Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4, fol. 177r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 178v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. nisi annilum istum firidat. Finat ergo quantum
  2. potest, aditu scilicet tantum sibi aperto, non vero manria
  3. ipsa secum abrepta. Quemadmodum si supponas globulum quendam
  4. solidum per matri ferreum glabum esse ferreum, corpus in esse
  5. globum ferrcum; materiam totam eg+h esse tenacem, nec ex toto
  6. vel parte moveri, attamen findi posse; fistaramantem rautem findente
  7. discendente, rursus collabi, qualis materia est pix aut gelatina
  8. Et extra a maguetem applicari, qui materia inviolata
  9. globum moveat ex i. in m necesse erit materiam com–
  10. prehensam annulo Tin lmn findi in partes duas, superiorem
  11. et inferiorem annulum scilicet superiorem lilm, et inferiorem
  12. in mn et perinde esse sive globum dicas ire versu ex i. versus
  13. in relicta post se, materia annuilimum, sive dicas materiam
  14. annuli ire ex i in h relicto post se, globo utrobique
  15. enim materia annuli totius findetur in ante i. seu inter
  16. Y et M et recollabetur seu coibit, post i seu ve
  17. inter i et h Porro si supponeretur materia plane qui
  18. escere, globo moto, ideo globo eunte ex i. in n materiam
  19. integri alicujus annuli quantus est annulus linimu findi ac
  20. post terga relinqui necesse esset, sed quia in exemplo propo-
  21. ato supponimus annulum quoque tendere ab, 1. versus m sed
  22. duplo tardius ideo necesse est dimidiam tantum annuli par–
  23. tem linst. findi in annulos parallelos duos lirs.
  24. l in st. ac post terga relinqui. Et annulus superior
  25. Curs evadet in oppositum latus versus 3. raderis
  26. ul. contra annulus unst rades un. euadet ergo
  27. annulus superior, inter l. et g inferior inter n. et c
  28. contra si globus tardius
  29. ver
  30. moveretur aut versus . ipsa canficipans versus n globum
  31. lin. desereret. Sed res eodem redit. Idem est si lin
  32. Prp circa suum centrum moveri intelligatur, ita
  33. enim non findet quidem mnateriam, atta
  34. inca partes ejus eam partes materiae nunc desepent
  35. nunc ab iis deferentur, ac proinde ea secum abripete
  36. Si quod corpus turbans, materiae cum lumine
  37. ciruractae supponatur interponatur sub aequatore, depri-
  38. metur modo nihil obstet, versus centrum terrae in linea recta
  39. Esto enim in dict. fig. 1. Cg. fh aequator. Corpus obstans
  40. turbans motui luminis interpositum un vel lxugn
  41. Corpus primum corpus lun turbare credatur, ob motum r
  42. proprium entrum, manifestum est ipsum premere seu secum
  43. abripere conari materiam arcumpositum ut lxre vel ugn. et
  44. sed non potest per ea quae ostensa sunt prop. praeced. 9.
  45. Resistentiam tamen sentiet majorem sursum quam deor
  46. sum in lxrC, quam m uyr. quia celeritas por-
  47. tionis kic quam cyn major est ob majorem distan-
  48. tiam a centro Z Ibit ergo deorsum lun. in eam
  49. partem, in quam minorem resistentiam sentit, et in
  50. quam ab altera magis resistente repellitur, id
  51. est versus centrum 3. Nec dicit debet versus polos
  52. 3. Ponesu
  53. rculatu u
  54. hyt
  55. est motum in et et in e, item in gg et in g. item in
  56. s
  57. e ex 9. a. quam in eP. gg. a4. Iem est si qua
  58. cunque alia ratione corpus turbans moveri intelligatur,
  59. semper enim abripere secum conabitur aetherem circumpositum
  60. ettetu
  61. et fortius aget in iiferiorem quam superiorem, quappe XX ouIA Sphaericas) CXor l. et nyqen compre–
  62. magis resistentem.
  63. prop. 11 Sed si versus centrum ire non possit pro-
  64. pelletur versus potum praepiorem per meridia-
  65. ita in fig. 3. materia turbans dexterior versus aa. potum
  66. dimidiam partem corporis inferiorem
  67. Senhinuulo iusm nyata quod duplici dec ita
  68. demonstratur: primum a annulus superior lxorliusm
  69. fortius ne tum fortius movetur quam inferior
  70. usm nyqn est enim remotior a centro
  71. tum vero major est. Cum en annulus solidus
  72. btus Cxorlnygth. duplo altior annulo solido
  73. jusmnyge est q plus quam duplo major
  74. ut ex Geometria constat (sphaerae enim
  75. crescunt non in eadem. Sed friplicata ratione
  76. diametrorum:) ergo annumsus lxorsliusm
  77. est plus quam aequalis anmilo salido uis mnisqtus
  78. seu major enam si aequalis esset totum ex annula
  79. lxorsnliusm, et lo icsmnyginuum
  80. positum, id est annulus lxortnus cotri, anmuli
  81. alterius annuli jusmnygtor duplum foret
  82. contra id quod diximuse Ergo pars superior
  83. corporis turbantis In. nempe li. et cum fortiore
  84. velocius mota, et cum majore majore ma
  85. teriae parte luctatur, quam inferior in.
  86. magis ergo corpus as turbans in parte supe
  87. rius quam inferius premetur id est descendet
  88. sod erat demonstrandum. Idemque est etsi
  89. sed et cimnth antibus spn contiguis alis superiorbats
  90. das, aut illae ha ab vel potius utraeque utrasue
  91. secum abripere conabuntur fiustra conabuntur
  92. inferioribus luctari dicas, semper enim
  93. in altioribus et cum major etum erit quantitas
  94. et fentior motus crespent; et in inferioribus dece-
  95. materiae repellentis crescet, ac contra in inferio–
  96. ribus decrescet. Ut per se patet ex dictis patet
  97. (sive is circa. pooprium centrum, sive in aliam
  98. quamlibet partem f tendere intelligatur)
  99. a quibus premitur, seu quae ei innituntu
  100. uo promit quibusque innititur, secum
  101. +iterque circulus, tum xo tum lX0, tum
  102. remotior a centro, tum nyq propior
  103. a centro corpus beerum motum mo
  104. tu suo proprio perturbans repellere co-
  105. nantur. Sed fortius superior inferrore.
  106. aequilibrio ergo pressionis cessante, ibit corpus
  107. In. in partem ubi pressio minor est seu
  108. Ut rem distinctius tibi
  109. imagineris, ita cogita corpus In. in
  110. annuto solido inter circulos (seu potius superficies
  111. heuso positum, ob proprium suum motum, annulo
  112. resistere, nec ab eo ita abripi, ut abriperetur si nul
  113. sum proprium motum haberet. per dicta prop. 9. sequi
  114. tur ergo lucta inter corpus ln. et annulum dictum. Ut taceam
  115. pressionem seu perturbationem in annulos contiguos superiores inferio
  116. res gus propagari. Sed annutus inferesi mium sintem
  117. parte superiore rte prement

Cite

Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4, fol. 177r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068606:0399?run=74