Search the Nachlass

Aufzeichnungen von Leibniz zur Rechenmaschine, fol. [4]r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.88.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. mroindeque numem
  2. stutam additionis.
  3. 365. transferetur inci-
  4. impingers in rotum additionis 1C
  5. Sed ponatur Numerus 365. multiplicand,
  6. per numerum quemcunque 124. multiplicantem
  7. pus nunc est tertio Rotarum ordine, seu Rotis
  8. carum sunito novem, int
  9. Se inaequales singulis implantat sit Trochlea
  10. exigua concentrica Alia Et ut maneri Rotae
  11. multiplicandie sunt variabiles ita ut eadem
  12. dverto tempore modo unitatem, modonovena
  13. rium repraesentare possit, prout plures paulioresse
  14. dentes eminent. ita contra Rotrs, numera
  15. pho
  16. multiplicantis sunt ad certam namerum
  17. determinatae, aliae ad novenatium aliae
  18. impingens in Rotam abditione
  19. Rota multiplicanda b e Rotum
  20. multiplicandae 5. alri chordasive ca
  21. tens r s. et connexa est est roto
  22. B ruutupereanda
  23. cusi sit
  24. 6. Ergo quando nota 5 urcumagetur
  25. quater, eodem tempore Rota quoque 6. et rota
  26. Cmsineni in
  27. detont
  28. 24 de cades mnsistuta moditionis
  29. communa
  30. parnona
  31. culteri
  32. ictava
  33. rota 3. + centurias duodecim
  34. duceturque in summa 1463 am
  35. ut 36 quoque perquae prima peratio
  36. tota opus est it tota nachanae
  37. plicationis promoventur ut 5 et 4
  38. multiprcans collocentur sub Rota additionis
  39. altequi tertia alterusvis major rota diundia pars Rotae suae
  40. alia sit istat alii denique sit ipsi rote coincidens
  41. seu aequalis equaetitetu, Trocsaleas sit Rotis
  42. Hae Trochleae culi chopisseu potius catenulis
  43. exignis ferreis cum Rotis multiplicanodis (una scilicet
  44. rmonumtent
  45. ita fiet, ut
  46. altpercantes circum acta rota cujus trochrea pars ipsius decima
  47. aydar
  48. hea referta quae
  49. implicatae, una uni, ine descrmmine sunt enim
  50. omnes rotae multiplicandae sibi similes, nec
  51. nisi dentibus modo eminentibus, modo inclinatis
  52. differunt
  53. Hinc Circumacta semel rota muttiplicante cui correspondet
  54. quartum
  55. nrm
  56. t trochlea derimam
  57. in ejus partem
  58. uamovre
  59. continens, trochlea interea de circumagetur
  60. et cum ea rota quoque multiplicanda, cui trochlea
  61. implantata est. Rota autem
  62. quoq
  63. s
  64. decies circumacta, etiam ejus identes e in
  65. Rotam additionis correspon deutem rep rldibunt
  66. ac proinde numerii unitatum ejus toties in cipula
  67. additionis repetetur
  68. xemplo proposito des clarissime apparebit. 365.
  69. multiplicanda sunt per
  70. 12.4. ac primum tolum
  71. primum a
  72. 365. multiplicandum est per
  73. Circumagatur
  74. manu semet rotaGrochlea Rota multiplscans 4.
  75. eodemtempore, circumagetur, quater trochlearespondens
  76. Et cum ea rota 5. cui ea trochlea implantata est quater
  77. circumagetur Cumue rota, quo
  78. dertes eminentes habeat
  79. Rotae additionis respondentis 1.
  80. sub 1000.
  81. semet
  82. qualibe circumactione dentes
  83. O. et
  84. acpiriutem b et
  85. sub 100
  86. ac 3. et l. subt
  87. Quo posito circumage
  88. odem
  89. tota multiplicans 2. etam
  90. 5
  91. 2 bis crrretiones
  92. btdimpinetus epolam andetimus
  93. et 5 in 0 decem decades
  94. 6. in
  95. 100 duedecim centurias, 3 in 1000
  96. prodibum
  97. sex millenarios dabuna circum lotati
  98. insaa priont
  99. set incistia dodiu
  100. roductio 1480. addita sunt.
  101. est, sint Rotos Multilicandia concentrile implantata
  102. esei
  103. pro
  104. 20) multiplicentur
  105. eam antea fuerint sub 1.
  106. es, alterius septima
  107. eterius
  108. optres, alterius sextes, abia quintares, alta quatergo quarta
  109. monor
  110. rechlea uni Astae, colligentur:
  111. sena
  112. d
  113. res per
  114. 4. multiplicata sunt, ut jam
  115. quoque seu potius
  116. differentia no consistit u cuilibet rotae perchordam vel potius calenulam ferream
  117. Tochlea implantata cogitetur quarum unau im diamite
  118. terta
  119. mut Ut ergo tentia
  120. quoque operatio fiat
  121. eo
  122. promoveatur Machina
  123. multipli cationis
  124. loceturque 5 sub rota
  125. 100 ac proinde
  126. 6 et 2. sub, 1000 et
  127. 3. cum 1. sub 10000
  128. circunaget, atq pronde unitates in cistula adodrtions producet quenus quater quins seu ad
  129. sentr
  130. n respon
  131. facto
  132. ubi
  133. Et
  134. sepr.
  135. ragui
  136. nco
  137. ig est,
  138. ret
  139. L
  140. +aut decab
  141. Rotae 3. 6. S. et
  142. agentur, ae prvinde an
  143. imutatum, id est 3650d
  144. additionum addent. Habebilui–
  145. productum
  146. ircumagatur rota I. etram
  147. 365
  148. Annotandum hic est
  149. commoditatis majoris
  150. eausa Trochleas Rotis Multiplicandis 36.5
  151. iplanta esse accommodantas ut
  152. implantat
  153. Rot non possint non moveri motis Tro chleque
  154. umllissea
  155. vero Trochleae non moveri motis Ro
  156. fcust
  157. icansrolam quoque
  158. si
  159. eciplicanti cumagtur nota
  160. 62 et
  161. excirtimagi necesse
  162. quod augeret tantum dnus, perturbaret
  163. tolasque multi plicandas oes movet
  164. tuu

Cite

Aufzeichnungen von Leibniz zur Rechenmaschine, fol. [4]r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 25). https://leibnizlegible.com/page/00066559:0007?run=25