Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 108r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.92.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 107v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. sit in
  2. ut punctum ejus summum quod funt in f. praecise
  3. perveniat in C. Quod commodissume fiet per liquorem
  4. si columna g sit liquida cuifacile affunditur aliquid
  5. aso
  6. ut quantacunque quantumcunque augeatur altitudo columna
  7. servata tantum latitudine seu crassitie eadem futurum
  8. esse ut nunquam descendat amplius, qudescendere
  9. possit amplius quam praecise infrat. Cum enim
  10. Elaterii vis aequi aequiponderetur seu destruatur aequrpondio
  11. cups
  12. columnae contra tensiont obnitentis tota vis
  13. aequiponderet in aequilibrio consistat cum pondere
  14. columnae fg. ex hypothesi, semper num eo ae destrient
  15. se mutud ac proinde invariabilia mancebunt. Et
  16. quicquid ipsie addetur aget sine impedimento rem.
  17. suam. Quare si augeatur columna quicquid est
  18. ultra fg descendet infra fg. idque quousque pergre
  19. naturam Elateriam tensionis capax est. Hinc patet
  20. Elaterii vi po duri vim posse altitudine mensurari.
  21. solide
  22. ex crassitie ponderis data. At si elaterium sit
  23. liquidam, ut aer Tubo fe subjectus nihil refert quanta
  24. sit ponderisfg vel tubi fe crassities, quia
  25. li quor in tubo e arcto tantum potest quantum in crasso–
  26. Hoc experimentum si experimento comprobatur Mercurii
  27. suspensionem liquidi in Tubo Torricelliano egregie illastrati
  28. ostendit enim cur nunquam eadem semper sit altitudo
  29. Mercuorii suspensi, quantacunque fuerit quantitas delapsi
  30. ou Zansu
  31. cur
  32. a aeris liberi
  33. columna
  34. Nam pondus aeris liberi praemas
  35. aequiponderat altitudini Mercurii; Hinc se mutuon destruunt,
  36. et quicquid d ultra addis a poxdere aeris quippejam
  37. ir
  38. idem
  39. vis est ponderis
  40. virium est pondus aeris liberi et Elaterrum comprimi
  41. ultra renitentis clausi. Quia aer noster paeci ultra
  42. pondere non ut potuit, ac proinde cum ea praecise
  43. in aequilibrio constitit.
  44. Experim. III. Et ut appareat plus etiam Mercurii
  45. quam Tubi Torricelliani altitudo capit delabi posse;
  46. Esto in fig. 1. vas D. plenum Mercurio cogitetur.
  47. massa
  48. un
  49. Mercuri in
  50. BF ultra sui bj ecto vate horifontem
  51. Aperiatur Epistomium, F. Mercurius qui effluet
  52. quantumcunque Mercurii efflucat semper tamen, perndulus suspensus extabit
  53. manebit B F.. Apertum maneat Epistomium
  54. donec Mercurius pene omnis ex vase D effluat residua
  55. Ajo uMercurium omnem effluxurum, neo
  56. in vase d. suspensum iri, nisi Epistomiom clauso
  57. Pluxus sistatur Quo facto Etsi ergo aer in vase
  58. tendatur non tamen Mercurius in eo suspensus manebis ad altitdi
  59. ullam. Quemadmodum contramaneret suspensus ad
  60. altitudinem consuetam si ex vase d. recta non per
  61. Tubum AB. effluxisset. Idem est si D. sit vesica
  62. Mercurio plena, quae comprimi possit, flaccedaque reddi
  63. Ia enim nullus in ea erit, aer tensus. Necproinde
  64. 5
  65. aersetato srt atieatit ip an tit ut en pereret
  66. seu ut summum ponderis utcunque ancti
  67. pundum semper maneat g.
  68. suspensi ponderis
  69. Quemadinortam Elaterii lendendi loco
  70. atius liquor ind Tubo fghi esset
  71. elevandus. I enim si a pondere fg
  72. eous
  73. consistat in loco fg. Quicquid etramponderi
  74. fg addetur nunquam totum descendet
  75. infra
  76. Uti si f9 Mercurium in Baroscopio
  77. perdclum
  78. et h.
  79. columnam
  80. aeris ei aequiponderantem esse
  81. ponns sed et si aer in ampulla
  82. del clausus ei sit comprimendus.
  83. Nar

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 108r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0211?run=74