ea corpora appellare Elastica, quae habent transfigura
  65. darum partium suarum conatum. Quare ut paucis dicam,
  66. ee. in locum ef. ubi primum corpus aliquod particulare est grave, quia systema totum
  67. est Elasticum, seu conatur restituere sese in situm par–
  68. tium aptissimum, ad motus uniformitatem.
  69. adde prop. 26. fin.
  70. ANec ideo aut pateriam subtilem, aut poras in Recipiente
  71. mordicus defendo. Sufficit mihi si non moto Materiam
  72. motu universali actam, attamen motus presso univer-
  73. salis pressionem corpora penetrare disjicereque aut
  74. ila transformare, ut pressio Uuniversalis quoad
  75. ejus fieri potest ectum suum seu motuum parti–
  76. cularium uniformitatem, nihil amplius perturbantem
  77. assequatur. Quod jam aliquoties menitum e monui
  78. ac repetens iterumque aterumque monebo.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 47r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0089?run=74