Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 94r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 93v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. ad
  2. enim a Mercurio se esse separaturam, aeremque exser
  3. curio esse ced proditurum elicitum, spatium inter antliam et Mer-
  4. curium esse impleturums et anguror Mercurium in nihilominus
  5. embolum ducentem, debilius Quo facto loco Mercurii attrahendi
  6. aer interjectus ab Embolo protracto in summam raritatem
  7. distendetur. Et si Epistomium
  8. perantliam
  9. Creda etiam eventurum esse, ut Mercurius in Tubo amplos
  10. non aeque alte atfollatur, ac in Tubo angusto, quod tamen
  11. in Tubo Corricelliano nihil refert; ratio est quia Mercurius
  12. amplo etiam columnam aeris ampl
  13. in Tubo corrice und
  14. sustinet, at in Artlia ampla exacte tamen adaptata,
  15. Poryo an
  16. quod ob aeris contrariam contra prementis aequilibrium con–
  17. tingere Recipiens exhaustus demonstrat, ubi Mercurius ob hoc
  18. aequilibrium cesfans subsidit. Quo finculusexperimento
  19. mihi funiculus satis valide refu, maxime refutatus videtur,
  20. nam alioquin dici poterat, Mercurium ultra subsidere non
  21. posse, quia aerem intra summitatem et sucperficiem suam
  22. comprehensum ultra rarefacere non possit, quod descendendo ulterius
  23. faceret. Ad majorem tamen rrei tanto momenti certitudinem
  24. experimentum sequens capi potest: Oiic Tubo Torricelliano
  25. Epistomi conjungatur aliud quoeddam vas aut ampulla Epistomio communi
  26. conjungatur, in hoc vase esto inclusus aer odinarius, at ordinarius aut si placet
  27. etiam si placet in justo amplius co pressus nonnihil compre nonnihil
  28. compressus uttra mensuram. Ubi Mercurius ad altitudinem
  29. consuetam subsederit, Epistomium aperiatur, manifestum est
  30. nonnihil E aeris ex Epistomio in Tulum intraturum esse
  31. atque ita aerem in tubo. a Mercurio dilatatum in res
  32. mod gradum aeris naturalis rediturum, aut ei certe appro–
  33. pinquaturum, ac proinde facilius jam distendi posse, quam cum
  34. Jam valde tensus erat; Mercurrum ac proinde permissurum
  35. esse, ut Mercurius ad fundum usque descludat. Hoc experimentum
  36. decretorium est, nam si descendet Mercurius necesse est eum
  37. ab aerie distracti Elaterio sive funiculo fuisse antea
  38. retentum. Sin minus necesse est funiculi illius Elaterium
  39. nihil egisse. Idem experimentum sumi potest facilius, si
  40. totum vas stagnans ipsum stagnans cum Tubo Torricelliano.
  41. in loco clauso aere clauso collocetur, et per apertum Epistomium
  42. ex aere libero nonnihil in Tubum Torricellianum immittatur.
  43. pro certo habeo, si recte administretur Experimentum, fore ut
  44. TMercurius propterea ultra solitum non subsidat. X
  45. quo posito pro infallibili habendum erit aeris pressionem esse
  46. Experimenti Torricelliani causam
  47. At vero siphonis aequicrurius et la bicruri, et intlia
  48. communis (modo quod dixi Euperimentum succedat) et
  49. laminarum duarum Antliae vero causam sse aliam etiam
  50. alio experimento poterit disci: cum Rationis sumatur
  51. sugatur per antliam spiritus vini, loco mercurii vel aquae,
  52. ajo Spiritum vini facilius quam proportio non aeque longe
  53. elevatum iri, quam pro levitatis suae ratione deberet
  54. quia citius aerem generabit intra se embolumque generabit,
  55. ac proinde facile ab Embolo deseretur.
  56. His positis assero eandem esse causam videri Antlia suctoriae
  57. 1b
  58. communis siphonis aequicruri, duarum Laminarum politarum
  59. bicr
  60. cohaerentium, eamque ab aeris pressione plane differentem
  61. Muni ac denique Experimenti, novi in aer quo deprehensum
  62. est, ae aquam aut Mercurium modo ab aere purgentur,
  63. non descendere, ne in Tubo quidem Torricelliano; et horum
  64. omnium rationem parum differre, ab illa veterum fuga
  65. Vacui toties decantata. Fuga vacui, inquam scilicet
  66. sesibili notabilis seu acervati an enim nullum omnino
  67. lu sars pit vau im est srg lue tetermimes taror
  68. cum aere externo nultam nullam habens com–
  69. municationem
  70. Mercurii comparatione
  71. imo suctionis in genere

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 94r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0183?run=74