Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 69r
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 70v); this page is its right half.
The machine reads it as
- Firmitare
- Resistentia solictaruorporum se
- lartes solidorum duobus modis connestainter se intelligantur
- possunt. Vis enim connectens Vi enim adhibita vel a se invicem
- possunt nonnihil recedere, salva earum cohaesione, vel ut cum filum tendimus aut
- ut cum baculum flectimus; vel si quam minimum a se
- invicem recedant non sunt possunt a se vel invicem tantillum
- e
- recedere, quin statim frangantur, ut glacies et vitrum, saltem quae fatrem
- ad sersu quae tamen et ipsa aliquid f quod sensus de glacie ant
- vitro crassinsculis testari videtur, licet abrumpantur ut
- fingumus.
- Fsi poncnnus aerem
- fiti duae tabulae politae sibi applicatae divelsuntur. De lubiusare, ubi tantillum
- posteriori autem connexionis modo, cum sit simplicior, se recesserint
- prius dicemus. Experientia notum est duas Tabulas planas AB
- et CD s firmas, ac bene politas, ita sibia politisqu superficiebus
- sibi applicatas difficulter a se invicem avelli, quanquam
- manente earum applicatione facile una super alia incedere
- possit. Causa esse potest vel a pondere et aut elastro
- eraeris alteriusve corporis liquidi aut solidi in eas tabulas
- nitentis; vel etiam aliquando a sola plenitudine rerum
- ei loci ambientis probe clausi. Ut si in loco aqua pleno
- perfectissime clanse, vi in vase firmissimo perfecte clauso, et obturato, et
- aqua ita pleno ut nec unica ejus gutta amplius ulla immitti
- possit, hae duae sibi applicatae sint, tunc posito nihil nisi aquam
- bula
- intus esse, et aquam esse compressionis incapacem, et tabularum
- vasisque planitiem esse exactam, firmitatemque tabularum pariter
- et vasis, in superabilem; nulla vi tabulae poterunt divelli: interstitium erim quantulumcunque uno momento
- Nunc autem cum omnia nonnihil cedant, poterunt divelli aliqua
- sane vi, sed longe majre necessario longe majore, quam in
- arre libero. Sed Mos hoc loco de causa solliciti, effectus tantum
- considerabimus, et consequentias, si solidor hoc crorporum partes
- hoc modo compactae intelligantur. terea recta;
- ponamus autem divellentem niti perpendiculari ad
- Superficiem divellendas, ut in rectis eq. fk. vel fh. et
- Vim divellendi applicatam esse ad puncta e ve f centra
- gravitatis superficiet communis, tabularum divellendarum tunc
- manifestum est nullum locum prae alio laborare, sed divulsionem
- in omnibus aeque inchuari; manifestum est vires vim quae divutsura
- sit quae avulsura sit tabulam at a tabula CD, fore ad vim
- quae avulsura sit e ab eademnt s superficies planae communes
- lpbulae f superficiem commune cum tabula D, ad superficiem communem
- tabulae e cum eadem, seu vires directe ex cntro per centrum
- divellentes esse inter se ut superficies communes
- Est vero alius divellendi nisus quem vocabo circularem, ut
- si ponatur Tabula plana CD verticaliter erecta, eique applicata sit recta
- lincaum ALnorizonti parallela, cujus labitudinem hoc loco
- non considerabimus ex cujus medio demittatur perpendicularis hA
- et ex A educatur ad tabulam CD normalis. AM, sitque angulus
- rectus HAm mobilis circa centrum A, una cum linea GL affixa in H
- tuno is nisus quo a nisu ponderis N appensi in M. tunc nisum
- quo vis lineam GL a tabula CD avellere conatur vocabo voco
- linea
- circularem, vel etiam per vectem, praecedentibus vero plicatum
- voco directum. quodqe ubi primum noto: Nisum circularem
- pord si AM et AH sint aego qualem exercetpondus P. exerceret, si vi ejus GL avellenda esset
- autem ubi primum noto ut pondus N nititur agere per vectem AM
- ita vim recisten vinculum quod G lineam GL aumerdit Tabule annectit,
- vicissim resistere per vectem contrarium AH. Et proinde si vectis, et vectis
- contrarius sint aequales, nisum circularem aequi pollere directo,
- sive pu posito pondu pondera p et N aequalia idem omnino esse effectura
- Atque hinc fimile habetur comparatio nisus circut habita comparatione uniuenisus
- circularis cum directo, habetur omnium; nam caeteri omnes nisus circulares
- comparari possunt inter se. Sunt enim vires ponderum in reo circulariternitentium idemque efficientium
- dest N) ut AH (id est AM) ad A8. sen pondus
- i
- ruente impleri impossibite
Cite
Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 69r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0133?run=74