Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 11, 3, fol. 1r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.91.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Grigonometrra prica
  2. Si coaglilt spharsuml A HC, lex ardubas scilibet hmaxinorum
  3. Circulorum . Cutimentur vus ek in F, ut AC n B A C
  4. fiant circili quadrartes et ducui FGfartui circuli magnist describantur
  5. paralle et BC. Murrantes ipsi AABE i , vis RCG in E. P
  6. Ex spharae centro R, educantur raddi HA, H D HB, HF et ex
  7. prunctis D et a in HA ragantur peej nurmales eL et BM.
  8. Jem in Triangalor ABC ponumus vel fingemas, dari angulum
  9. BRessen drcum 2G,)et Item adcum illum commehendentia, AB, AC atta qua
  10. ota p
  11. .
  12. quaerit autem reliqua et ditificiu
  13. magis tegat. Verum quique iuventionem obscurat, eam dete
  14. hic delevi hic quod scripsoram, atque ita reorsus sum
  15. Quoniam Trigonometria sphaerica multitudine u regularum et casuum satis
  16. onerata
  17. est
  18. pulae autem abbs to facile illi excidunt, qui rarius earum usum exercet
  19. possunt; placuit modum experiri, qui uno calculo comprehendat omnes casus, ratione quadam
  20. satis naturali, quae mihi nuper in mentem venit.
  21. ponamus vel fingamus d in Triangulo sphaerico ABC, ex meris arcubus
  22. magnorum circulorum constante dari angulum A, et latera AB, AC, quaeri autem reliqua
  23. quia ergo datur angulus A, dabitur et FG arcus circuli magni polo A descripti arcubus AB, AC, conti-
  24. nuatis si opus comprehensus, eruntque arcus AF, AG aequales inter se et quidem circuliquadrantes.
  25. Arcui FG, per puncta B et C, ducantur arcus paralleli, BE, DC, occurtentes ipsi Aym E, ipsi AF in D,
  26. Datur Arcus CE, aequalis ipsi DB, differentia scilicet, aqualiam datorum, AB, AE. dantur et arcus
  27. DC et BE. quod sic ostendo. Manifestum est arcus DC, BE, F G, esse partes suarum diffe.
  28. rentiarum proportionales, seu esse inter se ut dierentis circumiferentias; una enim eademque
  29. circumvolutione aequabili generantur. Circum ferenteae vero sunt ut ditri De, seu
  30. semidiametri ee earum, DM. BA, FH, ex quibus FH est radius sphaerae, cujus centrum est H.
  31. eruntque hae semidirmetri, perpendiculares ad AH. Cde ested e
  32. B est sinus arcus dati AD vel AC, et B sinus arcus dati AB; erunt ergo arcup
  33. paralleli DC, BE, FG, inter eosdem mer dups meridianos AF AG intercepti, ut sipusi
  34. latitudinum seu distantiarum a polo, seu ut sinus arcuum, A C. AB, AF. Rect chordae
  35. quoque proportionalium arcuum sunt proportionales, ergo chordae , seu rectae DC BE, FG
  36. erunt ut arcuum AC, AB, AF, sinus. Quia ergo datur chorda FG duplum scilicet
  37. Assumatur planum T transiense per quatuor punctis D. C. B. E. nempe trapezium
  38. p
  39. nita
  40. natum
  41. sepsendo paralle logrammum DCEB. Cum enim rectae DC, BE sint
  42. panallelae, in idem planum cadent. quaeritur recta BC, seu chorda arcus BC.
  43. qua ita habebitur: Ex puncto. C parallelae minoris in BE majorem demittatur perpen-
  44. dicularis C_ Dabitur LE, qui dimidia differentia inter datas DC, BE. datis ergo CF, AE
  45. ob trannulum AE rectangulum dabitur C. D datur vero et B_ datis ergo
  46. C BK, datur BC. Quaesita Chorda autem BC data, dabitur et arcus BC, cum
  47. sit arcus circuli magnincarie Habetur ergo quaesitum latus Tuanguli ABC. Atque haec
  48. quidem est Analysiss nunc ita calculo exequemur.
  49. Radius sphaere sit +. sinus anguli BAC (nempe dimidia recta FG) sit Ba
  50. otus
  51. Anguli quidem Aarcus AB, recta BA sit H. sinus angl AC arcus AC vel AD,
  52. pe
  53. eodem modo unguli ABC sinus
  54. si nempe recta DM, sit m. et eodem modo sinus arcus BCF seu dimidia recta BC, sit l.
  55. quia De: BE + FG B DM: BL: FH seu m. L quia D C: BE: FG seu 2a :: DM: BN: FH seu m. H: t
  56. et BE ran: t. et Eaequ n - m a: Y. Et BL, N+ m a: F.
  57. Ares Porro arcus CE est differentia inter du arcus AB et AC, cujus sinus, seu dimidia recta
  58. Erit DC ram:
  59. DB vel CE sit d. Eodem modo sinus differentiae inter arcus BA, BC sit e, et sinus differentiae inter
  60. arcus CA, CB, sit f erit quadr. CL aequ. 4dd= nna am + mmaa: Ht et quadratum BC seu + hd
  61. quod est quadr. Cd + quadr. BL erit ad add-M 2imammaa: H + Mu Vnemmaa: H
  62. seu destructis destruendis, erit 4 aequ. 4 dd + a manieu erit b- dd aequ. Amaa seu
  63. rectangulum sub sinubus duorum laterum est ad quadratum a siuu tertii lateris quadrto sinus differentae
  64. adat differca ses f quadrati sinus differentiae eorum a quadrato simus tertii lateris detracti residuum
  65. ut ra sinus totus ad sinum anguli duot prioribus latera comprehendi. vel no logazitimis;
  66. vel quia: 1+ d. 1. d. Astraequ. M aa erit log. t + d + log. - d + 2 log. F logi Alog.n Elog. a
  67. Sive summa logarith sinuum artificialium duorum laterum (log la logm) seu sinus orlisualis
  68. seu duplus sinus artificialis anguli (2log. a) aequatur duplo logaritimo sinus totius cum logarithmo summa
  69. tiae residui, sinnum lateris oppositi, et differentiae laterum, summae et residui logarithmis (log. Ho tlog. tud
  70. summa logarithmorum sinuum ipsorum laterum angulum comprehendentiam minutis (-Wogs.- log. n
  71. ubi occurrit praxis hactenus in Trigonometria logarithmica sine exemplo, ut scilicet, non sinuum
  72. et Logarithuro
  73. Notanda etiam
  74. qugrundam, sed summae eorum vel difeentiae logarithmus sumeretur
  75. tu si dite tius ub es e eis lepi siius et ple tum, t
  76. num laterum ad poadtatut duus totus Alus e cotis anit mposibilbs.
  77. u est, t analysis
  78. cappareat as
  79. puncta et lineas
  80. quae ad hibeatur
  81. non ante nomin
  82. quam cum illis
  83. opus est. I
  84. sic
  85. Methodus
  86. + lateris scilicet osposi
  87. anguloc
  88. +angulo A opposus

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 11, 3, fol. 1r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068176:0001?run=74