Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 3, 3, fol. 4v
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.97.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3r); this page is its left half.
The machine reads it as
- quod scilicet ut Ubpiam
- definit h. spectat ad
- singulorum utilitatem
- insitus sit ille humanitatis sensus, hinc oritur conscientiae-
- stimulus, ut scilicet homo qui secus agit, sibi ipsi non satis faciat
- sentiatque intus quosdam laniatus et ictus, quae poena est naturalis
- Tertium principium est religio: nam cum in multis sensus huma ut eas interpretari possimus. Icti enim est non verba tantum legum tenere
- nitatis et virtutis amor obtundatur, salaque propria utilitas obti- sed vim et potestatem l. 17. D. de LL.
- conscienti melosrae stimulus
- neat quae satis tutos homines ab hominibus praestare non potest
- quoties best impunitatis spes est; ideo summa denique juris
- naturalis perfectio petenda est a cultu Dei, id est substantiae
- summe intelligentis ac summe potentis, quam nemo nec fallere
- nec effugere potest. Itaque Deus efficit, ut idem sit utile
- et quo fit ut idem sit Utile et honestum, nullum vitium impun
- peccatum impune, nulla praeclara actio inanis et praemii expers.
- scaeterum apud sapientes religio et honestas seu virtutis amor idem
- contendere ad
- est illi enim sciunt feliciter vivere, esse in omnibus sequi perfectionem
- stie in maxime animi; quoniam sciunt natura, natura
- ducem sequi, optune affectum esse erga universum, et persuasum esse
- qui sic animatus est, cum super omnia Deum amare necesse est, agnatum tutorem esse jusserat, ujus ratio esse videtur, quia ubi sucessionis
- de providentia summi rerum antoris omnia optime gubernantis, nam
- bonum cedere Deum amanti, et viros bonos vicissim dei amicos esse habet providere potest, ne patrimonium depereat. Itaque et imponi tutelam invito
- idem non potest non esse securus et felix, namscit enim omnia in
- itaque licet non praemiis poenisque moveantur hos tamen velut necessario successori aequum est, et non deregari volenti. Quaeritur jam quis liberti sit
- sapienti
- amvis felicitate
- virtutis corollario fruuntur, imo virtus, cum anm summem animi
- gadium voluptatem pariat, ipsa praemium sibi est. Si quis
- vero ad veram sapientiam non pervenit, apud eum
- religio aliquid separatum est a virtute, itaque honestati superaddis
- Exempli causca solus unor honesti neminem solus sapiens
- In universum manifetum est tus esse
- Porro quia jus est ratio recta qurtenutre dictamen rectae rationis
- circa ea quae pertinent ad perfectionem humanae societatis, et humanae
- societatis perfectissima est civitas, hinc jus publicum dicitur quod
- dirigitur ad perfectionem ipsius civitatis quatenus livitas esitant extra
- ex
- civitatim non habeat locum: ita ut extra civitatem non habeat
- locum, et poc jus fullu daturque jns publicum etiam natinale, Reliquum
- privatum appellatur, etsi enim inter duas civitates ageretur, tamen quia
- civitat quaelibet personae instar est, jus privatum locum habet; secus est
- si plures civitates in unam ditionem coalescant novamque constituaat
- majorem priori civitatem. jusManifestum quoque
- est non tantum privatum sed et publicum vel na turale vel tivile esse
- legitimum esse. Necesse est enim quaedam jura publica esse communia, quae
- jus civite vel scriptum
- in utraquaque civitate obtinere debeant
- est vel consuetu dinarium scriptum quod cne introducitur et conservatur
- Scriptura, consuetudinarium, quod monibus tacito consensu introducitur, et
- hominum assuefactione conservatur, ideo validius est. discitur ex hominum
- landibus et vituperiis. Est juri naturali bestum simile, quia homines trahit
- ut natura, ita et consuetudo, quae est altera natura
- tria noneste vivere, neminem laedere
- praecepta juris primaria
- suum cuique tribuere prinmstoneste vivere est praeceptum institiae universalis
- alterm
- id est omnem virtutem colere, quia interest societatis. Neminem aedere
- est praeciptum justitiae particularis commutativae, ut scilicet
- aequalitas Geometica servetur, ne quis minus habeat quam aute, alter autem
- plus homines enim erea possistiones suas aequales censendi sunt, cum de patriminio
- bonis eorum bonis e quae in potestate habent agitur, sine ulla Bdp0bcoc 0ADEI.
- Tertium, suum cuique tribuere est praeceptum institiae distributivae, circa com
- Momnia inter singulos distribuenda, ubi locum habet consideratio merntorum cujusque
- et publica utilitas.
Cite
Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 3, 3, fol. 4v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068400:0008?run=74