Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 48v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 57r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. (29o in loco plas materiae heterogenea continente
  2. spatia sunt arctiora, velocior ergo motus.
  3. Motus autem inae qualis in aequilibrium redibit
  4. per prop. 22. quod sine aquali distributione
  5. fieri non potest. Catteris paribus inquam, scit.
  6. si corpora illa contenta inter se sint similo
  7. nec unum alio magis turbet. Nam alioguin
  8. compensari debet motus per quantitatem. Pen
  9. si loca ipsa sint a centro aequaliter remota
  10. aut alioquin ita sita ut motum malerca a
  11. qualem habere debeant Ex hac demonstratu
  12. ne manifestissimum est, cur aer compressus
  13. dispergatur, d’extraustas resorbeatur, quia
  14. quantum in uno loco abundat, in altero def
  15. cit, aequilibuuem redditur a motu generat
  16. (
  17. 2
  18. seu turbane
  19. Prap. 24. Materca heterogenea a mo, 1t
  20. tu generali colligitur in unum, etiam etra
  21. centuem motus generalis, funto in feg. 1s.
  22. corpora heterogenea abc. qua ut clavorsit
  23. nostra ratiocinatio, supponantura qualite
  24. distare à centro d. in circulo b a c. nec pro,
  25. 17
  26. 1)
  27. puas ad centium accedere posse. Nam si ad centium
  28. ire possent, colligentur in unum et alio pri
  29. apio, nimirum quia concurrent in centro;
  30. supponatur motus materiae generalis, non
  31. esse in ciruuo bac. aut parallelis, ne tria cor
  32. pora b. a. c. ejus motum in unum conuehi
  33. dicantur, sed in circulo fbbecc. Ajo fu
  34. turum esse ut corpora abc colligantum in
  35. unum in situm abbacc. Nam eorum interpositio
  36. turtat quidem materiae motum ubi cunque collo,
  37. centur eumque cedd et difformem. se din dis persa
  38. soumultae 1d
  39. sint corpora Tarbantia, nullerunt diffon
  40. mitates in locis diciersis; ita ob interpositionem
  41. corporis a circulatio inter a. d e. erit celes
  42. inter a f. tarda. Eego quantum res pendet
  43. à corpore motas erit citior inter ea quam
  44. inter cg. Sed contra si respiciamas tarbatem
  45. à corpore c. major debet esse celerita inter
  46. cg quam inter ag. idem est inter bh.
  47. obstabunt ergo sili plures difformitates
  48. tanto magis quanto causaeturtantes sunt a se
  49. remotlores
  50. subsidere, loco sensibiliter vacuo relicto, sed ad altitu nescunt. Alitur si in materiam inciderit, quae
  51. quoniam aeris pondere variante, partim ob temporum similibus particulis igini maturis seu valde
  52. ferentiam constatat et Mercurii actitadinem mutarii compressis abundat, ha enum in aere aflamma illa scintillave prima
  53. aerem non continente, ut sunt Tabulae politae, s corpra admonenda putacii, ut intelligatur quam coha
  54. eB rec ys dicat corpora quoque trassa debere
  55. vesus potum pelli derbere, screndius ut ipsa
  56. citris cendrrm adimunt, uta tilra ipsis
  57. potci.
  58. quomodo hinc explicari queant solutiones quaed
  59. et reactionis, vide sub finem prop. 25
  60. Apparebat enim in Tubo Torricelliano Mercurium
  61. sinem certam quousque aeri externo aequiponderaret,
  62. partim ob locorum (altiorum aut depressiorum) dif
  63. +et hinc formantur
  64. Terre
  65. quoma
  66. Cet bene lornata ex distortis
  67. la majores exminoribus, ut prop. 17 ostensum Cs
  68. aliqu
  69. nullis
  70. qualaecungu
  71. remotiores, ac proinde ut difformitates istae inters
  72. concilientur, ideo corpora a. b. c. sibi quantur
  73. fieri poterit appropinquabunt.
  74. Haec propositio una cum demonstratione sua, ut
  75. a nemine quod sciam tacta est, ita est maximi mo
  76. menti, ad reddendas rationem, cur inter se coharea
  77. corpora etiam diversa, quoties ipsis nter se divuls
  78. aliud corpus sensibile succedere non potest. et
  79. hoc fugae vacui tribuebant.
  80. Nostri temporis phi
  81. sophi Gravitati Aeris, et hanc sane
  82. nihilominus megari non poterat aliquid conferre
  83. Sed novissimis experionentis detectum
  84. est in Recipiente quoque exhausto, qui rustinenda
  85. amplius aquae ac ubi aerim pressionem aut nullam
  86. aut penitus diminutam esse x ipsius Baroscopii seu
  87. Tubi Torricelliani indicio (in quo liquor extra
  88. Recipientem antea suspensus, postea ad horrhonter
  89. usque liquoris ajusdem in vase subjecto stagnantus
  90. subsidit) andicio constat, nihilominus duas Laminas
  91. politas sibi cohaerere, et siphonisbriculi set
  92. credo antliae quoque) effectum praestari; et liquore
  93. aere purgatum suipensam in Tubo inferius tan
  94. etiam in aere libero suspensuu in Tubo inferius
  95. tantum aperto suspensum manere, etiam extra Reci
  96. pientem seu in aere libero, ut ab illustrit fugenae in
  97. Recipiente exhausto, Boylio extra Aecipientem es
  98. rebat, in Tubo
  99. observatum. Hnic jamifario utfatur via aer in er
  100. Torricelliano Liquorem subsedis
  101. curio residuus extendere sese et locum ims. lere
  102. poterat, ne corporum sensibilium continuatiae interrum
  103. peratur, aeris externi pressione ne lane subsideret, im
  104. pediente. At Liquore aere purgato, aut adhibito corpore
  105. duo divelli non notuerunt: Et poteere rursus si vel mi-
  106. nima aeris bullula intercederet. t ita explosa
  107. primum lacui fuga, deinde aeris pressione, velus
  108. re i nitgu

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 48v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0092?run=74