Search the Nachlass

LBr. 57, 1 · Bernoulli, Joh., fol. 301v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.86.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 300r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. = aliquid notabile
  2. 2
  3. Et videtur velle plus eum facere quam
  4. ficele aerem calorem, (quam quis e expectaret, seu plu
  5. Equam pro ratione cals
  6. ranitatis
  7. Vellem autem diffinctus
  8. exposuisset mentem, et re ita scilicet ait in Observatis circa durationem
  9. rirtutis Elassicae aeris expansi, quae subji ciuntur ejus Epistolae de mira
  10. ueris Tarefactione citra calorem: Adhuc; inquit alius supterest modus a me excogu
  11. Etatus, quo aer in quodam parvo instrumento portatili, ad quingenties sexcentiesve forte
  12. e
  13. millies amplius solito spatium expransas, non tantum longo temporis spatio elasticita
  14. orem suam refinuit, sed et primatio curdum quaesito meo satisfecit, utrum scilicet aer
  15. alde dilatatus citra calorem, insigniter afficiatur calore externa afficeretur
  16. calore externo. Eoquippe ipsum affici in hoc instrumento patam est. Ibi enim magna
  17. quam jam acquisivit, quamque fueri velle videtur raritate ne quic quam obstante, manus
  18. exteriori. Cnsi admotae calor subitam, manifestamque admodum operationem edit eaq
  19. ad priores suas dimensiones juxta ac temperiem revertitur
  20. Haec Boiliqus, nec qualefeit conspructionem instrument non explicans quae forte talis fuit. Iu
  21. remota aer sensibilis derestente
  22. cabo A, sit alics Tubus B. supra clausus iufra apertus, in quo suspensus Mercurius. Ex Tubo A
  23. E extrahatur Aer et descendet Mercurius in Tubo aB pene ad imum. Et ex illo descensu aestimar,
  24. six potent rarefactio, nam cum enim tantulum Mercurii in Tubo B remaneat, erit Aetis dila–
  25. tatio praesens ad priorem, ut altitudo residua ad prigrem. Extracto aere claudatur Tubus
  26. ercu
  27. A. Et ita selvetur ad usum. Hic Tabo calesncto A, calefacto Mercurium nonnihil exurrer
  28. exurre xisse non dubito cum enim aliqua vis Elastia aeris superfuerit, non mirum, si ea
  29. fuit calore mula aucta. illud scire operae pretium est, agatue culor ut sic dicam per
  30. an reudum mnutplicationis aunem modum addisis.
  31. sed vi itaque secferer sed tnesm an sed cum tamen Boilius nihil distincti afferat nescro an hine
  32. E
  33. pe alquid lieeet denem as quaq po ratione ad pitet fuisse anctum
  34. +
  35. modum addt
  36. alato angtias con aliquid colligere p novi potuerit Nam si (ut solet contentus fuit rem
  37. Equa per se senib intelligitur sensibilem leddere, non eral cur valde commo udaret experimentum ut
  38. E quaesito alicujus momenti satisfactum diceret. sed si plus calor qui in conmuvea Mercurium alter
  39. aea geri tarm aeri communis parum rabfacto in incumbentem in vacuo induplum
  40. E asfollit, hane Mercurtum in hoc Tuboerplus quam illam exiguam Mercurii quantitalem in hoc
  41. deubo B plus quam in daptum extulisset, um dignum ta ex perimentum fuisset alicujus momenti.
  42. et calor in aere rarefalcto plus egisset quam rarits prorat partione raritalis, seu quam
  43. rapitas eius admittere debere videatur. Ex talis experimentis haberi posset Utrum calgitbi
  44. agaat (ut sic dicamt per multiplicationem an per additionem. Id est an aerntatum
  45. tantum quo sic agat quasi aeris densitcs mustiplicaretur uti paulo ante supposui; an
  46. avero sic agat quasi novam aliquam constanum vim de suo adjiciat, constantem sic
  47. tdicam, non vero proportione aenis recipientis crescentem. Hocsentm An agal partim
  48. per multiplicationem partim per additionem. Sane qsiadditio admisceretur
  49. quam ero ratione raritatis, et minlis et aeris compresse elastrum minus augelit
  50. quam proratione densitatis. Et hoc est quaesitum magni momenti,
  51. quod quod merebatur utique deter definiri, sed nesero an vim ejus perpexerit Boilius
  52. Hic autem abstraho mmiurum ab ex defectu de quo initio locutus sum qui ab admixto
  53. incomprimibilioritur, indarans ut iud id indu et alium irregularitatis siqua
  54. nova deprehenditur in caloris operationibus, fontem quaero. Na serit obiter addo non
  55. l addo sundem ex eo quod aer comprimendo annihulari nequil, quod ad gradum tantum finitum densitatis
  56. pelvenirii valeat, etsipi aliunde venuose ptem erum si fingeretur res homogeneae et ut sie
  57. eicam meta physice elastica, et accederet continuo ad inntu e ma cnti semper continuari
  58. 1
  59. 2
  60. posset compression in infinitum, et et pondere centies millies pucto, nunquam in insi tetum in partem
  61. e
  62. equiquidem
  63. 700000mam comprimetur, hihul ergo Asthibet densitates esse viribus proportionales.
  64. mihi quoque communices quae à le pat petit du. varignoniqu, nempe Analysinlinee
  65. brevi ssimi appulsus ad rectam, et analysin cuitheorematis de rectificatione cur
  66. petuat
  67. et pastremo hosse opto quid sif illud cujus spem
  68. s

Cite

LBr. 57, 1 · Bernoulli, Joh., fol. 301v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-958803:0604?run=74