LBr. 724 · Pfautz, fol. 29v
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.97.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 30r); this page is its left half.
The machine reads it as
- intellecta substantiae natura in universum. Nam salta quodam ad gravissi-
- mas quaestiones solvensas processerat, notionibus ingredientibus non explicatis
- Unde quantum absint a certitudine Meditationes Metaphysicae, non aliunde ma-
- gis apparet, quam ex scriplo ipsius, in quo, hortatu Mersenni et aliorum,
- Mathematico eas habitu vestire voluerat frustra. Video et alios viros acumi.
- ne praestantes attigisse Metaphysica, et non nulla profunda cogitasse; sed ita
- involvisse benebris, ut divinare magis appareat quam demonstrare. Mitir
- vero in sus magis quam in ipsis Mathematicis huce et certitusine opue
- videtur, quia res Mathematieae sua examina et comprobationes secum fe.
- runt, quae causa est potissima successus; sed in Metaphysicis hoc commodo
- caremus. Itaqe pecutiaris quaedam proponendi ratio necessaria est, et velut
- ufilum in Labyrintho, curus ope nom minus quam Euclidea mothodo
- ad calcali instarquaestiones resolvantur, servata nihilominus claritate
- quae nec popularibus sermonibus quicquam concedat.
- Quanti autem ista sint momenti, inprimis apparebit ex notiane substantiae
- quam ego assigno, quae tam facunda est, ut inde veritates primariae, etiam
- circa Deum et mentes et naturam corporum, eaeque partim cogniitae sed pa:
- rum demonstratae, partim hactenus ignota, sed maximi percaeteras scienti-
- as usus futurae, consequantur. Cuius rei ut aliquem quile
- kra
- terim, notionem virium seu virtutis (quam Germani vocant sersto, Calli
- la force:) cui ego explicandae peculiarem Dynamices scientiam destinavi,
- plarimum tuvis afferre adveram notionem substantiae intelligendam.
- Differt enim vis activa a potentia nuda vulgo scholis cognita, quod
- potentia activa Scholaticorum, seu facultas, nihil aliud est, quam
- propinqua agendi possibilitas, quae tamen aliena excitatione et velut
- media est inter potemtium et acto
- stimulo indiget, ut in actum transferatur. Sed vis activa actum quondam
- sive erenEkaar continet, atque inter facultatem agonsi actionemque
- ipsam media est, et conatum involvit; atque ita perse ipsam in operatio
- nem fertur, nec auxiliis indigot, sed sola sublatione impedimenti. Quod
- exemplis gravis suspensi funem sustinentem intondentis aut arcus tensi,
- illustrari potest. Etsi enim gravitas aut vis elastica mochanice expli-
- cari pessint debeantque ex aetheris motu; ultima tamen ratio motus inmateria
Cite
LBr. 724 · Pfautz, fol. 29v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79). https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-861667:0058?run=79