Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 159v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 158r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. hoc autem corpus adi a radiis siderum rarie
  2. illustrari.
  3. in nosu Compertum autem satis hebecuu
  4. nullos radios, esse fortiores quam solis, preximos
  5. Lunae caetera corpora M di sidera minus debilinsque
  6. agere quod aut distantiora sint, aut alienam
  7. tantum Lucem reflectant.
  8. Radii sunt omnium consensu rectilineae quaedam cor
  9. poris pressiones a dato corpone in omne corpus sen
  10. sibile per medium aliquod aptum (quod perspicuum
  11. vocant,) propagalae in certam quandam distan-
  12. tiam propagatae, quibus accurate excipiendis oculos
  13. nostros natura compararit; sedquos tamen etiam
  14. recta
  15. aliquid rationis est. Nam Lugea solarie quan-
  16. tam vim habeat sentimus ex calore, hinc sequitur
  17. caetenas isutem a syle rastera reflexae ergo
  18. erit minor quidem aliquae tamen: et sidera remo-
  19. tiora aliquid in nos posse adeo necessarium est, ut sidera
  20. etiam ob distantiam insensibilia agant in nos. Quantacunque
  21. cunque enim ejus sit dissantia aut parvitas dati sideris si
  22. nunc nihil agit etiam centuplicalum et millecuplicatum
  23. n et ita porro sant quousque lubet auctum, nihil aget.
  24. quia totum est omnes partes, et millic nihil est nihil. Quare et sol in nos nihil aget, si omnes ejus partes
  25. Hinc sequitur etiam nullum corpus tam xpacum esse,
  26. quin aliquibus radiis sit pervium, euumt enim pressio
  27. um radios lucis setm rectibineas quasdam
  28. pressiones esse; necesse est autem omnem pressionem
  29. seu conatum in omnia obstantia propagari, quorisque
  30. corpora sunt, in infinitum,
  31. Aadii sucis sunt rectiline ra daam actiones quantum sentiri potest
  32. sive pressiones corporis in corpu conatus sive
  33. pressiones corporis in corpus actione corpo quaedam
  34. actiones corporis
  35. Radii sunt actiones corporis alicujus, distantis.
  36. in oculum, quibus magnitudo ejus corporis figuraque
  37. sentitur. Actiones voco, quia omnis mutatio
  38. cum ei tribuntur qui mutationis causa est, actio
  39. est. Mutare autem copper radios, si nihil aliud
  40. saltem in nobis, sentimus ipsi, vel ided quia sentimus
  41. cum antea non sentiremus. Si quis Et vera haec
  42. definitio est sive emissione corpusculorum, sive mate.
  43. riae subtilis pressione, sive speciebus nescio quibus pro
  44. pagatis visionem fieri dicas, Constat autem ex
  45. Opticis experimentis hanc Actionem rectilineam e, et momentaneam esse
  46. quantum quidem sentiri potest: et ab aliis corporibus
  47. quae Lucida vocamus oriri, ab aliis tantum reflecti, et quolibet puncto sensibili corporis, in quodbet prn
  48. et tanto fortiorem esse, quanto plures actiones con-
  49. currunt in unum locum; et pressiones i actiones
  50. ctum densu assis habice ncari perpicui urcum sect.
  51. ipsas se sine confusione penetrare impedimento penetrare. Inde quandum quidem sentin potest a
  52. Omnis autem actio corporis in corpus aut conatus seu
  53. est, (id est initium finisve motus aut motus. Nam
  54. quicquid agit in corpus con aliquid in eo mu-
  55. tat, quic muleri aute in corpore inhil potest nisi
  56. quod in jam corporio natura est spatumm aliquod
  57. implere, muta ergo corporis erit mutatio
  58. spatium implentis; spatii igitur, nam corpus ipsum
  59. etiam mutatum manet, mutatio autem spatsi
  60. est motus. Quicquid erque mutat corpus, movet conua
  61. corps autem quo
  62. Sed nihil hic ratiocinatione opus est, attendamue potius
  63. antum quid faciant radii cum sunt fortiores,
  64. (quod fit cum ob propinaritatem aut reflexionem
  65. refractionemve plur concurrunt in spatium an austum)
  66. edat
  67. eller Incictunt
  68. certo quodam Corpore
  69. H omnesque ejus partes seu su assige nabiles
  70. +quosque speculis quoque et dioptris velut ocu–
  71. lorumrimitamentis salvo ordine in ant
  72. gustius spatium here colligere aut
  73. in amplius dilatare possumus,
  74. +si qua sunt
  75. insensibilis
  76. 1000000000ma etc. in nos nihil agunt.
  77. constat sentu
  78. taliquid
  79. pertinger
  80. conalu potius seu pressione quam mo
  81. tu radiantis pendet, conatus enimpo
  82. prium est, ut rectelinea in omnes planas
  83. propagetur, et iconfusue in extinctusque pr
  84. pagetur duret in infinitum, quousque
  85. + caeteris enm omnibus adeontis hoc solum
  86. in eo superest tempus locusque supersun, ut
  87. copatibus
  88. iifra clario patebit: etsi
  89. tum aiis compositus sensibilis m
  90. nquam esse desinat

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 159v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0314?run=74