Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 4, 11, fol. 8r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.90.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 9v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. calculus
  2. Numeri 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
  3. quantidates o a b c d e f g h K
  4. penpsie icipias
  5. signum additionis con positionis. +. P t si aessriamate
  6. habere tres nummos, poteris in calculos rationum tuarum
  7. referre +3n seu 4 en idem est si dodum quidem acquisieris, sed nunc primum patrim in rationes referas
  8. signum sublationis - t si efsi i de habere tres
  9. nummos minus quam ante poteris in rationes tuas rel
  10. vel si incipias eos debete, scribes = 3n seu = cn
  11. Additio +b +C vel +2 + 3 quod facit 5. et +2+ 3 + 4 facit g.
  12. nucumi. Debent enim addenda esse ejusdem denominationis. M sotet signam intio omilti ad
  13. . 2 num ni cum 3 nommis sunt
  14. subtractio + C - C vel 5-3 quod facit 2. Quinque nummi
  15. demtis tribus relinquunt duos nummis. debent etiam
  16. esse ejusdem denominationis
  17. Multiplicatio DC scribitur et Bc. sive 23 scribitur
  18. et 2. 3. seu 6. H Dro nummi bijus sumti faciunt sex
  19. nummos. Sunt Multiplicans et multiplicandis hoc un loco
  20. Multiplicandus holo est numerus nummoram, nempe
  21. Z multiplicator vero Z est numerus repetitionum, sunt ergo
  22. ergo diversae denominationis. ita si ulna una panni
  23. AdditB vel Subtractum cum multiplicatio 3b + Abaequ Hb
  24. AF + fC-ZC facit 7C. fine 4. 3 () + 5. 3-4.3
  25. Divisio fse suibitur et f. seu f∞3. item buc
  26. item 6∞3 id est 2. Tertia pars sex nummorum sunt
  27. duo nummi seu sex dividitur in tres partes aequales
  28. quarum quaelibet est duorum nummorum; sive, uti sex
  29. ter repetitis;
  30. ita fiei dii quaerendo quis numerus ter a sex in sexnumnus
  31. contineatur, qui invenietur esse numerum duorum nummorum
  32. Et hujus numeri inventio dicitur divisio
  33. ber c est b
  34. Potestates. bb est b. bbb pA b exc
  35. C. b b est b ita b. b est b seu b
  36. 2 4 8 1632 64 128 256
  37. 10 V b2 b b+ b5 15
  38. b bb bbb b3b B. 2 b a 13
  39. bb b6 BB B1
  40. b63
  41. 4
  42. B1 10 100 1000 10v0o lovau 1onm o n sa au av
  43. eIX 1e 4e
  44. I
  45. 13 14 15 15
  46. (2) b idem quod b. (3b idem quod b2
  47. Radices Y b eidem quod b. b2idemquod b.
  48. is idem quod is
  49. 24 est 2. 29 est 3.
  50. H vel + C- 3 vel +5- C (vel 6+c = C b.)
  51. Y 1000 est 10. vicissin (D b () _ est b.
  52. Vincula sunt loco distintitionum nempe commatum
  53. 2 + 3idem quod +2 +3
  54. Hvel b H sive 3b
  55. valeat e imperiales utrae valebunt tes bistres
  56. dunos imperiales, seu sex imperiales. itaque numerus nummorum
  57. seu imperialium multiplicatur per numerum uluarum.
  58. facit x. 3. quia 2+5 - 4 facit 7 ita d + e - b C
  59. scribitrr de + ec - bc
  60. 1
  61. colorum e punctorum orationis Exempli causa:
  62. lart C+ d et f sive (2l 142 3 + 4 5+6, signi Ho est quo designantur operationes sequentes
  63. sive 1+. facit 33t 12) 3 facit 9. et 923 facit 27
  64. 27+4 facit 31 et 31546 seu 31 V. facit 341
  65. itaque ha omnes operationes ope hujus v inculorum hoc modo
  66. Nam si aeb soleo et sic scribere interdum.
  67. art atb, Bd, C, +d et f
  68. trium nummorum
  69. + plus quam ante, vel s acquirqe jus habendorum
  70. Fvel b +3 vel L+C
  71. quod est
  72. X Nota solere signum 4 initio mitaque
  73. pretium quod ex hac multiplicatione nascitur et
  74. quurum dimensionum, ut enim ex ducta longi–
  75. tudinis in latitudinem ei arca, ita exductiuo
  76. pretiositatis seu bonitatis intrinseca in uan
  77. titadem eet pretium sive qualitatis in
  78. rei quantitalem seu Donitatem ex trnsecam
  79. sit pretium rei Et si in paum
  80. aliquo spectetur et longitudo er latitudo
  81. ea ducta in factum qu ipsa et bonitas
  82. intrinseca habebitur spretium trium
  83. dimensionum. Et sisci agnere spectetur
  84. longitudo latitudo profumditas, et ipsa bonitas
  85. intrinseca seu firmitas habebitur, pretium
  86. quatuor dimenssionum ut ponatur pes
  87. inbicus aggeris secundum praesentem bonitatem
  88. esse 10 nugumorum, longitudoque sit pedum
  89. 100 latitudo altitudo 20. fiet pretium
  90. 100. 12. 20. 10 nummorum. seu erductu
  91. longitudinis latitudinis profunditatis bonitatis
  92. inse invicem. A eritque adeo quatuor dimensio
  93. num seu considerationum, quarum unaquae
  94. tota milibet alterius particulae applicatur

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 4, 11, fol. 8r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 73). https://leibnizlegible.com/page/00068008:0015?run=73