Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 4, 3c, fol. 12r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. 1
  2. conversatio cum domino exiscopo stenonio, de libersate. 27 Novem b. 1677
  3. Dei existentiam non posse demonstrari, sine hoc principio, nihil esse sine ratione. Id principium nones
  4. locum habet tantum in mechaniis, quando scilicet agitur, utrum ex data magnitudine figura et motu
  5. sequatur al alia magnitudo figura, motus, sed etiam in rationibus, quas necesse est mechanicas non esse,
  6. quod sic ostendo. Series retam potuit asitr esse absolute loquendo, sed non implicat rati contradictionem
  7. ipsam esse aliter, hinc etsi causa una in aliam resolvatur in infinitum, vig. ego sum talis, ob talem
  8. causam, quae pursus talis obtalem, ett, et ita in infinitum tamem, semper utcunque progrediamur nova
  9. manet quaetid, nec uspiam in serie reperitur ratio sufficiens. Ergo ea debet asse eua
  10. Seriem. Haec ratio non est corporea, alioqui intra corpora ista ssn in serie fuisset jam
  11. comprehensa. Ergo necessarius est usus hujus principii etiam extra mechanica.
  12. Nihil est sine ratione, intelligitur de causa efficiente, materiali, formali, finali. Causa formalis est
  13. ipsa rei essentia, seui ratio cur res aliqua sit, vel talis sit, sit intra rem ipsam. Causa matericlis
  14. et efficiens, ut in motu mvetur quid semper eodem modo, nisi ratio sit, cur esset
  15. mmtationis, in officiente, vel in objectoe vel in re, vel in alio in rem agente. In finali, ut ratio debet
  16. esse eligendi ex duobus vela vel appirens.
  17. Finis movet voluntas nunquam agit nisi ob finem. Finis autem est bomum apparens.
  18. Movetur semper ab apparentia boni. Ergo Electio ex duobus non potest fieri nisi appareat
  19. bonum esse sic eligi
  20. quam sine ratione
  21. perfectius est agere ob rationem,
  22. Nihil agit si at ex qua posita sequatur hoc potius quam illud fieri quam oppositum
  23. c
  24. Non est humilitas tam fidenter supporere se roctam habere sententiam et alios erroneam, et ipsis
  25. dicere se Deum precari ut eos mutet. Aut si hoc cum Rumilitate stare potest cur aeliis
  26. Voluntatis sunt gradus unum enim magis volumus quam alterum. Et magis volomus quod
  27. ex probratur
  28. melius apparet, Ergo quanto i major aequalitas, tanto minus aliud prae aliq aliquo volumus,
  29. et cum summa, hil minihil. Nemo mortalium detalibus dubitaret, aut haesitaret. Nisi jam
  30. praenosset contra suas praeconceptas opiniones adhibitum iri. Ponamus differentiam esse
  31. data qualibet minorem, erit et excessus volendi. Id est nullus.
  32. Certum est Tunc aptrncum dliginutia d eligimus optimum apparens nos velle propter
  33. cognitionem, et tamen libere. Eodem modo et Deus, tametsi ergo casus aequalitatiis sa
  34. cum
  35. ageret, seu etsi casus aequalium perfectionum nunquam eveniret tamen ageret libere
  36. Lomnes series posibiles nyve essent perfectae, sequeritur otiam illam esse aeque perfectam,
  37. qua salvarentur omnes impii, et damnarentur omnes impii. Respondeo est
  38. impossibilis. Quaero cur. avia continiustitim, ead eo sis quia contra jostitiam. optime
  39. Id est quia contra perfectionem, id est non omnes series eque perfecte. In se est possibilis
  40. sed actu executio ejus fit impossibilis, quia cum Dei perfectione pugnat, et hoc est quod
  41. volebamus inde patet, redire tandem omnia ad mea. Et quia aliud sibi dicere videntur cum
  42. premuntur nonnihil, ad idem confugere non sentientes.
  43. diffic difficultas major in invenienda senlentia Angustini, quam in invenienda veritate
  44. a jansenius tricies legit Augustinum, et tamen dicunt eum in legendo Airgustino errasse. AL
  45. ajunt glancoma ante oculos habuit. Respondeo, unde seiam possea nec me habere, ubi Angu
  46. stinum etiam tictes tricies legero, itaque sub finem aeque ero incertus ac ab initio
  47. Nit Deum iutroduci mechanirum. Est odiosa expressio, et metaphorica, loquamur proprie.
  48. seusus est, Deum o aeque certo agere, ac horologium. Imo contra potius quod nivologum
  49. certo agit ratio referenda est ad certum modum quo deus operatur nempe perfectissimum.
  50. Mo cientr i Objicit si nihil sine ratione, Mundus erit aeternus. quia nulla ratio cur Deus
  51. non ante ceeperit Aespondeo primum, omnia creantum ex nihilo non ex prae existente materia quovis
  52. momanto, nam, et umteria ipsa creatur, nec refert, quod antea jam aliqua alia fueriat, nam
  53. postea sunt annihilata. itaque etiam si semper aliquae fuissent creaturae, seu etiamsi fuisset Mundus alius
  54. aute hunc mundum, ut erit alius post hunc mundum, quid tum quod inde matum ? Respondeo
  55. serundo, non tamen id tam facile hinc conclidi. Quia inse tempus nihil est, nisi rerum ipsarum jam
  56. existentium tractus. AAtque ita ante qua ot si Mundus incepits otiosa est quaestio cur nunc incepert
  57. non ante, quia nullum est tempus ante ipsum. Respondeo ertum. etium in ipso sed si quaeras
  58. potuisset durare diutm, v.g. si mundus est natus sex mille annos cur non potius ecem mille annus.
  59. sunc Repondeo poteste otium aliqua subesse i ratioe proportioque harmoniae, nobis incognitam
  60. Ilem indas est tsa peruti Necessitas peccati futui, suuit aut Indae futuri, fuit antequam
  61. existeret dudas, ergo non est orta a judae vountate. DEus praevidit sudam peccaturum esse.
  62. Ergo certum, infallibile, inevitabile, necessarium erat judam esse traditurum peccaturum, antequam
  63. existruet judas. judas non suit in Intellectu divino, sed juda pecaturi idea. Indae peccaturi
  64. Idea non orta est a Juda via Jndas nondum erat. Indae peccaturi idea non erat tantum in
  65. Idea haec ita
  66. Intellectu divino ut idea rerum possibilium, sed ut idea rerum actu futurarum
  67. apfecta non orta est a suda, sed potius Judam peccaturum esse necessario secutum est ex hac idea.
  68. Sunc cum deliberaret judas utrum Christum traditurus esset an non, jam necesturium erat Jndam
  69. eare seu eligere traditionem alioqui falsa fuisset scriptura. etc. Necessitate scilicet ex hypothesi
  70. ex jpta rC. Dvalis neescitas est etiam quae a ne indcitur ex electione boni.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 4, 3c, fol. 12r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068721:0001?run=74