Leibniz-Handschriften zur Nachträge LH 37, 7, fol. 11r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.97.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 12v); this page is its right half.

The machine reads it as

1. de origine subterraneorum scheda secunda posterior
2. uccus Lapidescens diffirt ab aqua saxi ramentis foeta, vel eo quod
3. inccus plus habeat setiminis, vel quod calor talem aquam coquendo fecit spissiorem, vel quod
4. aliquid in eo insit quod vehementer astringit. Ex rali succo corallium maii planta, et antipathes,
5. ex eodem in cepusio, non procul a fonte, fit lapis. quo etiam succo incolae cum muros extruunt
6. calcis hoeo conglutinare solent caementa. postremo materia lapidis est, quicquid
7. habet meatus qui succum lapidescentem capere possunt, ut stirpes ossa aliaque multa
8. ut ergo recolligamis: materialapidis esse potest, lutum succus qui verementi figore congelascit
9. ramenta saxorum, succusque lapidescens qui etiam cum effluxit in ae aerem abit in lapidem.
10. denique quicquid ista in meatibus recipit. Causee efficientes proximae sunt calor et frigus
11. deinde quodammodo succus lapidesiens. Nam lapides quos aqua humectando dissolvit, calor
12. compegisse videtur ontra qui caloae innis liquescunt, frigore concrevisse. Calor materiam
13. reddit duram extrahendo humorem, frigus aere excluso constringendo. Sucens lapidesiens
14. niunitur in locis lapidosis, et cum aqua manat. Hinc aliquae aquae injecta in lapidis
15. prope curtus impetum sparsae fusaeque super verram, quia moveri et
16. quitari desinunt ab aindiente aere densatae apidiscunt. Item aquor ex fonte qui est in cepusis
17. vertunt. Nimiru ena
18. Daciae hanstae et in urceos transfusae pars unius spatio noctis abit in lapidem ( hnc
19. quoque fontis istandi
20. anto futurum etiam si in loco calido servetur urceus unde dutiloan haecfrigori
21. tribueuda +) Et hoc suceo corallium, item Antipathes maris planta Corallis similis
22. ifftrentiae Lapidum primuma magnitudine et numero. cum locus quiconcipit materiam
23. est solidus, lapis fit unus, pro copia materiae magnus; idm facit idque vel a calore vel a frigore ut in
24. at ingra
25. gemmis, quae plerumque parvae et singulares. plures lapides si locus non solidus item si materia
26. Colores lapidum pro materia ex
27. quibus orti, deinde a caloris gradu. Nam frigus calores parum immutare videtur. Lapides jam orsi
28. attrmen aquis diutius madefacti rursusque exiccati extrinsecus aliis caloribus tingantur, quemadmodum
29. diversa, calore partem unius generis ab alia secernente.
30. en locis apricis virides fiunt et nigri, in apricis rubri. Sed hi colores nnon nativi sed superficietenus
31. haerent Hammonis cornna quae plerumque armatura ferri politi candorem referenta o
32. obducuntur, suceo aluminis infecta aurei coloris fiunt, si eo succo non inficiuntur, armaturae
33. Lapides transtucidi ex
34. succis pellucidis orti, crystallus melioris notae ante omnes clura est. De iride plinius; Adamas
35. colorem servant. Idem aliis quibusdam lapidibus accidit
36. crystallo et iride obscurior. Ex succis viridibus smaragdi, berylli, prasii; ex caemlais
37. Saphiri et q’aspidis quoddam genns; ex rubiis carbunculis, ex purpureis amethysti et lisacgnthi;
38. ex succis aurei coloris chrysolithi ex misti coloris succis, opali. Gemmaequae nascuntur ex
39. succis vel non sinceris, vel non perspienis, vel nigris, tantum edo intent. propter laevorem.
40. quem aut ab ortu habent, aut ab trte. Hinc et marmora radiant, ex quibus ophites aliaque ex
41. materia diversicolore. Vitia Gemmarum si succus non concolor. Sunt autem vitia coloris:
42. umbra, nubecula, corporis capillamentum, sal, plunibago. Umbra fit proptar succi partem
43. obscurioris colorisla quam reliquas. Nubecula propter partem olbidioris coloris
44. At vero copillamentum quo vitiatur saxtiue inprimis saphirus, sal quo opatus,
45. plumbago quo smarngdus, prorsus alieni coloris sunt ab eo qui geruma est proprius.
46. seabrities, quod ob succi divessitatem partes geminae inaequaliter concreverint. Lapides
47. nec tratucentes nec hitentes, itq saxa fiunt ex materia crassaet succo
48. Sapor quqe lapidum a materia (+ plerumque insipidi +) ut qui a bitumine
49. pinquitudinem et aerimoniam sapiunt. Plerius modori, nisi urantur; attamen Geodes
50. in Misenus habet odorem violae (xidem in Sclesia, vide schivenctifeldium
51. terreno.
52. prope verer Hirschberus +) propter terram quam amplectitur, a qua et nomen habet.
53. sed confracti post aliquot dics color abit, ut violae marcescentis. Nonnulli silices non
54. per olent vivlam, sed a museo quod accrevit, quo abraso non olent. Lapides vaero
55. in ignem injecti plerumue graviterelent. Sed myrrham illi, quibus materia est
56. bitumen praestantius, ut succinum. Saxa etiam quaedam et marmora ferro percussa
57. vel confricata usti cornus aut putidi alicujus ovi virus olent, iccirco, quod ignis
58. subterranei fumo sint infecta quin etiam dactus li quidam eadem de causa olent cornu
59. Inter qualitates lapicum quae tactu percipiantur
60. prima sunt spissitudo, cum pauci et occulsi meatus, et raritas cum mulli et patentas
61. boris quod limatur.
62. fiunt Meatus quando humor cumterra non satis bene permistus, sed ipsum dixerse terrene
63. partes, tanquam vasa quaedam coercent et contiuent, calorque meatum ex iis exhamrit in
64. coquendo, tunc fiunt lapides pleni meatuum quales tophi, item cum exuritur terra fiunt
65. pumices. Lapides qui ex succis intra terram fiunt, maxime densi et compacti, inprimis
66. qui figore ongreti. Medio modo se habent saxa quae ad regulam caeduntur et
67. marmora quaedam. Lapides rari, etiam lees ;hiac pumices nisi contusi in aqua natant
68. S materiatenax, et calortantus, ut hamorem exhaurire possit, fit lapis densus et duru. Sin
69. lentoris parum aut nihil et calormultus e aquam dissipet terram vero comburat, fit.
70. sit lagis mollis adeo ut facile in pulverem redigatur, seraque contagione res tingat. Ejus autem
71. coier um pard albus. H Fuipus quia fucum vehencater onit es. astriagit copidemficit cunus, tende

Cite

Leibniz-Handschriften zur Nachträge LH 37, 7, fol. 11r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068536:0021?run=74