Aufzeichnungen von Leibniz zur Rechenmaschine, fol. [19]v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.86.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

1. revius ipoles
2. Emendanda autinquirenda
3. circa divitionem, quotiens ve l(1) divinandus communi mose, ut incharta
4. quod in exemplis vugibplerisque facile, velquaerendus per rhabdologiam vel (3
5. inspiciendum, quana icipiat dividendus fieri minor divitoro
6. ob continium macgium motum; ideo ecae remedium. Inspice solu
7. sed hoc diffici
8. 10
9. qui eoanesclif possunt, ut ad huc maneat dividendus major v.g. 228
10. ne
11. hic
12. 2. quidem connescere impune pr. Sed si sic 227. evanescere impunt
13. non pt. 2. et enim fieri, ut eo facto veptus sit novus incuitus, cum tnd ab solo
14. non possit. Ergo hoc asu, quando 1, restat loco primi 12, Uno pt
15. evanescere cmpune Ergo quando loco 2. restat 1. loca acicula
16. in eo, ut impingat quando 2 secundum fit 3. Ergo distantum
17. novenarum seu integri circuli. Et ita res facta erit, sia ponanm enim
18. restare 127. + patet a 12. substrnhi debere 9. ut restet 3. His
19. ergo casibus acicula locanda in . Qua defenta videbis an novis
20. lovum incipre cixcitum ut si sit 11EF qua delenta cum
21. novus circurtus fieri non possit, tam tautum qui restat infria claviuli
22. absoloes in ulo quolitutam. Sisit: 82. rfigatur
23. x diffiurtis quaednmi quod scilicet Transiortuones non statimo, sed
24. absoluto circurtu funt. Csto B9 non est ponendu acrenta in
25. ut fit 19. Circulm enim absoluto lum debeat restare 19.
26. restabit 13. Sigrrevatur enim transportar ultima dum
27. absolveretur circurcus, et inhim adqu c 6 detrahebantu
28. despindetur id nobis redge in bonum. Eo ipso enim
29. ut ve, ita 1. esse residuu. Mudmuo semper
30. iidus ad piora su quodam nodo applicandum
31. 2
32. ud enim 3 in locum 12. non ante com
33. parebit, cum is sit ultimus circucta
34. quam ubi niputus ille qui ultim, est
35. sit absolutus Uttimus enim est AB. aF
36. hc relinqui debet 37. Minus ird certe quam
37. 73. ergo ultimo circuitu. at absoluto, restabit
38. 15. Lro non est. Restabit scilice
39. intota quatentis infrgis clavicatu fiumni quod proxin
40. est destaculo in Rota quolientis. Aut Ephegabuu
41. Ergo videndum in gre, an po
42. prima adimi possit salva dividem
43. 3
44. nar
45. ((1) utcyphi
46. illa cxphra subtrahatur per acicula infria rotis additu
47. (2) Si Cyphiae adiminno abundar quidem, sed adiumi non ptrs
48. integra adjuatur
49. s fexatum tautum ung erinisa s cudi a
50. infigatur in l. (2
51. si
52. ideo acedra quot
53. pra
54. ns
55. aabjudant apimi non pr salva majoritate aduuntur
56. demta mutate
57. edefingatu ibi esse unitas v. g. 1. 3
58. rg 728 facto ad subtractione ergo facta, s est in effectu
59. 29 adima vel 448
60. actu sultractione
61. Cunus enim 4. redundaris adimi 49 non possit, adimatur 2-1: )
62. rrsi acicula in 3, in rota subtractionis facta subtractone
63. restat: 14 8 (vel potius aliquid aliud ob alia intrim etim
64. pores a 34 adinu 29 dumuta sed hoc nihil refert, susponamus ita esse: 148) cum
65. rest possit amid
66. GR aciculo
67. cordini prpet resser 18 de 14 adi massir
68. un
69. e
70. sidinula est t
71. phra abundans
72. ut c
73. 21 vel 821 vel 926 tunc rursus duo sunt casuc
74. 220
75. 19
76. 224
77. qusr
78. 6
79. 294 differentia enim inter primuum
80. diviforem et primum diodendumm
81. vet
82. 8-2 =6. subtrahatur exidor
83. dividendi
84. oitando q ego sequestrasa hoc floco ei ii drviilado 2. in divi
85. sore compara residuas hoa)21 8(21. (8F1
86. et tunc dividendus
87. residuus vel est major divisore (20, 224(294 vel minor,
88. major, ut 2) quam
89. differentiam
90. uor quam 24. vel 21 quan. 94
91. ud inter notas siquestratas
92. primam divisoris, et primam dividendi, 8- 2 = b. substa
93. 3) si majo
94. he, in rota additionis a prima nota divisoris, acicula infixa–
95. quo facto absoluta
96. et poteris unum
97. 22
98. uit operatio et pro 821 habebis
99. adhuc facere circurtum, et
100. ioeo in Rota
101. quortientis infige tudiculam in 1. et gistente machina abso
102. enta erit operatio. (4) Si minor est dividendus residuus divisore
103. residuo, sequestatis utrobius duabus primisnt
104. otuna a primu
105. muidendi nota subtrahenda est quiden frima divideris nota
106. sed demta venitate, ut 8- 2 = 6 - 1= 5. Ergo propo
107. pro 821 vel 821. habebis: 321 vel 321. Cumque itidem ut
108. an
109. eq
110. 2
111. cylentum restet circiptus sampquam eim divisor presiduus
112. dividendi infiges tudiculam quonentis in
113. ve ant
114. deMachina ad usum transferenda.
115. Ta res instituendae, ut intra diei spatium machina talis utemnque
116. fieri possit. rum in finem omnia ex orichalco fiant, e modulis
117. fien possit ne lim
118. Elaterios dembis
119. idemo
120. 12. rotarum
121. so. ita
122. et, sed tartum adapeatione partium
123. ta pro ipris elus exarhento. In
124. Quantae plurimae fieri potest, intra paucos mensis distrahendae, ante quam novi
125. as gratiam perdat.
126. 5) privilegia a plerisque Refonspp. ante ora a. Iimpatore ez R. Franciae obtinenda.
127. praeter privilegia illud obtinendum quoque ut certus abipsis Numerus sumatur, item
128. ut certus numerus subditis imperetur: in usum: (1) Univensitatum, et Academ
129. rum (2) do Kunjctammonus
130. (3) B;bliothecarum publicarum mathematicis instru
131. mentis instructarum. (4) Collegiorum docietatis
132. ipsi instigandi, ut sibi curent a ppbus en
133. 5 du anchnctamman. 16) judiciorum quae sunt pro revidentis raoibus lutorp. etc. y)
134. nofecturarum majorum. (8) aivitatum aporum
135. in primis meriatoriarum,
136. ti marum. (9) navium Regiarum instrit usu nantico ostenso.
137. mari
138. inde subditis ditioribus, curiositatum amaloribus vendantu, mathematicis,ilem merca
139. poribus nantis. mprumis oeio societatibus mercatorum; urbiles senatibus, praefecti
140. terrarum
141. 6) ostendendum minui posse numerum hominum salaria habentium machiua
142. tntius pariter celeriusque operante: idque Certe per Gallium plus mille hominum
143. Raris cumtu calculis incumbunt. Hi possunt reduci ad 200. sed supponamus
144. reduci tantum ad 500. habebimus 500 homines pendifactos, si imiibet hoc
145. scutati imputentur en 30,000 sculatos annnos dite nulla provin
146. cia nulla urbs est, in qua non homines in rationibus, ac proinde calculis labo
147. ent
148. 7) Reerasertandi Regisietm imperare velis surcabus ut sumant, pecuniam
149. asum philo sopdreae id est publium mio suum versum iri.
150. 8) caetrum p voluntariis pesuadendis, cu plurimum possit gratia novitatis, in eo ars
151. consistit, ut plures simul habeant, antequam alter de alto andiverit.
152. a R. ad se traductum carusque venditum ir
153. eod todem tmporestansus cu plunitus eatoribus tractundum, nitis tractatibus
154. subtigaatis utcum mout, cum monorum
155. ada auteoia orum aut plerorumque curiosor ut mercatam p arisiis cogniuo
156. o adcesse in e vinciis.
157. per literas cum Merculoribus urbium celebrium, ut Lyon, quau, Bour-
158. untor aliuvis magnae fae habeadus, cui aliquid laeriex quolibed i tracto
159. Cedatur, ut 10 pour hos
160. 4 etendum cum mons. Kraft
161. poy le peut faire devenir mode
162. Ino B.
163. 5
164. facere ut redire quoque possit
165. aricula in 6. fiet: 22
166. si sit 348
167. imo B tutius est seuper potaere santa
168. cr
169. mitale minutari, quia gudias cum finis, seu m reicut
170. n rocu
171. altra
172. quo
173. e
174. Nota
175. qu

Cite

Aufzeichnungen von Leibniz zur Rechenmaschine, fol. [19]v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 25). https://leibnizlegible.com/page/00066559:0040?run=25