Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 1r
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.97.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.
The machine reads it as
- AA TEM
- 1
- id articulum (1) Quod de omnibus qua licef dubitandum
- atque 1x)
- hoc loco dicitur, praestabat hoc meliore praecepto complecti : cogitandum esse
- damdia saberet
- quem quodque assensus gradum mereatur cogitari debere teretur;
- vel simplicics, inquirendum esse incujusque dogmatis rationes. Ita
- cessassent tot de dubitatione Cartesiana vitilitigationes. Sed fortasse
- autor maluit xapa soEAo)Gr, ut torpentem lectorem novitate
- excitaret. Vellem autem praecepti ipse sui meminisset, vel potius
- ut veram ejus vim concepisset animo. Nosrem reique usum rectum
- optime explanabimus exemplo Geometrarum. Constat esse apud eos
- Axiomata et postulata, quorum veritati reliqua innituntur. Haec
- admittimas, tum quod statim satisfaciunt animo, tum quod infinitis
- experimentis comprobantur; et tamen interesset ad perfectionem
- scientiae ut demonstrarentur. Hoc oumangressi sunt in nongllilis onllis
- Apollonius et Proclus, nuper Robervallius. Et sane quemadmodum
- demonstrare Euclides voluit, Trianguli duo latera esse tertio majora,
- quod ut quidam veterum jocabatur, etiam asin norunt, recta non
- per ambages ad praesaepe tendentes,) quia scilicet volebat venitates
- Geometricas non imaginibus sensuum sed rationibus niti; ita poterat
- quoque demonstrare, duas rectas (quae producta non coincidunt) unicum
- tantum punctum commune habere posse, si bonam rectae definitionem
- habuisset. Et magnum ego usum demonstrationis axiomatum esse scio
- ad veram analytiten, seu artem inveniendi. Itaque si voluisset Cartesius
- id exequi quod in praecepto si optimum est, debuisset elaborare in
- demonstrandis principiis scientiarum; et agere in philosophia, quod
- proclus volebat in Geometria, ubi minus necesse est. Sed Car maluit noster
- agere quae plansum parare sed nostro sed illi potius visum est
- plansibiliora scribere etsi minus certa. Quod nec reprehenderem
- nisi ipse tanta professione severitatis animos ex erexisset; quemadmodum
- nt Euclidem repre Euclidem vero reprehendo multo minus; nam
- si voluissent expectare Geometrae differre. Theorematum aut problematum
- inventiones dam omnia qui vel id praestitit, ut sciamus paucis illis
- hypothesibus admissis caetera tuta atque adeo jam fide illis paria esse; cui simile aliquid si fecissent
- quod si praestitissent Cartesius aut alii philosophi, non laboraremus. Atque
- hoc scepbici quoque sibi dictum putare debent, qui scientias eo praetextu contemnunt
- reprehendunt, quod principiis non demonstratis subinde utuntur. Ego contra
- potius Geometas laudandos censeo, quod his velut paxillis artificiosi statu-
- minaverunt scientiam, artemque rebererunt progrediendi, atque ex paucis
- tam multa ducendi nam si voluissent differre theorematum aut
- problematum inventiones, dum omnia axiomata et postulata demon-
- strata essent, fortasse nullam hodie Geometriam haberemus
- Ad artic (2). Non video quid prosit dubia habere pro falsis;
- hoc foret non excere praejudicia, sed mutare. Et apparebit hinc natum paralogismum infra artic. e. Cum de
- Ad artic. 4) Nihil aliud de rebus sensibilibus aut scire possumus,
- aut desiderare debemus, quam ut tam inter se quam cum indubitatis
- rationibus consentiant, atque adeo ut ex praeteritis praevideri aliquatenus
- cutura possint. Alia in illis veritas aut realitas frustra expetitur, quam quae hoc praestat,
- nec aliud vel postulare debent sceptici, vel polliceri dogmatici polliceni add quae ad artic. 1. partio 2
- () Possumus dubitare de Mathematicis ante demonstrationem; sed
- de ipsis demonstrationibus cent de calculis arithmeticorum
- Ad (4) tDe mathematicis demonstrationibus non aliter potest dubitari
- quam quomodo de p metui potest error in calculo Arithmeticorum vel Analyticorum.
- Cui rei mederi non licet nisc examinando rem saepius calculum saepius et persaut per
- Liversos; adhibitis etiam comprobationibus. Haec mentis humanae imbecillitas
- irta et defectu attentionis et memoriae, perfecte tolli non potest frustraque hac adducitur
- contesio tanavam remedium altatur Sutiitlord in Matsenaticis item in alis prastani
- Faut dissensus
- = tunc cum ipse
- dogmata sua
- produxit
- Simuls
- Proclus ipsius ie
- remthaletis Milesii
- tentamina affert
- distructione Mentis a corpore
- agetur
Cite
Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 1r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068502:0001?run=74