Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 1, 14, fol. 17r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.92.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The same scan is also registered as fol. 18v; its text is given once, here.

The machine reads it as

  1. (defin. 1)
  2. lineam
  3. Rectam definiamus, a puncto ad punctum
  4. aliis omnibus brevigrem, seu AB recta 7 ADD AYB.
  5. 2 Et postulemus a quovis puncto ad quodvis punctum
  6. posse duci rectam.
  7. Recta a puncto ad punctam unica est,
  8. sit epunctac A et recta, sit enim recta ACB et alia
  9. i ADB. rsit Cs B) si ACB est recta erit ACBB, ADB per rectae def.
  10. per def. (2) Rursus si ADB recta est erit ADBAACB per eandem
  11. def (3) jam perl Axiomaminus minore est minus
  12. majore, seu si O D et D7 Q erit OH8 (4) Ergo
  13. (per 1 et 3) et ADB7 ADB quod est absurdum (nam spe ax. 2)
  14. idem enim non est, minus se ipso. (5) itaque si ACB et
  15. FDB ambae sunt rectae, coincidunt. seu
  16. si A re ACB recta et ADB recta erit ACB ∞ AdB.
  17. 4. pris rectae recta esst 6) sit AC + CB ∞ AB (ex deficitine parteis def. 2)
  18. (2) et sit AB recta seu AB e AYB erit AC Dico
  19. AC fore rectam. Nam (3) sit AC non e recta (per hyp. contrariam)
  20. impossibs) (4) erit AVC recta (per postulatum 1.) Ergo
  21. AVE.I AC per def. 1)5 Ergo AVC + CBy AC+ CB
  22. do
  23. (per ax. 3 si inaequalibusfers aequalia
  24. residuum minoris est minus residuo majoris
  25. summa cum minore minora est summa cum majore
  26. A7 O1 D erit 0 + EAD + 8). Ergo
  27. 6) Ergo AYC + CB 5 AB (per 5 et 1). Ergo
  28. seu si
  29. AB non est recta (per def. 1.) contra Hypothesius
  30. Q. E. Ergo AC est recta. Q. E. A
  31. 5. Magnitudo rectae est distantia extremorum
  32. (1) Nam distantia est magnitudo lineae quabrevior inter eadem
  33. non datur (per def. 32) quae autem aliis omnibus
  34. trevior est ea brevior non datur (alioqui
  35. neccaretur in ax 2.) talis autem recta est (per def. 1.
  36. B.E. D. (3) distantiam autem duorum punctorum A et B
  37. adeoque rectam interceptum imposteruum
  38. simpliciter expricemus per AB eaque
  39. exprimemus Ea
  40. pou inter ipsa intercepta altena ab altera determinatur quanquam d demonstriti possit, nam, quia
  41. uolam
  42. ctum
  43. punctum in recta sui ad extrema
  44. si
  45. situs unicum est. () sit recta ABC e
  46. dico A. B. C esse unic seu non dari aliud punctum D
  47. ejusdem situs ad A. B. detur enim D (contra intentum)
  48. ita ut sit A. D. C ∞ A. B. C (3) erit AD = AB
  49. (vid. prop. 5. art. 4.) (et BC = BC. Ergo A
  50. Ergo AB+ AD AD + DC = AB + BC (per axioma.
  51. si aequalibus addas aequalia fiunt aequalia). (6)
  52. Ergo ADC D ADCC AD + DC∞ AB+ BC
  53. per proft. 1. et per ait (1) hujus prop.
  54. nam quia AB + BC recta per (1) ergo minor alia
  55. omni, eogua per def. rectae. Ergo minor quam AD + DC
  56. cum si D alia quam B. quod absurdum nam art.5.
  57. dictum est esse aequales. coincidere ergo debent D et B
  58. seu A. B. C est uniC. A.
  59. tria puncta sint in eadem recta,
  60. poterit tatis quaedam recta accipi in quam cadat
  61. tum intra quam sadat unum extribus et cujus
  62. axtrema sint dua reliqua et unum dorua B eque
  63. a duobus reliquis erunt duae dlistantiae ipsius B
  64. et unius B distantiae a reliquis A et C sint aequales, AB et CB
  65. tam reliquorum AC.
  66. po
  67. (1)Nam AB = CB. (2) jam sumg, pars rectae AC,
  68. 4
  69. dimidia ipsius AC C per postulatum 2)
  70. 3teit AD + D C ∞ AC ex def. partis et recte)
  71. a
  72. achiliter hic assumuneur
  73. inpyressurex defi lem. necessaria
  74. unicu est vi recta a puncto ad punctum per prop. 3
  75. ius punctis datis est determinata
  76. Hursus si pelatio inter A. B et AB est relatu unicitatis
  77. Ergo recta ex
  78. vicissims ex datu recta dantur ejus exerema.
  79. enim

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 1, 14, fol. 17r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 39). https://leibnizlegible.com/page/00067976:0033?run=39