Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mechanik: Dynamika LH 37, 5, fol. 3r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. ropter aeris resistentam datur aliqua altitudi equasi
  2. descendat grave tolum impelum acquirit quem potest acquirere
  3. per quemcunque descensum ( haec propositio non est exucte vera, nam
  4. nunquam grave ad illum Terminum summae ceseritatis seu notus
  5. aequabilis servenit +) Hinc in quibus dam machinis ob vectem alis
  6. instructum ita retardatur motus, ut etiam per integrum
  7. diem mota machina majorem tamen motum non acquiras
  8. Hinc etiam datur aldo altitudo ultra quem mobile
  9. post depersum iterum impetum sursum, quertens, non potest
  10. assurgere nempe non altius quam ad illam altitudinem ex qua
  11. si descendisset non amplius acceleraretur (+ haec via falsa, nam
  12. cum revera nunquam ad illam aublerationem pervenit +)
  13. Mersennus in balisticis ait se saepe expertum sugittam quae tria
  14. minuta in ascendendo assumeret quinque in descensu impendisse. licet neget
  15. Sed ut recttus, cum pars enim posterior seu pennatio majus spatium id evenire in pila fenreat quae exmortario eurbitur
  16. Noldas videtur difficilis, sed ex nostris principiis ita solvitur. Supponamus
  17. sagittam initio majorem impetum habere quam sit maxima quae a gravibus
  18. communiter descendentibus acu viritur (+ haec suppositio opind falsa est 1)
  19. atque adeo pimis duobus seprisecundis perrurrere plus quam 33 pedes sed
  20. in sagitta magis animadvertetur quam in globo ferreo, quia sagittalevior
  21. eius propter pennas et materiam leviorem magis resistit aer. debet tamen
  22. aliquo netari diversitas inter ascensumet descensum globi ferrei. Si modo spere
  23. potare possumus initium et finem ascensus et descensus ob summam pernicitatem.
  24. Globus pyrius accensus evehit globum nonnihil super lineam
  25. horihontatem, si quis conctur licet tormentum horiputaliter explodatur.
  26. cum motum aequabilem desideramus, ut in horologiis sunt duo in usu.
  27. secundo acquisitus prius destini debeat, quam serundus impetus possit mobile ad alteriorem
  28. motum incitare, hoc assequimur beneficio motus circularis, qui talis est, ut superiri
  29. parte un unam partem feratur, inferiore vero contrariam viam affectet. Ex quo sit, ut
  30. si rota idem corpus successive affingat, duobus denticulis sibi e diametro
  31. oppositis, impetus iis semperibus etiam ab eadem virtule nempe a gravitate
  32. unus in orientem corpus impellatalius vero in ocidentem idem corpus moblat; cum
  33. enim corpus invrientem delatum si impetum hoc moto aequisivit, non
  34. prius moveri possit in occidentem, quin prior impetus destuctus fuert; dico quod
  35. nulla sequitur acceleratio: cujus rei exemplum habetaus in funependulis impetus
  36. ante quamdetur locus regressui. Quare ingeniose admodum librator, fuit
  37. inventus, qui ita aptaretur rotaedentatae, ut parte superioi rota illum impellere
  38. est inferiori contrario modo eundem incitaret. Et hic modus communiter
  39. horolotiis nostris adhibetur motumque valde regularem educit omitto
  40. multiplicationem rotarum, quae ideo tantum fit, ut pondera lentius ad teram
  41. pertingant hoc est ut intrcca dum pluries agitatur librator nota ex eniue uxi
  42. dependent pondera parcciores cir cumvolationes peragat. (+ librator etiam tandtit
  43. secundus modus paulo minus exaectus est, ut interea dum pondus
  44. parum descendit moveat corpus quod multum aerem impellit
  45. ita omni fere mactinae cujus ope motum non admodum praecipitatur
  46. requirimus addimus vectem alii instuctum
  47. (+si nulla habeatur ratio resistentiae aeris, er unt anerementa velocitatum
  48. descensu cum descendat vi solius gravitatis, et velocitas per gravitatem
  49. majus compus insumetur insumetur in emetiendo eodem spatio, et hoc
  50. primus si machinam ita construamus ut impetus primo verbsgratu minuto
  51. ploducti ex peculiari imaechinae dispositione sibifient contrarii cum
  52. de Modis impediendi accela rationem, quod quibus indigemus
  53. enim qui acquiritur interea dum vibratur debet destrni aut saltem superari
  54. Cause de sagissa
  55. acquisita guis seniminutis secundis 33 pedes tantum percunere possit,
  56. in
  57. seu novi impetus impressi quovis temporis momento seu incremento aequabiles.
  58. Ergo velocitates ut tempora. jam incrementa spatiorum sunt ut velocitates quaesitae
  59. Ergo inerementa spatiorum ut tempora spatia ergo ut fanm frgo summae
  60. sa ut momen aggregata tempoum,
  61. dest ut temporum quadrata. Ergo tempora insumta seu celeritates
  62. in
  63. n spati
  64. horum incrementur
  65. acquisitae in ratione altitudinum percursarum sub duplicata
  66. corpus projectum his positis feretur inparabola Ai posito protu
  67. G
  68. 1, 4 nt
  69. aequabili in horijontali AE, ehtE t h in
  70. ita ut ipsae AB. AC, Ad sint ut temporaa
  71. in ratione duplicata temporum KH, G, mF
  72. projecta quae mujorem
  73. habent velocitatem
  74. ea quae ex descensu
  75. gravium acisuiri potest
  76. minus temporis in sumunt
  77. in ascensa quam in
  78. se

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mechanik: Dynamika LH 37, 5, fol. 3r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068534:0005?run=74