Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Militaria LH 36, fol. 176r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.93.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. et
  2. Mtchila Ebt
  3. Mense selembr iboB
  4. Nobile et generoso pectore dignum molimea est, vim pulveris pysrii
  5. ad commoda et utilitates hominum referre, quod hactenus non nisi excidia
  6. et strages intulit. Propositio itaque in Novellis mense Majo 1687 in hunc
  7. firem edita, non potuit quin seremssimo principi Landgravio Hassiae
  8. plurimum arrideret. Machina in hunc finem tentata, etsi ob
  9. exiguitatem tantos effectus non producit, quantos illa qua
  10. alterm in iisdem Novellis memorata, quae colberto ostensa fuit
  11. veruntamen satis ex nostro specimine judicari potest quid sit
  12. ab hoc invento expectandum si inadhinae granduores fiant ougitorum
  13. enfere
  14. AA est Tubus ubique aequalis cujus dieter est 6 altitudo est cb, diamet
  15. Sdigitorum BB pistillum hunt tubo exacte adastatum cujus altiud
  16. est 2ferme digitorum. Cc tubus superiori parti pisuili affernumi
  17. natus cujus altitudo est et circiter digitorum, diumeter vero aequulis ferme
  18. diametro pistilli quo possit liberior feanimae hac empturae patere
  19. exitus DDDD foramen in medio pistilli, ipsum perforans
  20. secundum longitudinem, siuius foraminis diameter ea esse debet ut
  21. ut flamma per ipsum transitura viam inveniat, cir citer aeque
  22. patentem ac inter duos tubutubos CC FF( E valva hunc
  23. foranum imposita, cujus dia meter ea esse debet, ut foramen exano
  24. diste
  25. aimplius. FF tubus ex intallo levi confectystres digitos altus, superiori valvae EE affixu lan
  26. denque fere habens diametrum. Hujus usus est, occupare partem tubi CC, ut flaman reliquum
  27. occupante dictus tubus CC tempore occupationis ab aere maneat vacuus, atque ita minus
  28. sit periculi ne quis aer irrum pat per foramen DDDd, antequam a valva occludatur.
  29. GG tubus utrinque apertus, diametri et altitudinis 13 linecorum fabulus ille fundum antliae AA
  30. penetrat, isisius agglubantus est, HP, duo vascula metallica eidem fundo adferruminata
  31. quorum interius s langitudinem habet 12 diametrum vero 9 linearum. Exterioris vero
  32. stongitudo est 6, diumeter 18 linearum. Interius continendo pulveri, exterius vero
  33. confinendae aquae dicatum est. Quo possit ejnsmodi machium exerceri sustentatulo alicui
  34. ligned imponenda est usii accommoduto. Aliqua deinde parlicetla fomitis accensi
  35. cm Is granis pulveris pcrii vasculo p immittenda erit, dictumque uasculum in Tubum GG
  36. intromittendum. Huius autem tubi diameter cum media sit inter vascula D et H, poterit
  37. dictus Tubus inter utrumque vasculum admitti usque ad fundum communem qui munitus corio et
  38. aqua in vase exteriori contenta dictum tubum GG exactissime obturabit adeo ut nullus
  39. fita metuludi locus, ne quicquam aeris per foramen illud ingredi possit. No vero fundus
  40. Bostr sille pondere suo decidat adhibetur vectis N0 mobilis circa axem in M.
  41. pessuit pondusque habens extremitati N appensum, altero sui extremo sursum premat necesse
  42. t ansraube
  43. est dictumque fundum retineat tomes sic inclusus brevi temporis spatio usque ad pulverem
  44. porium comlcuritur ipsumus accendit. Flamma inde producta totam Tubi AA
  45. paicst
  46. ult
  47. caritatem replet, atque ista per forumen DDDd in pistillo ad id excavatum aer subito exu
  48. allitur valva enim EE foramini impositeo, facillime attollitur exitumque permittit
  49. stubus etiam flamma CC itdem impletur, ea sallem ipsius pars quae non ocupatur
  50. tub D FF ac pronde aer externus ex toto illospatio expellitur neque potest per foramendddd
  51. iterum ingredi quin prius ex tota altitudine Tubi e descendat Quoniam vero
  52. valva Et et fubo FF ad narivam fantam altiudine uttolluntur, et parvi sunt ponderis velo
  53. cissime ab insumbente aere deptrimi debent; adeo ut vr vensimile sit, occludi foramen
  54. Dod ante quam aer externus per illud queat irrumpere. Narhominus tamen
  55. ex perientiao conprobatum est Tubum AA aere non prosus evacualum reseriri, sed in
  56. eo remanere quintam circiter partem aeris quem continere solet, subdactor
  57. aculo comperi quintam illam partem sat esse, ut machina effectum producat
  58. solmamodo subduptum ejus, quem produceret si tubus AA, esset perfecte evacuatus
  59. Nihilominus tamen cum aer infra B pistillum BB sit ex usque rarefactus, aer
  60. vero externis sua grantate desoper incumbat, magna vi deorsum tudit fictunt

Cite

Leibniz-Handschriften zur Militaria LH 36, fol. 176r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068529:0355?run=74