Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Militaria LH 36, fol. 57r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.93.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 56v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. jactus elevatus diitius continunt in linea recta, nam globus melius incumbit pulveri, diutius esistit emissioni cm
  2. gravia non resistant motui horigontali ssimo am et sic tarde graviora moventur
  3. tem lendentes breviores sompensandam tamen hoc cum ipso, gravis adjumento ex proprio discensu per granitatem quanqua
  4. hoc exiguum, quia exigno potempere per parrvum spatium descenderet. An illus posteriores validiores. Non vide
  5. quid hoc prostet, quam quod machina, calefit. Ergo purverem nonnihul exiccable facctius accendo
  6. sam calidus intra grana latens, non tantopea dilatatur videtur potius aer in granis inclusuedicatatione sua agere potius
  7. quiq imo calidum tonnentam sidam explodetur aerram tangal autoerem Rarenam attrahit volunt quidam quod
  8. fosterius ictus aerem jam commotum et apertum inventa sed hoc nihil est, quia tamdm non perseverat aeriscommotr
  9. Numen pro regula calibtae habentur si radices cubicas extrahas de 1000000. 200000 et
  10. diumetros globorum 2. 3. 4 ete. usque ad Zoolibrarum dato
  11. habebis rudices cubicas de. 1. 2. 3. et usque ad 200
  12. onta diametio 2oolibrurum, investigare minores ferxperimentu
  13. c eniaat ot popositae mace majore. dianteter tsimentus mapr diameto gob
  14. sassem eo mam partem, aut 15 mam. Glrbi rormiti seu non retundi restriendi, fieri enim potest, ut possint intrare
  15. nectrursus sine disaustione formenti eredi. Calculus etnm minimus, et facilius crinuor quam majol adhaerens, potest se
  16. abere per modum tormertam infringere cunei, et tormendum frangere
  17. Mensara pulveris, petenda et a fine. plus opus cummuri impetendi, quam homines quorundim regula
  18. formento majori pulvis et ponderis globi; incolubrina Alii protomento fringendis maris adhibito 10
  19. PCmm pulveris librae 10. pro globo libb. pulveris B3. pro cosubrias 20 libb. putri1 6. pro Extabi. lib. 30. p30 aut 32
  20. ib650. pulv. 40. (Quidam communiter n regula, observant ut pondus sit globi. Exc. 1. cotutria
  21. hon salvs
  22. ut our nu qua adta semebut
  23. aliqua in cavolibertatem, nec superet pondere globum, nec machiaa sepeliatur
  24. alvis comprimi noncibat debet, sed non ita contundi ut amittat grana
  25. metalli non in medio, si non est protensum in lineam rectam
  26. unde globi in partem unam impiagunt et tormentum infringunt. Si variae cavitates quae reddunt tormenti
  27. defectus Conmentorum si a nima seu vacima
  28. fiagile, amd saepe in tavitacibus latet ignis on pulvere incendit, in agnoe libratorum periculo discumpuntur
  29. machinae in parte postica ubi pulvis et glibus, quia ibi praecipuus impetus, cum alio devenit, jam motus est
  30. et non amplius resistit rarefactioni se imo adimc aliud, quin debet leterius moveri +) pulvis jam habet spatium
  31. mnajus in quo dilatetur quia materia dersior inferiore locu affectut, hinc et infra tormenta densiora
  32. ediores magni moment, quia in angueis exigua inclinatio fit pro ic essu maxima
  33. prsma sit quadrangulare, cujus latus aequale sit diormetio Terment integn, tam solido quam vacuo
  34. aliteriore scilicet cormenti parte quaeratur centrum utriusque apitis, signeturque line
  35. unar superficiem per medium tunc pliqua povrs prismatis nempe Bd torno elaboretur 10. praecise
  36. intromitti possit in os tormensi belle
  37. quadare. Retae tormenti sint in aequicibrro, aut potius duo cardines. Intromittatur culinder Bd in madhinom
  38. potos centris prius inventis et signatis xonec praecise
  39. tum perpendiculo ita aptetur prifina ut. superficies AB supremum locu occupet et sit horjontaliter in
  40. disposita Extenditur filum se cundum lineam AB. Hoc filumqvae susponitur pervenire ad supficiem
  41. metalli. Hoc filum signabit in interiore parte punctum aliquod sin posteriore item parte seu cauda aliud
  42. quae duo puncta pruccta diligenter signanda sunt nota visibili quae nunquam obliferetur. liguo
  43. flii duplici horma AB. Cd simuli
  44. ode in tprocolligata utuntur. Hae enim normae ita sibus uptar debent, ut sint in eodem plano
  45. utendum, ne tempore incurvetur
  46. una inseritur in Tormentum, et ne vacillet duobus afferculis C et d continetur
  47. Ac verticate, ope perpendiculi atque ita signantur puncta duo, unum in limbo erferiori orifica att
  48. in eodem existens circulo verticali
  49. cormentim exractum foret fucilius haberentur; primo enim poretetur assprcatus intia os madiine
  50. et quaeratur ejus centrum. Cum perpendiculum ita adhibeatur centrum attiagat aut ei responde
  51. tunc ocutus dis cernet punctum signandum in summitate cimbi; quaeritur pariter centiam eaudae
  52. diculum ita illi objicitur sut respondeat priori puncto in extremitate cimbi notat
  53. ita in eodem existentia circulo verticali cum animasen vacuo machia
  54. omnia tormenta et cusupulta adcandam crassiora,
  55. ibi resistendum. Hinc linea visuatis radens metallum non est pa ralleta lin eae atrimae. ia sine
  56. de Epore orto ex inaeqvalitate
  57. nesanmulicandae, super annulit capitis.
  58. formentum secundum lineam ni talli visualem sie opus ad 500 pass
  59. ut annuto ad ortficium capitis aliquid addat
  60. esse jactum machinae per lineam rectam, sed supra diuio
  61. i ignis et rursus descendere optimum erit
  62. namletq. Nonnulli frustum candela
  63. vellem in superiori parteligum
  64. secundum praxin praecedentis, quo in venientur duo puncta in eode circulo
  65. et
  66. clium semper altius cortineam
  67. fformare cglobulum aliquem visibilem
  68. quamvis enicm rotae non essent honpontaliter
  69. sisilaoen e in orificio machiriae, ideuerit rectus alioqui singulis vicit
  70. invenienda puncta altiorue tam in ore, quam in canda
  71. pap octet e elobus ad latus plurimo obliquisatem im animas
  72. auda pmctum dexterius aberratur ad dextram
  73. icantur alii capterum seu compagega
  74. numemen collicartionis non paralleta aximachina.
  75. t ninet respondea anima i medro ad
  76. vendendu sufficeret abella condara itu cujus perpendiculus e haberet acumen
  77. hibeatur libella, ut filum lineae fiduciae in cumbats et in tali situ perpendiculum demittatio
  78. abebitur punctum verticale tam aute
  79. al perpend. cad at in ineam AB tunt anima est horiton
  80. bellaz seu ronzonteu, vel certo
  81. equalis est ei angulus cd qui est elevad s
  82. longitudine, actu horizontatis scopum semper removendo
  83. halvacum ejus, non opus esset regula
  84. nec notemus globum nonnitul incliuare vel si in planitre aut ad citus maris tormentum disponatur
  85. proteturque distantia ubi globus primor
  86. altingit distantiap auto minor erit jactus horzontatis. Pote dinus et ordine experri alia
  87. selevabes, et experientia deprehensum qu45. dare longissicmum. Merseunus experimenta refert
  88. ita ut non slebetur nisi aliquot pedibus supra planitia
  89. aris ad gradus 22 elevatae et supra super ficieri N
  90. lubrinae horpontaliter dispositae et supra superficiem horzontis extantis pedibus 36Glotats ferreus
  91. s librarum spatio circiter o secuudorum mansit in aere et percur
  92. honec attingeret aquam insumsit secunda quo tempora gravia decidunt secundum comminem ravem per
  93. 12 pedes longi eod. modo dispositig lobus
  94. (6 tantum de in aere consum sit secunda Alia colubrina 1o pedes longa, cijus Gglobus, 4 digilorum, horquuta liter directa
  95. nempe semper cn esceret accelerao Alterius tormenti
  96. edibus supiicuplanicam maris extaus globeu emisit qui tuta nimita in aere consuasit et quictere
  97. partar sumsit. Roblivalis obervavit tottmentom otus ex vullus chendom
  98. slec soplu ar este in a besoresa 4 secunda cn aere onfntise

Cite

Leibniz-Handschriften zur Militaria LH 36, fol. 57r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068529:0113?run=74