Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 11, 3, fol. 4r
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.93.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3v); this page is its right half.
The machine reads it as
- sit lus semicirculus generator cujus locus unus sit
- ABC locus alius ADC sintque A et C, potii B sit et D sint
- puncta semicirculi media
- Sit circulus generator ABCD, cujus poti sint A et C, puncta
- quadrantalia B et D. moveatur immotis polis seu transferatur ex
- ABCD in AECF. eitque arcus BE, vel DF a mensura anguli A5.
- 3 quae non est major semicirculo, nam i revolatio continuata fuissat ultra
- senniculum sumitur supplementum id est ad mensurandum angulam
- sumitur circuli BEFd portio BE non BFdE. fBC
- (3) Assumo tanquam supra demonstratum duos circulos magnos, unum trans
- eantem per duo puncta IK, alterum per Duo puncta GH, necessario sibi occurrere
- in duobus punctis A et C semicirculo. AGgo AGC, vel AiC distantibus. fge
- 4) Anguli ad verticem sunt aequales, nempe in fg. . Angulus H BAC, et
- angulus DAF, quia et arius BE, DF sunt aequales, eodem enim tempore eademque
- celeritate perveniunt B in E et D in F
- (1) Anguli sernicirculo distantes sunt aequale nempe in fig. 1. ang. ABE BAE
- erang. BCF nam haberit communem mensuram BE.
- Aupuli vicini simul sunt duobus rectis aequales hAE et EAd, quia
- scire
- arcus BE et Ed simul sunt aequales semicirculo
- () Hinc 4 anguli circa idem punctum in sphaera consistentes simul aequantur
- ub
- qualior rectis quia iomniam arcus mensurantes simul coponunt Circulum
- (8) Punctum quod a circulo a Magno abest quadiante dicitur
- ejus potus ita A ve lH est polus circuli transcuntis per BE.
- (P) Angulus quem circulus AB per potum transiens facit ciraili BC transiens facit
- ad circulum BE, in puncto B, est rectus. Assumatur BE aequalis ipsi BA
- erit B potus ipsius Hiceu AE. Ergo AE mensura anguli ABE. est autem AE
- Trianguli AHK
- 6o Omne Trianguli sphaerici latus est minus termicircula. Sit enim Tatus AK, ub
- quadrans ergo Angulus B rectus.
- si punctum K incidit in C, cum simul in dico id minus esse quam AC. quia K
- non cadit in C. quod si nicideret in C. sigum comprehensa foret AHCKA, quae esses
- bilatera tantum, comprehensa duobus semicirculis AHC, et AKC
- 11) Duo Trianguli sphaeric latera sunt mipora tertio, seu AK + KH maj. quam AH.
- quia via AH in superficie sphaerica brevissima est ab A ad H. ergo brevior, via
- (12) Tria triangali sphaerici latera sunt minora circum ferentia circuli, nempe:
- AH + AK + HK min, quam AH + AK + CH + CK (quia HK mino quam CHFCK per 11)
- seu quam AHC + AHK, duo semicirculi, seu circulus integer
- (13) sidere trianguli sphaerici latera aequalia sint duobus alterius trianguli
- sphaerici lateribus, angulusque quem illa comprehendunt aequalis angulo quam
- haec comprehendunt. erunt et reliqua diqualia. Quia si aequalia sunt determi-
- nantia aequalia sunt determinata nempe si AH et AK aequalia ipsis CG et Ci
- itemque angulus aequalis angulo C, erit latus Gi aequale lateri Hk et angulus
- 14) in isoscelibus Triangalis sphaericis anguli ad basin sunt aequales. Iu
- H, et angulus 1’angulo R
- Tringulo AHK sint latera AH, AK aequalia dico et ansulas H et K
- Gangulo He
- esse aequales. C Nam sumto datis datere HK et , et
- et man. data magnitudine lateris HK, et anguli oppositi A, ad determinationem
- trianguli tantum opus assumi magnitudinem laterum AH, Ak, Eis entu Triangulum
- determinatur, quae si assumitur aequalis inter invicem et datae quantitati, ni
- determinata sunt omnia, nec tamen attatum est qui assumtum est quiddam quod
- varie se habet respectu angulorum H et K, ici g quia assumtio respectu
- corum est plane indeterminata, itaque neresse est eos esse aequales. Idemargum entum et inplaniscedit
- (15) In Triangalo sphaerico major angulus majori lateri subtenditur e vicissint
- in triangulo AGI angulus A1G major argulo A. ergo et latus AG majus latera Gi
- fiat angulus AIL aequalis angulo A, ergo et latera AL et IL aequalia. Ergo AL + LG seu AG, aequ.
- et IL +LG aequalia jam AG + AI majquam 1G par 11. Ergo et it. + LG+ A Ergo
- 16) si caeceris paribus basis major et angulus major; et vicissim facil. demonstutur
- jam 1L + LG maj. 1G per 11. Ergo AG maj. 19.
- praecedentitus. Nimium hubitis Theorematis aequalitatum, facile demonstrantuo theoremata
- En ajos q Calera anguli sphaerici AB, nerunc AB, AC. suul sint aequalia semilirculo
- dico producta basi BC ad D grigutum extemum ACd aiquatem esse op
- aequales esse duobus rectis. producatur latus BA, donec concurrat in ocum Basil BC. BA+AC aequ BA d ex hypothese
- ergo AC aego AD. siquae, D. aequ. ang. ACD per 14. sed per S. B et D aequales. Ergo ACd et Baequales
- quod erat primum. Ilem ABC et ACB aequales A ipsit ACB et ACd seu duobus recti set seu per 6. duobus rectis
- facilequ patet et conuersa. patet et si latera majom sint semicirento externo internum majorem ce
- plis ta ise amus ets elis sore si eiteum sad rta, este a pes uat queitatur
- olde Ry
- usus re
- es axidmatis inei novi de deter
- minatis
- +conferantur Triangula
- AHK et et eGI,
- et sint
- B ex principio
- determinatiorum demonstra
- quae Euclides per supersos
- tionem solet demonstrare
- ut prop 4 et 5 primi
- eadem demonstratio e
- rectis sphaericis, imo infinitis aliius
- uod non proceder
- . facile via cutiaus
- XD
Cite
Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 11, 3, fol. 4r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068176:0007?run=74