Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7B, 3, fol. 21r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 22v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. totam logitabilium
  2. Magni momenti est in Cogitando, colelu r quae nostris
  3. mentibus obversari crebriui solent, varietatem, uno
  4. obtutu complecti posse. ita enim rerum comparationes et connexiones
  5. intelligomus; rem propositam inveniemus, datiam cum aliis combinabimus.
  6. De oblato quocunque abunde et cum frnctu disserendi materiam habebimus.
  7. si linqua discenda sit, si abebiuls atqueid desideremusque eo perpoenire, ut
  8. primo quoque tempore cogitata exponere liceat, sufficiet nobis ea vecabula
  9. discere, quae sufficiant, ad caetera omnia saltem circumscriptione explicanda
  10. Ut alios usus innnmerabiles imprae sentiarum non attingam
  11. Cam Vocabula inventa sint ad cogitationum designationem
  12. poterimus eorum ductu uti. nam non ideas, sed signa earum in charta describere
  13. licet. Sufficerit ergo lVoces bretti velut Tabula complecti.
  14. Adjectiva,
  15. ota
  16. Voces (id est soni significantes) sunt substantio seu subi
  17. et Verba seu Praedicata
  18. suffixae, interjectiones.
  19. a
  20. substantiva Nomina, verba, at nterjationes; particulae,
  21. Nomina sunt quae praedicatum aut subjectum
  22. Veb copsila quanr suntque concreta
  23. ut Ensu Homo; abstracta ut Entitas, Humanitas suntque substantiva aut
  24. Enuntiationis esse possunt.
  25. adjectiva. Substantiva sunt, quae terminum enuntiationis absolvunt,
  26. sine alterius subintellectione. Adjectiva non complent terminum, sed
  27. tan
  28. intelligendum est aliquid, ita cum dico, bonus, aus sasis, b ligo
  29. Holuitem DEns vol aliam nem i tale quid tribui potest. Il angane istrix longa.
  30. em d et cres bocae
  31. Unum, bonum, magnum, intelligo rem unam
  32. substantiva sunt vel concresa, vel abstracta
  33. rem bonam, rem magnam.
  34. concreta sive completa sunt quae alio subjecto cui attribuantur non indigent
  35. ut homo. Abstracta ex indigent subjecto, ut humanitas.
  36. Etsi enim enuntiatio absolvi possit de Humanitate, perinde ac si ipsu per se
  37. Humanitas minor est divinitate; tamen in rei
  38. subsisteret posset, ut cum dico
  39. veritate requirit ipsa suppositum in quo subsistat. Adjectiva jam explicuimus
  40. Verba oriuntur ex copula quam vulgo tubsi
  41. Verbum substantivum vocant,) cum nominibus composita. ita Calere
  42. est esse calidum. Ita ut verbum nihil aliud sit quam totum praedicatum,
  43. seu totum id quod um nomini tanquam subjecto additum, propositionem absolvit
  44. Particulae aut connectunt
  45. ut Petrus calet, hoc est petrus est calidus.
  46. Adverbia sunt respectu verborum, ut adjectiva respectu substantivorum
  47. ita Homo bonus, agit bene. Hinc tot dantur ad verbia, quot adjectiva
  48. interjectiones sunt vocabula designantia compr integram enuntiationem,
  49. Particulae
  50. ut Vd id est A Magna ad est vel aderit miseria.
  51. sunt vocabula quae sapo auxiliaia, ut ita pronomina sunt nomina auxiliaria, quis, ille
  52. sic dantur verba auxiliaria ut hab sum, habeo. Dantur item adverbia auxiliaria
  53. et quomodo, sic. quae respontent promominibus quis ille. Praepesitiaies
  54. sinet ead Nomina oblique Cum autem nomina vel obliqui vel recta terminum
  55. ingrediantur hinc obliquitatis modum designant praeter nomina primaria
  56. subjectum vel praedicatum constituenta alia sint quae ingrediuntur terminum
  57. oblique, illis connectendis, modoque obliquitatis exprimendo serviunt praepositiones
  58. ut h Homo est Lupus eren erga hominem. quanquam contractione
  59. quadam interdum per casus nominum evitentur praepositiones ut si dicam
  60. corpum Cumque interdum plures At sexolat
  61. ut vero plures prpropositiones connectantur inter se, adhibentur
  62. Homo est lupus homini.
  63. renjunctiones. ut Ego Christus DEus est justus, ergo bonis erit bene
  64. Petrus et paulus sn Romae fuorunt. Id est petrus Romae fuit et paulus
  65. Auffixas voco particulas qui separatim non significant
  66. sed sed in alio vocabulo, cui adduntur, ut re in repellere ts in amans
  67. Romae fuit.
  68. qui interdum; tates sunt, ut ne stronuntiari quidem separatim possint.
  69. Atque X haec quidem linguis notri apud nos usitatis accommodata
  70. sunt; si tamen rerum naturam spectemus, sufficit. Abstructa
  71. sunt sepurat non est opus separatim enmuerari, abstracta, adjectiva
  72. verba, et ad verbia, verbi gratia calor, calidus, calere, calide. Cum
  73. unum adjectivuim sufficiat, ex quo per affixas reliqua fieri possunt.
  74. je sufficite ac tis in enumerando tamen pro ut commodum videbitur
  75. nunc abstractis, nunc adjectivis, nunc verbis uti licebit. Adverbia nisi anxiliaria
  76. Venio ad ipsam enumerationem, tquedeub
  77. a nominibus na p ubi nomiga ubi et primum Terminorum, deinde
  78. particularum et Affixarum. Termini sibe Notiones concipiuntur a nobis
  79. ut completae tanquam res, vel ut incompletae, tanquam quibus modi
  80. rerum exprimuntur. Res possis dividere in Methentaticu Metaphysicas
  81. Mathematicas et physicas. Metaphysicae sunt substantiae spirituales, ut Deus
  82. Mathematicae sunt L Tempus
  83. Mens, Anima, Entelechia seu Forma substantialis.
  84. Afixe.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7B, 3, fol. 21r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068647:0041?run=74