Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7B, 3, fol. 28r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 29v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. es et des interpretatione
  2. lib. 1. de Ejy moli
  3. a
  4. docere est scientem facere. Interpretari est docere circa orationem
  5. seu cica orationem non satis cognitum facere cognitum.
  6. Oratio autem est
  7. vel interna vel exterma. Internam externa repraeseritat. Qualitas reprae
  8. seutatira dicitur figura. Unde et (ossius inst. orat. lib. 5. c. 3. schema generaliter
  9. de finit, conceptuum nostiorum delineandi, qualitatem. Et Scaliger de caus. l. l.
  10. c. 196 non recte figuras dici modos loquendi non vulgares. cum omnis oratio sit
  11. figuata. Orationes interrae sunt definicio et descriptu. propositio. Syllogismus.
  12. Ouvus figura vel est communis, vel singularis a communi recedens. Illa
  13. emendatam reddit orationem, hoec vinatam
  14. Figura communis vel in
  15. vocibus sinmulis vel in earum constructione siu copulatione Voces singulae
  16. vel substantiam significant vel accidens Substansia est quae suum esse in se habet
  17. accidens quod in alio. Item vox gignificat vel cum tempore vel sire tempore
  18. Accidentia habent aliquando in intellectu figuram substantiarum, quando
  19. pere se considerantur h et non quatenus in subjecto sunt et significanter per nomem
  20. abstractum substantivum; hino in fcientiis albedinem definimus non ulbum. Quia definitiu
  21. atio rei substantiam exprimit, pautatim introducta abstracta cum homnes
  22. pientias excolerent. Vocem qualitatis primus introduxit icero rempore plini invaluis
  23. ninguedo Faletur scaliger ingratitudinem non esse apud probatos autore
  24. Nomem p appellationm pignificat universale; proprium significat redividuu
  25. Tametsi aliquando
  26. poetae lac album dicant ut loquitur Aristoteles, id est Epitheta inania adjiciant
  27. propria alia simpliciter, alia ad tempus, alia certa rei respectu. Hinc et
  28. sudjectiva quamvis alias communia sint. Hinc et adjectiva dividuntur in generalia
  29. ut bonum magnum. specialia, ut nox illunis coelum sudum quin et propria
  30. nomina habent sua adjectiva, ut Mars gradivus. Hinc oratio composita ex substantio
  31. et adjectivo, est quasi definitio vel descriptio substantivum quasi genus; adrectivum quasi
  32. Quia Nomen sine tempore verbintum tempore, hinc
  33. nominibus terminationes ab relationibus ussignatae, verbis a temporibus
  34. differentia.
  35. personis et modis. utrisque secundum numerum; singularem, pluratem dualem). Ex
  36. Casibus. Nomination et vocativus significant aliquid simpliciter positum; reliqui
  37. liquid conclatum, se habens ut genus vel differentiam un descriptione. Genitivus
  38. fit quando duae substantiue ad invicem relata, ill ad quaedrestrin genus est seu restringitur
  39. ritur in genitivo ut oratio socralis nominalios, alter in nominativo (isi nihil aliud
  40. flecti faciat) proprium vero in genitivo. Ut oratio socratis. var unde
  41. regulae grammatilorum imperfecto. Non enim expri docent, utrum si duo jungantur
  42. dicendumne sit gratio sociatis, an sociates orationis. Albedo magnitudinis, an
  43. eam
  44. potius magnitudo albedinis. Varius autem relationes substontrodium inter se
  45. explicabimus in syntaxi. Dativus repraesentat id ad quod quod refertur
  46. Titius similis Maevio, seu Titius
  47. est affectum quiddam ad Maevium.. Accusativus denotat correlatam operationis
  48. quatengest 1 Ec ordos affectum seu passum
  49. ut aliquid transeuntis, quae capit suam differentiam ab objecto. Operalio fit
  50. mutando, movendo, generando producendo cynrumpendo. Motus species angulutatio
  51. imminutoo, alteratio, motus localis. Accusativus denotat correlatum ejus quod
  52. per verbum significans exprimens operationem in aliud transeunlem si gnificatur
  53. Nam verbum est vor assignificans tempus. operari autem operatione quae in
  54. aliud transit, est habere, movere, mutare generare producere, corrumpere, motum
  55. decipere quae omnia in tempore. Hinc constructio cum accusativu magis propria
  56. verborum. Ablatious significat subctantiam, unde quid est, fit movetur mutatur
  57. et hal se habet ut principium movens vel ut concomitans hoc principium, vel
  58. quorundam
  59. verba significunt Esse facere, novere, generare cormmeere. ut hormm passiva. Verbum
  60. quod aprincipio movetur velut instrumentum.
  61. ctrva denotant terminatione sua, facere habere.
  62. habent terminationem activum etsignicant o
  63. passiva.
  64. Modi oriuntur
  65. activum pessivum, nenerum deponens.
  66. passiva recipere operationem. Neula
  67. diversa ratione praedicandi, sunt enim nomina ut subjecta verba ut praedicata. Esse
  68. His addun sommunia sub una terminatioue activa
  69. enim seu copulam, semper connotant, quod est vel simplex vel modificatum. Indication
  70. cum praedicatum simpliciter inest subjecto. Conjunctio utimur in dictione quae magis
  71. repraesentat meditationem de modo affirmandi et negandi praedicatum de subjecto. Hic
  72. Modus lautem praedicationem vel confirmat verbi gratia necessarium, ut hoc sit. Vel To
  73. inere vel non inesse aliquid detrahit, et ipsum reddit infirmius, velut si optetur aut animo
  74. intendatur, aut conditionem requirat. Imperatious significat non praedicatum subjecto
  75. inesse, sed loquentem ita velle. Infinitivus significat substantiam verbi retanta figura
  76. verbe sen aosgnficatione temporis, ut abstracta nomina significant substantiam
  77. veroque sit uti definimus abstracta. Ita non definimus quod sit amo, sed quid sit amare.
  78. accieinfisitiou loco nominis substantivi surpatur ut pers. sut p. 5. velle summ cuique est
  79. certum
  80. supstanti valgeru
  81. bent, adjectioue
  82. prveriant
  83. pru adjecto
  84. 2
  85. nec hic
  86. atis doce

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7B, 3, fol. 28r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068647:0055?run=74