Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mechanik: Dynamika LH 37, 5, fol. 15r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.90.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. altitudinem tantillo minorem
  2. perpetuum
  3. A) corpus. P
  4. um
  5. ad extremitatena dum faturae
  6. ut Globus
  7. Corpus (A) 4 librarum positum in Horizonte HN
  8. habet velocitatem ec
  9. im
  10. unius gradus. Ponatur tota ejus potentia transferri
  11. ptobum
  12. in cilupus
  13. ita ut quiescat A et solum moveatur
  14. unius librae quaeritur quam Velocitatem
  15. vel quod cism est ponatur ot
  16. qusritus
  17. accipiat corpus B quidscent
  18. ju
  19. Vulgaris
  20. sententia est, (quae a Cartesianis eaudem quantitatem
  21. motus servari volentibus, maxime inculcatur)
  22. velocitates debere esse corporibus reciproce proportionales, ut
  23. sit eadem potentia, et proinde velocitatem quam acciperet
  24. corpus B fore graduum 4.
  25. Ego vero sentio hinc oriri
  26. absurdum, nec majorem esse debere gradibus 2
  27. ponamus A+ decer esse primo etertum in elevatione
  28. unius pedis suprulorizontem; inde descendendo in horizon
  29. tem acquisisse velocitatem quam habet, quae est ut 1. Ergo
  30. (per demonstrata Galilaei) corpus B, velocitate ut 4
  31. est
  32. ascendere pot
  33. +
  34. pedes
  35. aecquis. Eiopo tatu corpus B adi
  36. quia velocitates a ac
  37. nie
  38. qu
  39. seugu
  40. uescendento vecieis
  41. emustis modis
  42. id
  43. dis
  44. demonstrani abfurdum. Nam primo initio cum
  45. A esset in L erant quatuor librae elevatae ad unum pedem,
  46. quod idem est ac unam libram esse elevatam ad 4 pedes.
  47. nunc vero eubt una libra est elevata ad 16 pedes
  48. Secundo hinc habet
  49. et effectus est potentior rausa.
  50. motus perpetuus. Firgatur statera corpus (B) elevatum
  51. ad 16 pedes MN, in M. incidere in stateram (A) eamque
  52. sectam secatami intelligi in (C) hypomochlio (C) inratione sic ut
  53. CB) (C sit tantallo major quadruplo ipsius A) jam (B) posito in
  54. et A) in P. descendet (B) H usque in horizontem ad ((B) et
  55. certio ide facillima quoque haec (transferendo (A)B) in (AD (C) ABH attollet (A) in (A
  56. ratio occurrit probandi absurdum et erit reperietur (A) globus A elevatus ad
  57. altitudine 4 pedum id est prope
  58. quadruplo majorem ea ex qua
  59. descenderat. Et habemus motum
  60. Si loco ipss
  61. librarum paulo
  62. 16 libris fuisset
  63. in horizonte alligatum, et
  64. P(C) ad B) C ut V 1 ad 16.
  65. fuisset p tunc altimoo corpus
  66. fuisset elevatum ad (P) nitu
  67. tudinem unius pedis et
  68. cum initio solum A 4 libratum
  69. haberimus elevatum ad
  70. unum, nunc cornus P,
  71. ginus quam 16 librarum, v
  72. cibraram 15 erit eleva
  73. altituo
  74. per
  75. tum ad
  76. eandem lnderursus motus
  77. perpetuu habetur
  78. an
  79. quiescat corpus B
  80. t via ipsius A, sit A2A3A
  81. erit via
  82. arullata
  83. ceteritas
  84. 2c.
  85. A3s
  86. iutri
  87. crleritatem corporis
  88. e
  89. 1C3C
  90. A3A, seu et BC ad BA
  91. ad A + B
  92. odatur in 3 ama
  93. u
  94. sdistanto
  95. ere corpus A et moveri
  96. Corpus B erit celericas
  97. via cenri
  98. eadem quae anteid ses celaritas
  99. s
  100. nempe 3B5B est ad velocitatem ipsius A nem
  101. f3A, incompositaratione A+B ad B, cele
  102. B
  103. ipsia
  104. poti essistente A
  105. in ipsius B celeritas
  106. sa
  107. erit
  108. :
  109. B
  110. et potentie qvo BB sex BNA vv. B erg. 17
  111. on potis
  112. ueo
  113. i
  114. peou
  115. vllorita
  116. poter
  117. Martii 1677
  118. Experimentis cognoscendum est quod dudum rationibus conjicio, vim in obstaculim
  119. solum agere cum potest non in id quod ei connexnem est, modo vis conrectens vi impellentis cedat e. q
  120. sint duae tabulae planae sibi perfecte applilatae AB. horizonti parallalae inferior A megse litere
  121. e se
  122. inferiore intacta.
  123. aposita. superior, ei circumbens B. patet mediocri vi non posse elevari tabula
  124. B quim suuil erevelur tabula. A
  125. s vero C. sitipondus angens, quale scilicet agmaa
  126. triginte pedum crassitici suae pondet aequal tunc superabit, vim tabulos
  127. connectentem 5adeoque eo casu ajo solam superiorem tabulam levatum in
  128. Hoc ut faciliore alio ex implo benlemus sit libra DE. in aequipondio ita con
  129. tctura et brachium FG instructum trochlea H. circa quam onerata ponderibus
  130. IK sitque libra ita oneruta, ud si ponderi in te lance E posito addatur pondus
  131. 2 pendens ex H. fiat aequilibrium cum pondere lancis D. Hoc facto Ao
  132. ajo si pondus K praevaleat ponderi L non nisi pondus 2, quippe minus considera
  133. deberes velut ex trachio H ponderans, ac proinde manere aequitibrium, si vero ponde
  134. HetK et i aa aequilibrio essent, utrumque pondus adjungendum esset ad pondus E
  135. atque ideo ipsum praevaleret, si vero pondus X esset minue quam pondus 2 tunc pondus H solum
  136. intelligitur
  137. addendum esset ponderi E, non vero pondu D ende L, adeoque praevaleret lanx D
  138. dem bram brachium FG non mullum frictione chordae KHi affici. si vero frictio metueretur
  139. in pomtu esset remedium elegans, scilicet si trocilea ita H, non esset in brachio, sed in ligno
  140. quod natarea in aqua, qua vas bractio sstn HG sustentatum, plennu et. Qui mod videtio
  141. perelegans efficiendi ne res subjecta scrtiat frctionem
  142. oetelum videtur oc expe
  143. tudius experimenti successus jam ex alio faite faciliore dijudicari posse; sit libra bilam
  144. agoilibrata, en uno ejus brachis suspensum vas aqua plenum. jam adjiciatur pondu novum, quod
  145. i aqua submergi potest, ajo non ante ponderis curjus adjectionem vim suam exerturum, itque aequi
  146. liserum mutaturam, quam ubi fundum attinget; atque ita medio temsiore non se suciet sentum
  147. quod eta evenire debere jam aliiude concludo ex familiari atque indubitati, experimento, si
  148. lolicet seus fieret, quonium scilicet aquae in inse incumbit,, tunc eodem jure etiam lapis
  149. qui soli aeri incumbit stantem inferaus lancem premeret etiam antequam lapsu ad eam perveni
  150. quod non est. Ergo nec aqua lancem inclinabit si aquae incumbat. Ratio autem est quia
  151. attollit aquam paris polunimus quae minus ponderat quam
  152. ase, minus ergo nempe quia id non descendit, sed sustentatur solum ponderabit. ac proinde idem
  153. duus dum se descendit lapis, in aqua,
  154. et in libra sicem eveniet, eodem modo enim pondus R majus descendit, minus ascendit, solum eris
  155. abilance sustentatur
  156. M MN
  157. vilumine aequales
  158. ponderis
  159. Duo globi (M. N. sint in ratione dupla, seu
  160. M aequ. 2 N. erit cor ambo collocata
  161. in extremis rectae AB., nempe M in A et N in
  162. eorum centrum gravitatis erit C, posito AC aequ AB
  163. ponantur sibi directe occurrere in eadem recta AB, erit punctum concursus D, medium
  164. sciicet rectae AB. quod sijam secundum alibi explicata fingamus, concursum hunci
  165. ita explicari, ut perinde sit ac si ferantur in navi quae feratur celeritate
  166. CD. ita ut M feratur celeritate AC et N celeritate Benitale et centro caleaet
  167. gravitatis seu navi porro progrediente ex Dm E, tunc cCD appellata X
  168. teretur corpus M celeritateZX. et corpus N celeritate ut BC seu 4X
  169. quae cum sit ipsis corporibus reciproca, utique aequali vi concurrent, adeoque
  170. ea quae venere celeritate repereutientur. Nam navi seu centro gravibatus
  171. progiod progediente in E, interim corpus M ex D regredietur ex E celeritare
  172. EF quae sit aequalis ipsi AC, quae ab A retro sumta est EC, ergo hoc loco
  173. coincidunt E et F, at corpus N ab E repelletur celeritate aequali ipsi
  174. EC, adeoque ea erit EG, et ita hoc loco erit BG aequ. EB.
  175. Haet quidem optime procedunt in speciem;, sed intus latet difficultas ingens
  176. Nam si celeritates in pondera ducantur habebimus vimi vis autem seu
  177. potentia nec crescere nec minui potest. Quorum tamen alterutium hon
  178. loco contingit. Nempe corpus M aequ. 2N. ergo et celeritas ejus
  179. EC aequo 2x Et revera reperiturs hoc modo regressum esse a D in F
  180. ergo ejus celeritas est Cx ergo vis ejus 2N(). Corpus autem N aequ. N.
  181. et celeritas ejus DG, aequ. 5(X) ergo vis ejus aequ. 5NX), summa ergo
  182. virium 2 N() + SN(X) aequ. 7 N) At qualis ante concursum fuerit sit
  183. apparet AD aequ. BD. aequ. 3X 3CD. ergo celeritas concursus utrobige
  184. aequalis serit 3X ducta in corpus M seu 2N dat 6NX. ducta in corpus
  185. N. seu dat 3NX, summa virium est DNX, supra erat 7 NX. pus
  186. X scubaum Y, frei 8NX aqu. 7N se E, ( aequ. dX ita enim
  187. 18 X + 45 X aequ. 67 X aequ. 9X.
  188. videamus an idem prodeat, si statim ab initio instituaum aequationem,
  189. nempe quando fingitur corpus M moveri celeritate AC et corpus Mceleritate
  190. BC tunc vis corporis M est AX 2N in () seu 4N. vis corporis est qua
  191. seu utraque vis est aequalis. fit summa harmm duarum BN(), quibus si addatur
  192. vis competens toti navi (a cujus vi abstrahemus ob motum communem CD, fiet
  193. vis per per Cd, seu 1(X) summae corporum 2N et 1N seu 3N, fiet
  194. vis hinc orta 3N(X) quae priori 8 NX addita dat 11 N(X), cum debeat esse
  195. not quo u eet ep 3 m ver t ate 3 t ur e

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mechanik: Dynamika LH 37, 5, fol. 15r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068534:0029?run=74