Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften Aufzeichnungen zur Rechenmaschine LH 42, 4, 1, fol. 39v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.86.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. Diffcultas in primis ud eo est ut libenatur p a maguo claterio, id euius cum debeas sit satis est
  2. forte non libenter cedet debiliori quod V cum axe suo connectit. itaque licebit eam liben
  3. e
  4. rationem efficere lento motu ut paulatua lingula ex fossuli exeat, remante circulti
  5. ipsius ae y.
  6. Sed hoc cum consdero affulget nova lux, nimirum, non videtur opus esse separata
  7. vi ad Elaterium magnum relendendum, sed hoc ipso cir curtum peri fortasse potest axis in quo
  8. est y fari portasse potest, si scilicet magua parte crrenitus dimidia parte magna parte circul
  9. insumta agatur se sub C et ita cendatur fe noissime autem propellatur p evusque ut rursus
  10. delabatur delabatur de monticulo, et tunidemum diuntium reliquum ilmeris nola absolvatur
  11. sed sunt difficultates circa regs motum contrarium, in primis
  12. cica rescessum supervenientem non absoluta trausportatione. Nam facta
  13. eoque ipso agat seu transportet.
  14. vix transportatione, et superocemiente statim regressu retendendi tempus non est, quia
  15. i ponamus venisse axem in quo est 17 super 0, et ita facctam esse transportationem in seque
  16. et statim sequi regressum subtinctionem ver divitionem, seu subtrahi aliqu
  17. 5o hoc 0. vel 10. tunc statim transportaatio fieri debet in axem sequente
  18. tem axem
  19. cum tamen elaterium non dum sit retensum. Ita videtior ad relendendum itaque
  20. videtur hacfisunius poamgasi cogitatio
  21. non posse procedere, nec licebit magno circuitu uti ad relendendum Elaterium
  22. sed aliquo tantum ad liberandum. Es cicuitus
  23. itaque manet quod diximus ad sign.
  24. Sed nunc demum adhuc nova incidit constructio nostrae Machinae, composita
  25. toti bitadpolus ex his quae diximus pagnia praecedente de rota super axe mobili, et ei per
  26. ullra sy it siriore lateriolum connexa, transportationes ame quo extra transportationes cum
  27. uopassustatum axe movetur, at transportationes sola recipit. Huic jum ad quae ob magnam leu
  28. institnatumrt tatem, motum ordinarium non turbant. Huic atjiciamus jam aliquod ex velem nostra
  29. Mediam disponatur tantam let deinde a
  30. penerali motu dispositum arpiatur, et ad perficiendam denique transportationem perducatur
  31. due lingulae constrnctione, ut scilicet pro transportatione
  32. tota si placet 5 circiter deatium similis allis vas ine
  33. vecus machina exhibet. Eam diponat trachiolum y. Quo facto inferiorem expartem
  34. Nimirum inter 1X et 1y. sit
  35. es
  36. ampiat rota quae duas dentium aequalim connectit aequae etiam in medio posita est, et ita
  37. cabet duplicem usum unum ul in eandem plagum lendant am omnia, alterum hujus transporbavis)
  38. quofacto apis sinistra arri adt. faci propellet rotam 1V. sed efficiendum ut propellat
  39. Nota ppot est rota connextens duas notas mulliplicationis esse utraque
  40. esfici ut ipsa Eota mulliplicaiois 2d quod quaeriam efficral et rota
  41. summa celeritate
  42. termedia sit infia drecti super ipsa et infra rota v. Quicquid sit habemus tandem
  43. aor est. potest et
  44. iuguuat falter Merhodum certam et satis contractam, quam nunc cogitemus reddere simplicissimam
  45. omnia autem Ehaperia magna hac raione evanescunt. Tantum ut
  46. fius este later ola rotae B, ita elatertolam roto mediae, seu
  47. disponeda minu est rotae v semalisponemdae debilius est elateriolo foreius ese
  48. lateriguum rotae ama
  49. debet Elateriolo rotae disponendae.
  50. a, et per hanc 1x
  51. Res sit institui potest Rora Mulliplicationis 12 circumagit rotam ab, cujus index seu brachulum 19, tangit
  52. rota dispositionis dentem p eumque pamu promovet, ut dens s arripi possit a rota, connectent
  53. rotas multiplicationis b. quae in eendem it
  54. agam cum 10, jum Carhepta a b
  55. tanc dens r rotae dispositionis agit 2otam 20.. Ubi notandom si rotae dispositionis
  56. i seu
  57. dentes non possunt accommodari tribus officiis, posse plures diversas rotes iei poni ad eundem e
  58. axim unon ante vel post aliam, quam si opus unasuis dentrbs semper ad
  59. t
  60. e
  61. alia denique semper ad Y. accommodetur
  62. adem ipsius it
  63. atia semper
  64. Y celerrimam
  65. rotae brevis ipsi
  66. ces habent quam ie dentes
  67. quod effici potest, si dens Y longus
  68. cam parum, etsicimilla rolu
  69. enum hoc incommodum, superesse videtur quo
  70. uo finem operationis restare possunt quaedam adhuc peragenda iper transportationes cui in coneodo
  71. ren
  72. eat
  73. Dhaerentis mon
  74. habebit scilicet decenidentes exiguos
  75. ipsi
  76. inhil occurri pt, efficiendo ut pt propellatur primo statim intio dericuae partis 1v et sic consentaentet moti
  77. e
  78. s
  79. ita ut id sit peractam anes dimidiam decimam ipsius
  80. liansportatio paro necessaria in 3V. tunc 2b mature aute decimam ipsius 1V absolutam
  81. stu ipsius elastris totae b, immediati post brapiat, et Y rapiat aV.
  82. 10
  83. debet et effici
  84. gat quemntium opus esset plares quam 10 esse dentes ipsius b t v. g. 40. s ut decima pars habeat
  85. eptr, ita ut durm primus rocae 10 agit in is, secundy rotae 2b agat in 25, et ita pono sed diffi calus
  86. nonneu Eaer pacomnedasio et sialioqui simpler sit madrina haec residua nocere non revu possunt, ut ex defer
  87. et hoc incommidam, quod etiam durante additione et subtractione soca
  88. ipus est movere rotas e positas super 0. ut fiant transportaioes. Nota si alternis unus dens rotae e
  89. Estet
  90. vaeuus, illus tempore facilius fient tinasportationes ad huc residues. H cum hoc se velimm effrcitausfor
  91. mea methodo apparuit.
  92. mationes semper tempore dentis mehi ipsius e non ops esset duplici rota a et V. nec (altu
  93. A
  94. Sovissime video onibuablegatis dispositionibus ad simplicem linustationem sic
  95. seu motu potae v super elato rictum axis ar.
  96. perveniri possit: Pono 1e agere ia, et perconsequlus 1x, quae suo circuita peracto perintermediam rotum ope
  97. binchioli iy per intermediam rotam p tums ferat in 2Y, idque non immediate quia simplici ductu, ita
  98. veteritatis in continuatis transportationibo
  99. rin
  100. tino
  101. hoc cursus ita 3
  102. ererius ua necima in ratione dupta,
  103. Ex sin simul 1V deberet movere 2V, et 2n Muovere 3Y, moveretur 3V in qua diapla celentate et ita porio. Hoc ut evitet
  104. esc
  105. nem oifficultatem
  106. pota 1x paulo ante tin applicalum rotae p rotean tensum seuper a motu generali rotauu intermediam
  107. in
  108. enim
  109. namdum
  110. sit Elaterium
  111. quim
  112. ita vel
  113. solte jam censum on sit
  114. hiterageo moveret oman
  115. propessu, midia autem tertia fiori debet hansportuo s qua supervemial. Porro cum
  116. ctu
  117. C pa
  118. uve
  119. prima fortia parte onstatii is decimae gurationis
  120. claterum liberatur
  121. et iy et ab elalerio propellitur eota 10ma ips
  122. feri pote
  123. ut hoc uodo ex continigunt
  124. lacionis ex ab solvuntur. et ita nit supere vitranem
  125. taves absolvi
  126. duns tertias n
  127. liberationes hub duae
  128. debe a oia inta hoc tempus absolor
  129. tertra seuentisgu iatiovis quia posten
  130. elendi deberet seu ut sorte diffehe er ineerdisat
  131. nentpcedere possit debessantem 1d iaterm habere
  132. lur elaterim
  133. tatis fortet
  134. sit mpl cetur dent reseabu iticle ralsi p lu asanid
  135. Eodeam
  136. diate inte traisvitatione
  137. malius et absolutiusres
  138. imais instituetur
  139. non restiluat Elastrum
  140. alia hiagula iu vo
  141. vel in redia,
  142. el
  143. cum possiuit ane
  144. tatra ine
  145. lio esse perno
  146. ide dentes rotae
  147. eis repomentes
  148. ptra
  149. alio plano
  150. dentes ejusde
  151. hotae p rosomen
  152. tes ipsi iy ut pos
  153. est fieri ut in
  154. cum becima ipsius 1
  155. congrehendantur les
  156. cel
  157. restillatiu
  158. intefi
  159. clastum
  160. ponenda
  161. quod sequita
  162. debet esse in eatam q
  163. Honis parte decim
  164. quom quod seqe
  165. n anergundi
  166. ngopationem
  167. dmtam
  168. ile regces
  169. alul
  170. ctu
  171. aam
  172. pstrum
  173. ad
  174. dentes rotae
  175. laxatur, ut
  176. potucude ue
  177. te
  178. sacag
  179. ps
  180. intes ad P
  181. rassilutim sit
  182. b claterio
  183. verem saedem
  184. beratur et 2P si opus imo e 3P dc;
  185. cabpoleus posum. pr vilam pri oerendu eri
  186. eidem
  187. geprae tempus transportatian
  188. liae ipsius de

Cite

Leibniz-Handschriften Aufzeichnungen zur Rechenmaschine LH 42, 4, 1, fol. 39v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 19). https://leibnizlegible.com/page/00051016:0078?run=19