Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 15, fol. [ - ]
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.97.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
The machine reads it as
- eorum absolutam post conflictum quae erat ante
- eundem contlictum. Haec hypothesis est casus
- quidam regula Leibnitiance generalissimae, quod
- effectus integer sit semper potentia aequalis causae
- sua plenae; quod licet ad corpora actuosa huc.
- testringi videatur, seu elastiea; id est quae corpora alia
- à se repellere porsunt ea vi qua compressa fuerunt:
- agnoscit tamen itutoi nonter, Corpora quae
- mertia appellat, seu quae hoc non practant fortasse
- actuosa esse in suis elementis. Nempe Leibnitui
- sententia est, corpora quae partem virium absorbent
- eam non perdere vel extinguere, sed recipere in motus
- suos intestinos. Itaque sccundum ipsum, etsi non
- eadem maneat quantitas motus in mundo, tamen
- eadem semper (naturaliter) manet in eo quantitas
- virium absolutarum; atque in ed dissentit a Cele-
- berrimo Neutono, qui nuperin Optico Opere p. 343.
- editionio Latinae statuit motum naturaliter
- imminutum iri, imo cessaturum in natum, nisi
- per peculiatia quadam principia actuosa repa=
- taretus. t Lelbnitius patat non opus esse talibus
- principiis, neque ea locum habere posse sine mira-
- culo, ad quod sine necessitate in explicandis natura
- phaenomenis non sit recurrendum. Nobis digna
- haec quaestio videtur, quae à Philosophis et Mathe-
- maticis profundioribus amplius expendatur. Cum
- etiam Leibnitius vim absolutam corperis gravis
- commode, aestimari posse putet ex altitudine
- ad quam motu a gravitate retercato ascender
- potest, id autor noster hic probat, et à se demon-
- strari posse ait. Alqu ita exponit regulas concus=
- suum inter corpota tam actuosa quam inertia
- et 5. 236. numeros quosdam corrigit in tractatus
- porthumi de motu corporum ex perc ussione
- Hugeniani posttema propositione positos, sive
- calcuri sive transcriptorum lapsu corruptos.
- Liber secundus constat quatavi sectio-
- nibus, quarum prima agit de viribus fluidorum
- a gravitate, secunda de motibus aquarum in
- tubis aut alveis, tertia de percuosionibus intet
- fluida et solida, sectio quarta de mediorum
- resistentia; sectio quinta denique continet Miscel-
- lanea quaedam. Sectione prima considerat
- 8. 749. corpora premi abaliis secundum lineas
- perpendiculares ad plana contingentia, explicat
- deinde cequilibrium liquorum, eorumque pressionem
- in subjecta plana, atquetiam in vasium latera, ubi
- de taborum firmitatibus agit. Putat autem
- resistentias tuborum esse in simplice ratione
- crassitierum caelenis existentibus paribus, cum
- Dn. Olaus Romerus, eum putapit esse in ratione
- duplicata, sid. 8. 727. Deinde de insidentibus humido,
- humco el instrumentis agit, quibus gravitas
- liquorum specifica exploratur; et ostendit
- Pranciset de Lanis
- =(eo scilicet modo quo quantitas
- motus a cartesio et aliis post
- ipsum cestimari solet)
- +ope ejus
- et horonomia seu de viribus et motibus
- corporum solidorum et fluidorum libri duo autore
- Jacobo Hermanno Basil. antehac in illustri Patavino
- Liceo, nunc vero in Regio Viadiino Math. Prof. ord.
- et Regis Scientiarum Bocietatis qua Berolini est
- Sadali. A motelaedami apud Rod. et Gerh. Wetstenios
- A. F F. MDCCXVI. in 40
- Paucos habemus libros inquibus tantum
- reconditae Mathereos contineatur. Autoi celeberrimus
- et acutissimus, hic complexus est complures egregias
- meditationes probona parte huc usque latentes, tum
- suas proprias, tum Celeberrimorum Bernoulliorum fratrum
- sed maxime Johannis, qui mirifice haec studia provexit.
- Sed quemadmodum inventor Calculi qui clavem ad hc
- arcana prebuit Leibnitius ob meditationum occu-
- pationumque multitudinem libenter consensit, ut a
- Ono Marchione Hospitalio nova artis institationes
- publicarentus; ita ingeniosissimus Bernoullius, novis
- semper pulcherrimis meditationibus occupatus, non
- eore tulit, ut systema circa motuum aestimationes
- novis istis Geometriae atque analyseos artificiis adjutas,
- quod ipsi consetibere non vacavit, in publicam utili-
- tatem prodiret opera Clmi Hermanni; qui ipse priorum
- inventa suis nunc egregie auxit, nunc haud parum
- faciliora tebdidit. Multa etiam quae a famigeratissimo
- Neutono reperta sunt ipse alio via, eaque non
- raro faciliore est consecutur, quaedam etiam
- Neutoniana promovit. Qpoe in praetatione memorat,
- se initio in motibus fluidorum explicanvis fuisse
- versatum, et Archimedis, Galilei, Torticellii, Pascalu,
- Castelli, Hugenii, Leibnitii, Nemtoni, Bernoulliorum,
- Varignoniique in hanc doctrinam merita laudat, sed
- animadvertisse se ait, non posse felieiter tractari motus
- fluidorum, nivi praemiltetetur doctrina de motu
- soludorum. Hunc ergo tractat libro primo, et motum
- Auiderum libro secundo. Caeterum breditatis causa quaedam interdum in demonstrationibus
- supposuisse videtur, quae in eorum gratiam, qui in his nondum sunt versati fusius doceri mererentur
- Libtum perimum in duas dividit sectiones,
- prioi versatur circa gravitationes solidorum,
- pesterioi, posterior circa acceletationes ex iis
- oitasiq praenotandis ex doctrina Leibnitiana
- vim motricem distinguit in mortuam, quam cum
- Leibnitio solicitationem appellat; et vivam, quam
- et vim simpliciter vocat; quae tractu tempotis pes
- accelerationem ex solicitationibus continuatis oritur, et semper in motu actuali consistit; quod de
- solicitatione dici nequit, etsi et ipsa semper
- oritur. Ibi etiam observat regulam quod actioni
- cequalis sit reactio, consequi ex mertia matena
- a Replero primum obvervata. Per vacuum
- intelligit locum qui motui non resistit. Porro
- Theorema funcamentale compositionis solicita Lio tendentiarum (id est vel solicitationum vel motuum)
- sectione prima ubi de solicitationibus agit, affest et probat
- tionum otuum a Seibnitio inventum,
- Ysolicitationes et speciatim
- H ita prior agit de Vi mortua
- posterior de viva. Nempe in
- ex motu aliquo actuali, (sed nondeom eo ad
- quem solicitatur mobile) oriatur
Cite
Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 15, fol. [ - ]. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068322:0004?run=74