Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 1v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. omnis etiam cartes iana ratiocinatio, ut cunque proba aut accurata
  2. et at quicquid demum aferet Cartesius quod in raticcinando consistet
  3. huic dubitationi obnoxia erit. quicquid demum de potente aliquo genio
  4. decepturiente, aut de somnii et vigilice discrimine statuatur. itaque quae ad
  5. sensibilia et veritatibus facti itaque dubitationes ad sensibilia pertinentes
  6. non recte ad intelligibilia transferuntur.
  7. (5) Liberam arbitrium non in sentiendo, sed agendo quaerendum est.
  8. Ad (6) Liberum arbitrium habemus non in sentiendo, sed in agendo.
  9. Non est in meo arbitrio utrum mel mihi dulce an amarum videatur; sed nec
  10. in meo arbitrio est de aliesa veritate intelligibili statuere utram propositio
  11. utrum theorema propositum mihi verum an falsum videatur, sed conscientiae
  12. solius conscientiae anitum res est inspicere quid videatur. Quis quis aliquid statuit, aut percipit
  13. onsius est aut conscius est sensus rationisne praesentis, aut saltem praesentis opinionis
  14. praesentis memoriae praeteritum sensum, praeteritaererationis perceptionem
  15. referentis; quanquam in eo saepe fallamur infidelitate menioriae, aut
  16. defectu attentionis. Conscientia autem praesentis aut praeteriti ndtrimas
  17. iti voluntates esse attentionem
  18. et studium imperet, atque ita etsi sententiam in nobismon faciat, potest tamen ad eam
  19. arbitrio nostro non est. FUnum hocte
  20. ollique conferre. ita fit ut sape homines quod verum esse vellent, tandem
  21. I qua
  22. non tantum voluntati, sed et
  23. credant, postqium
  24. conscientiae subis faciant satisfiat. Add. artic. 31
  25. quae favent. rionea quoque
  26. ad (7) Ego cogito, adeoque sum; inter primas veritates esse, praclare
  27. celebratum illud
  28. a Cartesio notatum est. Sed aquum erat ut alias non negligeret, huic
  29. pares. In universum ergo sic dici potest: Vspitates esse vel facti
  30. vel rationis. Veritatum rationis prima est p rincipium contradictionis
  31. quemadmodum et Aristoteles recte animadvertit. Veritates facti
  32. primae tot sunt quot perceptiones immediatae sive conscientiae, ut
  33. referre licebit ad has duas: Ego cogito, et: varia a me cogitantur
  34. Unde consequitur non tantum me esse, sed et me varis modis affectum
  35. esse. Pearcedit talis argumem
  36. Ad (8) Non sequitur(:possum supponere vel fingere corporea nulla
  37. existere, sed non possum fingere me non existeret, ergo ego non sum
  38. corporeus, nec cogitatio est modus corporis Utile est aliquando syllogismos
  39. adhibere 100 argi Non possum sabis mirari virum egregiam fcic
  40. suphismati tantum Et miror virum egregium tam levi sophismati
  41. tantum tribuere potuisse certe, in hoc articulo nihil ultra addit, quae
  42. Perende mih
  43. in meditationibus attulit suo loco examinabuntur
  44. videtur Qui putabit animam esse corpioream, negabit
  45. se poste
  46. tuam existere, hoc unum inde sequis, dubitare de adhuc posse
  47. utrum animat corporea sit; N nec pullis fidiculis quicquam amplius
  48. extorquebitur hoc argumento. Etrorr autem ansam prabuit illa supi
  49. la rejciendi tanquam falsa quad concedi non debret
  50. a notavi ad artic. 5. eriores qui ex defectu memo
  51. et arithmeficis quoque calculis infervenire possent
  52. eos frustra hic memorari, quia nulla ars nulta methodus excogitari pote
  53. ait eus viat
  54. riae aut atentionis nas
  55. Ehicag Deus vie
  56. pompam biler haea
  57. et dium taceam exoticam
  58. illam fictionem vel dubitationem, an non facti simus ad fattentum
  59. ad errandum etiam in evidentissis neminem movere debere, nan
  60. cum contrarium totius vitae experimenta succes susque testentur; et si semel
  61. jure moveri posset, ha
  62. icdistus dubitatio, in superabilis prorsus futura
  63. sit etiam ipsi Cartesie cui et evidentissima afferenti sempen obstaret
  64. haec inquam ut taceam, sciendum est nec deo negato hanc dubitationem
  65. poni, nec admisso tolli. Nam etsi Deus nullus esset, non ideo magis posse
  66. postemus tame si alas res tunc modo possibile esset est tasa nos existere
  67. possibile etiam esset nos existere capaces veri; et licet concecatur esse Deus
  68. ideo sequitur non existere crelturam in tantum salibilem atque
  69. sic dicam; non tantum autem mei cogitantis, sed et meorum cogitatorum
  70. conscius sum; nec magis verum certumve est, me esse qui cogitet,
  71. quam illa vel illa esse, quae cogirentur me cogitare, quam illa vel illa
  72. coritur a me cogitari itaque rem veritates facti primas non incommode
  73. ere
  74. =Etiam in dubiis conscientiae
  75. reslignoscere quid sentiamu
  76. vit quancdo argumentisafi.
  77. taut non cogitare
  78. quesi ponere licent nulla esse
  79. corporea, quia dubitare licet
  80. itumgnaturam decusfore
  81. unin dibitari pise an oresfret sit
  82. praesertim cum
  83. atiocinatio louge
  84. producenda est
  85. itaque ad examina
  86. est recurrendum
  87. H obstet natura
  88. evidentiae, e

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 1v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068502:0002?run=74