Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 14, 2, fol. 120r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.90.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 119v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. V
  2. In schol. ad cap 7. prop. 3. Disserit de rotis, cquales curruum: bseservatu est
  3. in usu commum, quod et Aristobeles attigit in quaest. Median. 9 majores rotas sphaeras
  4. cylindros fecilius moveri Cylundium quali utimur in horitis ad complanandum scytatem voput Ailes
  5. si aeris (vel aquae) resistentiae ratio habeatur magis obsistertar majori. Sed scabite
  6. soli max potius advolanda. Dentes impliciti ne labantur impedient non ut volvantum unde
  7. rir
  8. ut
  9. rotunda moventur facilius. Hinc difficile trohuntur, currus rotis sufflaminatis
  10. Hinc fit etiam forte quod projecta in aere volvuntur, vius. quae funda profcrimt
  11. ciculariter lata fuere antequam relliora fundu per circuli tangente procedant frojecti
  12. in
  13. partes ab hujus circulicentro remotiores majores propterem circumferentias eo motu descripselant
  14. adeoque velocioris motus conceperant impelum quam quae propiores, qui quidem impetus inaequales
  15. 3. bi experipheria ad trectam tangentem transitur Volutionem incuant (projecticentum per
  16. rectum ocedente partibusque superioribus concitatius reliquis m eademus coepta, cum nihil impediat
  17. perseverat, porro quod facit in humi soolulis soli iufferitas ad facit in trochlearum copticulis
  18. asperitas funis ductari, quasi firgas non rotas sed fundum moveri. Hinc facilius movetur fuux
  19. si superande sut in plano eminentiae aclivior erit
  20. ascensus per circuli mnoris tangente ided difficilior. Et post ascensionem acclive fingendum
  21. circa orbitulum mobilem.
  22. poro est circu extremum punctum seu apice rota volvi deberevecyclveidem describere
  23. debet, ut porro progodiatur Imaginane jam roba tantum centrum, verravitatis quod est
  24. ipsa circuli seu rotre centrum, volvi in ajor obliquitas in tangente ad CT. circuli ad
  25. +
  26. cculum acrcum circuli que describit cntrum majoris, quam ad V_ que minoris
  27. Et forte aittunc este angulum dequo loquitur Aristoreles Bc0. 3V0. que
  28. 265 vult Aristoteles cum dicit angusum creruli majoris habere putam 2d
  29. e angulum circuli minoris. (quod male interprates ad angulum conuctus trahunt)
  30. B EP num et minor est ingulus BC0 quam β)o aideoque C. directiu imminet, et
  31. obligrior angulus O quam Ves adeoque C. minus offensat sis vero de angulo
  32. contectus intelligeretur, plus offensaret rota vel sphaera major quam minor quin plunbus
  33. subjectis partibus simul incumbit, colindius seu sphaera materialis, ut pose dicetur) sive
  34. igitur superanda sit sive depimenda eminentia PC quorum ubplurimum vel altum
  35. vel utrumque faciendum erit, quo volutio continuetius, magis valebit rota major coleris
  36. sin abrumpenda esset eminentia p vel propellenda: eum hoc per
  37. pulsum lateratem faciendum sit, et potussimum in horczontali recta ut V0 se cundum quiam vel
  38. paribus
  39. huic parallelam fit tractio horbontalis quae magis hic spectanda quam purpendicularis
  40. pressio, id potius fiet per rectam )D quae a susu horoz antuli minus recedit, quam per C
  41. adeoque hoc respectu Rota minor praevalebit majori. sed hoc rarius contingit, et vix nisi
  42. in altioribus obstaculis. Eminentiae minores deprimi solent vel superari potius quam propeler.
  43. est et alia patio pro majore. dum ab eminentia una abathra transit magis depri-
  44. mitur minor qua major rotu, et ideo ei ex profundiori valle assuru endum. Est et
  45. alia ratio si colin rota minor aeque gravis majori, ju ejus segmentum quod intiaterram culum
  46. insprimetur reta minove, majus erit quam quod majore cyli Rota minor deprimat lanitiem
  47. ne
  48. v2. l
  49. Da
  50. vimus ut gravam,
  51. t
  52. in superiore figina
  53. NVO usque ad B vel B. Ergo subectae matiriae tantum loco pellet, quo
  54. locum facrat segmento QRB. Quo autem major eo peuttret saumoem
  55. quo majr ea peu deprimendum erit seu loco ellendum, quantam
  56. est segmentum NBO. quod majus segmento ZBR. Hoc ergo ut fiat
  57. majore opus est pondere Ponitur autum utrius pondus aequale, non ergo
  58. fiet, ernu majvi tam alte non penetrabit Hadouus rotam considera-
  59. at sectusa quoque gravitatis consideratione idem habet locum
  60. 265. achirtiendus oben . OP. vis applicata in A, vel ut en cytindris plerumm
  61. aut rotis, in C. fuleii vectis B. fortius erguaget applicuta in C. quam in Y.
  62. quod attinet ad fune ductarios et trochlearum orbiculas premitur orbiculus contra axe a fune
  63. hinc frictio. Et quo axis major hoc et frictio,. Hnc in majoribus orbiculis minor rati axis
  64. ad circurmferentia orbis, ideoque frictionis quae fiere ingnente orbiculo ob resustentia axis; cont
  65. Eade in planstrorum cumiuve
  66. praesertim cum et vis ad majore a centio motus distantiam applicetur
  67. rotis,. Nam axium extrema, quae rotarum modiolis immiffuntur, onera pressu, ia premunt
  68. toraminum uno, ut non possit sin frictione couerti rota circa axe suum (in parte praesertum
  69. inferiori. Quam causam astigunt Arist. Medh. 9. 11. cur supra scytatas facilus inventur onera
  70. quam supro curoque nempe ob evibatam axistrictionem. Est et alia ratio a frctione
  71. quae savet auebu inaqoreyeolis vul vatieatus sunti d fisi a srand

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 14, 2, fol. 120r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068202:0239?run=74