Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 9, 2, fol. 54r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.92.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 55v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Constat veteres praesertim qui Aristotelis et Polemaei placita Astromomia
  2. secuti sunt nondum satis agnovisse naturae majestatem, quae nostro demum et
  3. praecedenti auo praesentius illuxit, ex quo repertum est Hypothesin quae primarios
  4. planetas circa solem agit, phaenomenis pulchre satisfacere. Haec mirifice illustrata
  5. sunt Tychonis observationibus, quibus ille solito accuratioribus animum adjecit primus
  6. et orbium soliderum apparatum minime decorum ex ceelo sustulit. Etsi autem ex
  7. Herculeis laboribus suis non satisfructus perceperit, partim praejudiciis quibusdam
  8. exclusus, partim morte praeventus; divina tamen providentia factum est, ut observa
  9. tiones ejus et molimina venerint in manus viri incomparabilis, cui fata servaverant
  10. ut jura poli rerumque fidem legesque Deorum primus publicaret mortalibus.
  11. Hic ergo.. susque ad pag. g1. lin. 3.) Nam ipsiprimum indicium debetur e usus physici
  12. ejus naturae legis, a qua vel pendet gravitas, vel saltem mirifice illustratur et c.
  13. P. 83. lin. 28 omitiantur verba: Epicuro prior.
  14. lin. 33. omitt. totum aetherem
  15. ac proinde post verba: discipulus erat) statim ponatur:
  16. pag. 84 lin. 6. post verba: appropinquatum esse Incipiatur de novo, et ponamur pantat indumit perotuu ima
  17. seatr sequentia: Constat ex cgregiis Gilberti cogitationibus, omne
  18. corpus mundanum majus quoad nobis cognitum est Magnetis aber referre
  19. naturam et praeter vim diretricum, polos quosdam respicientem, vim habere
  20. attraendi cognata (minimum) corpora intra sphaeram suam, quan
  21. in terrestribus vocamus gravitatem, et analogia quadam eti ud sidera
  22. transferemus. Caete Sed non satis const
  23. qua sit vera phaenomeni tam late patent
  24. causa, et utrum eadem quae in magnete. quod e quatinus in vi centrisuga
  25. aetheris circa globum suum gyrantis, gratioe non non est ad hibenda ea gyratio
  26. quae sit in aequatore et parallelis, alioqui gravia non ad certrum sed axem
  27. pelleuentur. sed ea quae fit in meridianis, qualem aliqui ponunt in at mosphaera
  28. magnetis; quanquam ne sic quidem omnis absit difficultas praes
  29. Euid
  30. quod materia circa polos debet esse stipatior Fieri etiam potest ut perpetuo ex globi copone
  31. explodatur materia quaedam inconvenie
  32. contentiens, seu motum habers, motum attrahentis intestinum minus perturbetur
  33. Quod exemplo flammae illustrari potest in qua expulsionem unius et attractionem
  34. alterius ipsa experimenta evincunt. Quin et quae causa guttas olei in aqua
  35. rotundat, et quae globos rotundavit cum liquidi essent, ipse scilicet motus fluidi
  36. ambientis ea ratione quam minime perturbandus cum globi allractione conspirat
  37. ut quod globus expellit a fluido ambiente attrahatur, et vicissim. Sed quaecunque sit
  38. causa gravitatis, suficere nobis potest Globum attrahentem radios materiales
  39. radiis lucis analogos, seceire peutsuene lineas propellere, seu impulsuum lineas
  40. emittere ineamnes paetes in omnem partem a centro recedentes non quasi
  41. partes a tellure ad grave usque pervenire necesse sit, sed quod imjetus
  42. materia materiam contiguam impellente impetus eonsque propagetur, ut in lumine
  43. et sono, et liquoribus motis. Quanquam erraverint, quibus persuasum fuit propagationem alicuius
  44. effectus sib sensibilis fieri posse in instanti. Macerta aute ea Ater
  45. esius quo enttitue a Radii autem ut ita dicam Magnetici, seu quibus rano epicitur
  46. Flidumeanteme insense
  47. consistunt in opatione fluidi cujusdam insensilis, subtilissime quidem
  48. sed confertissimi sedui cum interponantur corpora porosa, terrestria
  49. quae non tantundem mliteria a centro recedere conantis continent, adeoque minore
  50. evitate praedita sunt, necesse est fluido terore praevalente, terrestria versus
  51. fluido illo qvi su Magn quod Mgnetiium pa appectare fas leuge
  52. ete queded et cui recessum a centro et cuiereessum la ent quod a centro propelli
  53. iximu
  54. e
  55. uitenc altam transine ostoet
  56. e esstonmimnde d creberrimos
  57. a ut ex hac nisi altetum illam ae
  58. perecis ad
  59. materiae magnetica impervia est, eo gravius especie fit corpuse ter aute
  60. naribus ia fieri. poet ut omnia
  61. matenia homogenea instar vitri adeoque povo
  62. pora terrestria esse essent soustarent ex massa
  63. aequaliters dituses habente) gravitas antem sspecifice fivesta ex majore aut miure major minoreue ex minore
  64. Arratiane dasem prsolema demon
  65. E quidem asseri pole Attration
  66. Grarium fieri radiatione quadam
  67. corporea immaterialia enim explica
  68. dis corporeis phaenomenis adhiberi
  69. non debent. Déinde consentaneur
  70. est esse in globi corpore conatum
  71. exploi materiae inconvenient
  72. s cabis ap sive perturbantus
  73. seu non satis apto ad motus libe
  74. rime exercendos loco posita
  75. unde per circumpulsionem attrata
  76. alia consenticus sou motum ejusmo
  77. habens, ut motum attrahentis intestin
  78. minus perturbet. exemplo flamma
  79. in qua expulsionem unius et attra
  80. ctionen alterius ipsi sensus docen
  81. et quidem credibilem Quodsi quis jam
  82. distinctia osta explicari quet s
  83. valit orsoitet is cogitet Gtobum ptin
  84. quia ut ambientia quam minimum pet
  85. notes uii nt auti e
  86. quidemnatura fluici est motus intestine
  87. habere varios, qui ubi ab ambientibus coe
  88. erinenentu receendi uo
  89. HNisi ponamus hunc motum
  90. ut in lucidis e ipsascoea
  91. crtia e
  92. in ommes partes, etsi non nege
  93. puncta esse aliqua verus quae
  94. praevaleat materiatursus, qua
  95. posorum offidium faciunt und
  96. quae fortasse cccusa cum priore
  97. circulis maguis, quorum idem cum globu
  98. centrum, quales sunt meridiani a
  99. motus qui in sphaect
  100. mines partes sa cincuris magnisque
  101. quosdam polos s per quorum

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 9, 2, fol. 54r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 73). https://leibnizlegible.com/page/00068126:0107?run=73