Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 3, 5, fol. 1r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.92.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. d schedam Hamaxariam
  2. ad 8. Substantia corporea, seu materia predita vim habet agendi et resistendi
  3. Nam b Materiae natura consistit in resistentia, seu principio passivo.
  4. Si dicas replere spatium, ut solebam, olim, veradices, sed non satis explicata. Nihil aliad enum
  5. exprimes, quam addi aliquid positioni sive extensioni, de a uti res numerata
  6. aliquid addit numero, sed dicendum quid addatur
  7. ad 5. 2. In extenso non tantum sunt partes extra partes sed etiam partes coexistunt, et
  8. extensio involvit continuitatem, ut duratio, motus.
  9. 9n
  10. positionem incorporeorum
  11. non admiserim.
  12. extensib
  13. qui dicel Extensum esse quod punctu eedit, primum explicare debet, in quo consistat
  14. punctum, quo sentiet dificultatem, quando revera punctum est extensi extremum.
  15. an
  16. Deinde debet dicere explicare quid hic excessus. an velit repetitionem punctorum. Si punctum
  17. ubi
  18. definias principium magnitudinis circulus committetur, nam
  19. praesupponitur magitudo, ea enim cujus principiam est punctum non alia est quam
  20. extensio. Et sane omne extensum divisibile est, ut partes in eo assignari possinbu Actaque
  21. en
  22. magni
  23. sint assignatae in materia, potentiales vero sint in ipsa extensione, ut in numero.
  24. Miror Dn. Thomasium Spiritibus seu incorpor tribuere patce partes.
  25. P. 6. Omnis creaturae cogitatio mea sententia involvit corpus. Unde cum antiquis etiam
  26. patribus censeo etiam es genios vel alios quoscunque spinitus corpore praeditos esse
  27. Neque eti alia ratione ad caeteris substantiis creatis ccordinarentur
  28. sed semper corpus aliquod vetinere, nunc crescens nunc decrescens; eaque in re pulcharimum
  29. ordinem non minus ac in aliis rebus a natura observari. It ay non anima tantum
  30. sentio autem nullum alia
  31. sed et animans est immortale, nec magis in philosophico rigore vera mors, quam vera
  32. generatio est. Haec et multo plura puto a me demonstrata
  33. 5. 7. vellem medicinam tam bene constitutam haberemus quam doctrnam
  34. Ad 5. 8. Etsi putem omnia in physicis fieri mechanice, principia tamen mechanisim
  35. de natura co spirite materiae spiritus, corporis.
  36. ex altioribus peioriuntur, ut saepe monui. Leges enim motuum non ex solis consi–
  37. Ac
  38. derationibus numerorum et figurarum possunt deduci, sed ex Meta-
  39. principium motus primum agere ordinate cum intellectu, et r
  40. finem respectu, qui consistit in perfectione quan quam eadem etiam aliunde possiat demonstrari
  41. quam ex o smdne se anim dubitandum non est esse Mentis louge nostris per
  42. physicis quoad efficio
  43. G
  44. produnt nto leve
  45. spicaciores et potentiores, quanquam nostrae quoque mentis potentia paucis sit explorata.
  46. Coterum quae chaldorii despriotibus habent, jactantiae suspecta tensebuntur
  47. mento et vanttatis, done experimentis confirmentur. interim verissimum est, omnem
  48. mantem max, sed mxi antnam, sed in in primis nostram, omnia involvere aliquo modo
  49. in praesenti sao statu, praeterita et futura; et in omnia etiam agere, vicina et
  50. atque adeo aliqua habere omnipotentae et omniscientiae simulaerum.
  51. Ad S. 10. in omni Anima sive Entelechia praeter vim agendi, etiam aliquem perceptionis
  52. et appetitionis gradum esse oportet. itaque haec insunt omni substantiae corporea, quam opponi massis seu
  53. remota: A
  54. aggregatis quae nullo communi spiritu continentur
  55. Non licet deum comparare
  56. non est unum cum sit extensione infinitum, quale quid pro uno toto habere
  57. non licere, in Mathematicis est de monstratum. Et deus continet in se rationem ipsius universi
  58. D omnis passio adeoque et dolor a limitatione et confuso; apud Deum omnes cogitationes distinctae
  59. flumini, totut
  60. Mens intellectus in cerebro, aut alio, loco sed g qrnu nis dum
  61. deeenane ale
  62. Eoe rerum e ocis
  63. possibilitas in divino intellectu
  64. Non puto commode deum dici spatium, quod que madmodum et tempus est oedo possibilium posit
  65. ut tempus non substantia sed qua
  66. a
  67. diepositio seu ordo possibilium positionum, ut numerus sed omnium possibilium realitas in deo est
  68. ans
  69. determinato non est; sed totius Machina
  70. ne dispositio possibilis, ut numerus. Fundantur tamen ut omn
  71. esse spatium, sed est enim spatium
  72. spiritus sit ens incorporeum percipiens, exse movens
  73. appetitu subtilissimam materiam mentis genitricem primo trahens, admittere non ausim, e
  74. primum enim deus non debet dici anima mundi, cum sit causa Mundi deinde spatium non est substantia sed
  75. ita in deo est spatii fundamenta deu
  76. non male pronuntiatur. Sed seu
  77. Ens relatioumut ordo et numerus quemadmodum et tempus. involvitque possibilitatem existendi, cujus funda
  78. est in essentia divina. Deinde spatium appesitas es appetens concipi non potest, non
  79. uui quiae ites neuas pur puaris certr cue e
  80. mentum utique

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 3, 5, fol. 1r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068579:0011?run=74