Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 152r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 153v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Specimen Demonstrationum
  2. DE NATUK A, RE Ru CK CderoEum
  3. ex phaeno menis
  4. um hactenus Philosophi accurati plerius omnes
  5. de cantis qui ad explicandas regan corporeasum
  6. causas accesseu Hypotheses tantum attulerint
  7. id est causam possibiles, bus supposelis phopoena
  8. spontet
  9. notiora corporum, verit si indicio conseque
  10. rentur; ac tum simplicitate tum sufficientio
  11. Hypotsuerseos eius verisimilitudinem aestimaverint
  12. ingeniosi
  13. inprimis seculo
  14. Thilosophii alcurati plerique omnes qui nostro nemonia quoque siculo
  15. ad explicndam rerum corporearum naturam interiorem
  16. accesers; procesi sunt sensui non patentem,
  17. ex phaenomenis sensus occurrentibus colligene onati accessere
  18. sunt eam viam institere, qua utendum esset homini
  19. ad horologium adducto, qui aperire aperire, huc illuc
  20. versare, attingere non posset, et conjectare tamen
  21. aliquid de interiori motus st ructura motusque ratione
  22. cessu quem audi
  23. et
  24. ex eo quem videret indicis matu aut campanulae sono ruberetur.
  25. motu juberetur. 25 enim si autamatarum
  26. rei Automatariae peritus est, comminiscetur aliquid,
  27. q quo admisso evenirent ea omnia, quae ninc
  28. uod
  29. in horologio extrinsecus sentint, At et hoc
  30. causae possibilis suppositae genus Dhilosophi Hypothesin
  31. vocant; sed quia idem effectus praesertim nondum
  32. omnibus circumstantiis definitus ac circumscripsus a
  33. variis causis proficisci potest, ideo acu se rem
  34. terigisse, id est demonstrasse aliquid consamstru
  35. cturam Horologii interiorem profiteri non potest.
  36. quace Sona Cogitemus eidem magis magisque
  37. per gradus copium fieri quare nec si quid rumpan
  38. tur intus aut detorqueatur, poterit emendare, nec
  39. de phaenomenis futuris nondum expertus divinare.
  40. Idem philosophis usuvenit, ut minas Hypotheses
  41. quasdam, tanto rectiores, quanto quisque ratiocinator
  42. melior est, commenti sint, quae phaenomenis
  43. iis ad summum apparentiis quae ipsis notae erant.
  44. aut notae esse poterant per seculi fortunam,
  45. satisfacerent; at mox procedente in ipsa phaenomena
  46. inquisitione passim convincerentur, alterius potius
  47. puidn
  48. Mundi Machinae quam quo extaret, descriptionem
  49. continere; ac proinde ad usus vitae, tractandamque
  50. superandam, emendandam rerum nobius occurrentium
  51. Quod menim Medicorum quorundam eruditorum, ut alia exempla omittam
  52. naturam parum attulisse. de Renati Cartese magni omnium consessione viri, homine sullicium esse
  53. Ft Et vero non poterat aliter, in his
  54. quidem incunabulis thilos ophiae: si omnino hypo-
  55. theses struendae erant. In tantulo enim experi-
  56. mentorum accurate sumtorum numero, cum tot
  57. es e u etarart quo es ere pues
  58. tant etiam elaborato
  59. Cogitemus eidem magis magisque pergradus
  60. copiam fieri machinae propius tractandae sumet
  61. in manus everso situ tractabit, si turbabitur
  62. motus, jam pro certo habebit, ponderibus non
  63. tantum Elateriis constare. Si non turbabitur
  64. necesse est aut Elateribus constare, aut
  65. pondere ita exacte librato, ut semper
  66. maneat horizonti perpendiculare. Deinde si
  67. longa est machinae periodus, machina ipsa
  68. non longa, Elateriis non ponderibus fier
  69. animari colliget; si exacta est, si
  70. minuta secunda monstrat, nihil dubi
  71. tabit pendulo agitari: tum si caetera
  72. conferat, si per foramina introspiciat
  73. +aliquousque denique siaperire si i i si perite
  74. dissolvere nullo luxationis errore detur,
  75. jam proximum certo judicium feret
  76. Qua inquisitione quanto profectus erit
  77. longius, et alioquin artificum consuetu
  78. dines noverit certius, poterit oblatam
  79. luxatamque machinam etiam emendare.
  80. (ne quis maximis tantorum Virorum
  81. ingeniis detrahat)

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 152r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0299?run=74