Leibniz-Handschriften zur Technica LH 38, fol. 202r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.90.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

1. e nodslanenter be angue daß mir
2. hrct dato fed. Seibnit ggnmvoitiga
3. vonhabue de Motas perpetui gehoiget.
4. e
5. 60
6. isme aucs meine imucenta et exprta
7. bona fedc Juo communicim. Vud
8. sollo Fhacum von bujal teoaes dum
9. audon Juc phadie stoudum alle com
10. municato consilio iuu. Magur
11. de 14F Junus 1671.
12. Joh: Danid (as
13. A
14. non angu pa
15. rovantumnnam
16. Esto vas aqua plenum abcdin quo follis _e f43 cujus
17. imferioru exhe ex
18. S
19. pars leg materia aqua graviore, ut plumbo: Pars superior
20. gF ex leviore ut ligno. Hant plus gravitet prumbum, quam levi-
21. tet lignum, ac proinde pluntum contineat sub aqua lignum. Ponamus
22. e
23. lignum esse dimidio levius aqua, plumbum decuplo gravius. Effi-
24. ciamus eam rationem esse ligni ad plumbum, ut si paulo plus li-
25. qui accederet, vinceret lignum, nunc vincatur. Sunto enim:
26. plumbum li librarum decem, erit aqua paris spatii, librae
27. unius; lignarmo librarum octo, erit aqua paris spatii
28. cibrarum 16. Erit ergo follis totum pondus 18 librarum
29. aquae paris spatii 17 librarum, follis igitur totus summersus
30. manebit. Efficiame nunc ut ascendat spontesa
31. Follis pl. 10 H
32. Aquae
33. 1 -
34. lign. Ob f. 18 cavitas explicati
35. 16 - f. 17 b (2) + 23 (19)
36. Efficiamus nunc, ut 18 b follis, tantum occupent spatii,
37. quantum 19 tb et ultra, aquae, ac proinde follis in aqua
38. translato
39. ascendat. Ad fiet folle explicato ex statu complicatio
40. nis gefg in statum explicationis _effggte Expli-
41. iti intripseca hoc modo. Ponamusto C
42. C
43. oprmanu
44. prumbum pessulo objecto ita esse firma in nec ascendere nec descendere
45. 1
46. S
47. possint in vase abcd; contra, lignum f9 libere ascendere
48. posse. Cumque sit 8 1b, et proinde occupet spatium aquae 16 b
49. s +b aquae quibus ab ea superabitur conabuntur lignum eleva
50. de, siu levitatioligin erit 8 H. Ascendendo ex plicabit folle
51. eumque ponet in statu neffgg. Sed quia explicando
52. e
53. follem efficitur, ut tantum aquae loco cedere debeat, quantu
54. est spatium follis a folle intus vacuo soloque aere, id est quan
55. tum ad nostram conputationem nihilo, pleno, nunc occupa-
56. tum, tantus erit renisus quantum cavitas explicati follis
57. aquae caperet: ponamus capere aquae libras, 6. vel tan-
58. tum 2. ut lubet, satis magna enim hic latitudor
59. eligendi permissa est. Ergo si ponisaquae libras 6. Re-
60. nisus erit ut 6. beF + si libras 2. erit ut 2. uter
61. atervis superabitur a levitatione ligni, ut gb. aC
62. proinde lignum poterit explicare follem tollis explicatus
63. avipatum t
64. si capit
65. pondere 18Ib occupabit aquae 23 (19) b
66. ac proinde potentia 23 (19) =10 b hoc est potentia E(1)
67. librarum (librae) attelletur in lineis rectis CE hH
68. GG, hh HA etC ex loco heffgq in locum
69. HEFFGG. Possunt autim lineae CE etc. esse quan
70. taecunque, nam et vas abcd est quantum cumque–
71. quam autem magnitudinem eligi satis siti mox patebit
72. nin
73. + explicato
74. attracto aere per canalem (ex
75. folle sursum ultra summum aquae ad
76. in liberum aeren exeuntem
77. totus, pessulo quod pe
78. tenebat, ascendents
79. ligni potentia aperto,
80. attolletur
81. Nh. Quod hic aqua, aliter aerefieri potest
82. explicato
83. Cum igitur follis, sit in loco su periore nunc quaerendum est quo-
84. ac
85. modo complicatio ejus se delcensus proinde, rursus effici que
86. ab. Id ita fiet:
87. plumbu
88. ∞ HE inciderit ascendendo in pessutum,
89. ut nec sursum nec deorsum ire possit. Immineat pondus. 2 ligno
90. GGFF. quod a pessulo quodam suo ascendentis ligni potentia
91. liberatum ccircumacta ex qua pendet trochlea illabetur ligno
92. pondereque suo lignum exloco exiplicationis GG FF
93. deprimet in locum GF. aere per canatem eundem quo attra-
94. cty est ex folle rursus expresso. Ad hoc praestandum, videamus
95. quanta ei potentia opus sit. ligni levitatio est 8H per priora
96. Ea obtundetur a renisu aquae aerem expellere, seqe in
97. ejus locum reponere conantis ut 6 (2) H. Erit ergo ligni levi-
98. tatio ut 2 (6) b. Poterit ergo pondu 1. paulo amplius quam
99. 2 (6) b. esse, jamque sufficiet ad follem recomplicandum.
100. Sed ne arctemus nes, et ut appareat libertas tanto major
101. esto pondus 1 braxag. recomplicabit fince controversia
102. follem. Follis recomplicatus fiet rursus capiet tantum
103. 17 b aquae, cum ipse ponderet 18, ac prointe aqua paris
104. spatii gravior redescendet in locum priorem infeniorem.
105. Efficiendum autem ut redescensu suo, vel postea reascen-
106. su vel utroue simul, recollocet pondus i in locum priorem.
107. Etsi enim potentia follis non sit nisi 1 in descendendo
108. G(1)t. in ascendendo londus autem I sit 9tb ad summum
109. (quanquam sufficeret esse 3C2) sed sinamus esse 9) facile
110. tamen ex communis mechanicae princisoris follis attoll et pondus
111. 4. Quia magnitudo vasis abed potest esse quantacunque
112. ac proinde descensus ascensusque follis seu lineae eE, t H et
113. quantaecunque. a Ascensus autem vel descensus ponderis
114. a non major quam quanta est altitudo cavitatis follis ex–
115. plicati, seuquanta est G GG, quam possumus facere quantulam
116. seu rectam G, GG manente eadem capacitate. Constat au
117. tem ex commuhis mechanicae puncipiis, machinarum debita ap
118. movendum tanto magis sit descensurum minus, quam a-
119. scenturum majus; quanto eo minus est; compensata per
120. velocitatem parvitate. Id ergo in casu proposito sic fiet
121. n L et
122. radio Xl. vel ue centro k. Portionem trochlea (eEmno
123. aequatem arcu et E. nempe Em deferens secum in locum
124. arius E E fit areus Emdentatu, crcumagatque rotum 1C
125. ra
126. dentatam et ipsam, nisi malimus facilioritis motus causa
127. filis connectere filo ngo quo casu lic ebit dentibus carere
128. ex p in transversum exeat cylender pr duobus tumpa
129. nis rotutis dentatis r et s incumbens rotae XY in extre
130. mo utroque diametri Yot5. Rota r sit den
131. tata sed interrupta
132. uno ascensu
133. ita cum tantumcum dentatum sit
134. vel descensu mo Kurum et
135. quantio dempanum incumbit, tantum oer ad versisit
136. varcuum. Ita fiet ut
137. immine
138. n
139. git udum
140. tympanum r incumbit vacua nec quicquam rotatione
141. cylindri rs per rotationem rotae pa abarcum em procura
142. ta agit, tympanum S incumbat dentatae, et agat suum
143. volumus. Quanto enim latior longiorque est follis, seu quanto major
144. est recta HE, tanto minorem necesse est esse altitu dinem
145. plicatione effici posse, ut pondus minus vimat majus modo inter
146. s
147. Arcusque em descendens agat trmpano uno, a) cendens
148. opposito, atque ita utroque in eandem plagam.
149. e
150. Idem
151. fine interruptiore certiore, puto artificio fiet, si tympa
152. na sat in baculo se Culindere Y5 mobili te
153. m nb
154. intra dimites praescriptos, ascendendoque unum, decendendo
155. rotis incumsers efficiumus unum non tolim
156. exeat, uti initia sum alterius ingressam. Veletiam, ut fcitu tum
157. nana dentibu reinsantur efficiema potus, ut modo hoa modo
158. illud clevatum sit, ne dentes tangat. Optindemque
159. modus sine omni mutatione et perturbatione sus est
160. ympana tam grandia et toto delieus vel soso
161. ascentu nisi venicircum ferentia eolum circum
162. n
163. agidebi
164. as senici terecra cu sit una nuda i da alter
165. dentibus armita. ita ut cum unius armata infercor
166. est dentesque tangit alterius muda inferior sut cpran
167. de non tangatuunu proinde delepsu retationem
168. semitotatione unam absolvente alterum ascen
169. tu alteram, quia opposito simul et loco et motum
170. actat
171. in eandem plagam cuntnet. Nam si solus motus vel
172. solus situs mutetur contrarium; si uterque idem evenit.
173. Rotuta jam rota FY pondus sibi affixum. 1. reat
174. tollet. Quod ostendo. Ponamus Cochleam P9 tantam esse
175. quanta est KCE. tymparar et 5 tam parva quam
176. lubet, nihilominus quia trochleae pa concentrica eodem
177. tempore absolvent ggrum suum exignum, quo trochlea
178. Xe vil pa mannum. Porro quo tempore tumpanum
179. absolvit tantum sui anum tot graduum, quot est arcus
180. em, id est postquam ascensus vel descensus absolutus est, t
181. toties mordeat rotam, ex quantum ad necesse est ad
182. pondus ri. in locum priorem elevandum. Ita fiet ut eodem
183. tempore pd aut rectius eautominore tempore recollocetur
184. insuum locum pondus , quo et absolvat spatium parvum
185. G,GG, quo follis ascendit et ascendit, absolvitque spatium si
186. volumquse a plo majus nam in potestate est ec. duplicatum

Cite

Leibniz-Handschriften zur Technica LH 38, fol. 202r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068537:0403?run=74