Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 1, 1, fol. [16]v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.92.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. Rectarum
  2. Parallelarum de fiaitio Euclidea proba est quidem, quod productas
  3. sibi nunquam coincidant, et tamen in eodem sint plano. Nam extra planum
  4. possunt duae rectae dici nec concurrentes, nec parallelae. Sed vel hini intelligi
  5. potest, ipsam potionem parallelismi aliquid aliud postulare. Nempe a parallelar
  6. ubique eadem distantia est, vel normalis inter duas parallelas ubique eadem et
  7. quae definitio etiam ad circulos, curo et ad ulias curvus applicari potest
  8. et helice cyhudricam, et alius curvas imo et ad alias applicari potest sed
  9. tunc notatu dignum est. Si in plano quoque lineam duas ducas date curvae parallatur
  10. ipsas curvas non fieri ejusdem speciei. Parallaeta quoque condescribi possunt
  11. per ercolutionemt sed in lialis solidi diversae sunt parallerae linea salidi
  12. aut lineis duabus ejosdem plani non ejusdem plani parallelismus est aliquis
  13. non dependens a isalagoria agentiatricis osculatoriae descriptione caeterum
  14. pro Rectis parallelis propria dari potest definitio, eaque in fallor optim
  15. et facillima ac mine minimum supponens; ut scilicet duo Rectae
  16. qua uliqe se invicem habent eodem modo parahielae appessentur. Ex
  17. qua definitione non tantum sequitur nunquam quia semel a se
  18. remple sunt, semper a se remotas esse, sed etiam caetera quae non sine apparatu
  19. Euclidi fuere demonstranda
  20. Caeteras Euclidis definitiones non attrngo, initio libri primi positas non
  21. attingo cum nl nihil obscuri habeant. In genere autem monemus ad
  22. s
  23. sd
  24. ios
  25. ult
  26. f
  27. lecta
  28. ontemors
  29. equiri ut ex ipsamet constet definitum esse possibile
  30. non sed nunc ad veritates fundamentales at accedamus, quibus
  31. Euclides sua inae dificavit, postulata. scilicet et Axiomata. Et
  32. de eo quod possumus seu
  33. quidem postulata sunt axiomata d possibili postu eae ut cum dicitur postulari
  34. sensus est
  35. ut a quovis puncto ad quodvis duci lineam rectam liceat, nihil aliud dicitur
  36. cess
  37. quam possumus a puncto dato ad datum pesse lineam rectam. Caetam sunt
  38. Ergo Axiomata quaedam de praxi. cetera et illis nituntur prorb problematum
  39. postulata velo
  40. constructiones; theorimata autem sunt Axio mata pa Theoreticae, quanquad
  41. quemadmodum et ipta theoremat quanquam et ipse nitantur
  42. possibilitate; ut scilicet agant de subjecto possibili naturae rerum,
  43. cum postulata et problemata nostram possibiti considerent quid sit possibile
  44. nobis, aut potius in nostra potestate.
  45. Archimedes ad secit Hypotheses
  46. id est propositiones quasdam Quidam adjiciunt Hypotheses, id est
  47. propositiones quae fotesse demonstratione. Vola itaec autem Axiomata
  48. Axigmata autem dicta sunt, tanquam digna quibus fides sine demonstratione
  49. ad hibeatur, unde migatus sum Ramaeos, hoc vocabulo omnem enuntiationem
  50. appellare maluisse.
  51. Et Euclides put
  52. issumsit has ut vosant
  53. sed quod non videatur opus Nam
  54. dignitates, quod non quod demonstrari non possint, nam omnis propositio
  55. aeternae veritatis, ppaeter identicas est demonstrabilis, quae identica nones
  56. quibus
  57. A est His enim solis privilegium indemonstrabilitatis concedo. Sut
  58. identicis autem concd comprehendo non tantum A est A: sed et unumquodque est
  59. aequali idem
  60. simile, aequale sibi; item principium quod vocant contra
  61. p
  62. dictionis. vero saepealias monui majoris, utilitatis esse ipsorum axio–
  63. matum demonstrationem, quam vulgo creditur. Euclides tamen sbi permussum
  64. putavit
  65. b aliquand
  66. ipsum assumere facile propositiones quasdam quas inteo Axiomata non recensunt.
  67. ex quibus nonnullas adjacit annotavit Elavius; sunt tamen nec clavio animad.
  68. versa, ita in prima primi facite demonstranda occulte essumit duvs
  69. Circulos intervallo rectae datae et ex ejus extremis descriptos s secare sesc.
  70. Caeterum quidam Mathematici definitionibus Axiomalibus et postulatis
  71. adjiciunt Hypotheses; nempe propositiones quae demonstrari fortasse merentur
  72. ab ipsis tamen assumantur, ea lege atque ut sic dicam velut protestatione ut
  73. intilligamus omnes sequentes hypothetice esse veras, ipsis paucisque, illis con-
  74. cssis, vel demonstratis debere concedi. Et revera si quis Euclidea Axio
  75. mata neget, ut Franciscum a sancher (autorem libri quod nihil scitur)
  76. decisse accepi, dubilationibus suis ad Clavium missis; fient Hypotheses ad est agnia
  77. calinuates nspechamenta les t ser munet psar illat veno
  78. us sprtem edeade ial detitito ncentales x po me Z. psar tillas veno
  79. preliminares aggrediamur
  80. Et ia plano
  81. quogidantu
  82. linee non
  83. nunquam con
  84. cprentes
  85. Acurvae
  86. quae est
  87. locus ofen-
  88. centrorum
  89. osculi
  90. quodnfinam
  91. hilosophia
  92. haberemus
  93. Reverus linea est longiludo, sup
  94. laboris
  95. Expediendi causa operae pretium erit ut speciosam Situs aggre
  96. iura ante
  97. sit
  98. la
  99. Hic sequi
  100. est
  101. s
  102. tam
  103. t
  104. cum analyis ide absolvet
  105. de cur
  106. refie
  107. trae porpecimina submittemus
  108. pan punctum est A _ si tale sit ut posito B esse i A, sequatur A ∞ B.
  109. loneo est via puncti, seu cujus sectis seu punctum est in quo quicquid
  110. est ipsum est.
  111. a est
  112. C sive nulla extensio nempe quod tamen in extenso est
  113. Dunctum est cujus puns in quo Euclidi, ujus pars molls epesoes sert asse
  114. Namet instantis parss nulla s. Talculum nostrum aptias erit dicere: punctam est, (in quoni quo
  115. ipsum est. sit A, et ponatur B esse in A. quod si hinc sequitur
  116. In quo quicqui
  117. B coincidere cum A, seu A ∞ B, ipsum A dicetur punctum cidu
  118. ina Euclidi est longitudi latitudinis exprers. Sed declarandum
  119. Linea
  120. erat quid longitudo et quid latitudo superficies edem quod longitu
  121. dinem latitudinemque tantum habet, se quibus denique in libro Unde
  122. cimo adjicit solidum esse quod habet longitudinem latitudinem et crassitu.
  123. dinemsen ut alii vocant profunditatem. Hic ut uniformitatem servaret, debebat
  124. dicere lineam habere longitudinem, non esse longitudinem. debebat etiam
  125. demonstrare, quod nulla etur quarta dimensio; sed potissimum debebat
  126. declarare quod tong quid sit longitudo, latitudo et profunditas.
  127. putem argo longitudinem habere quicquid extensionem habet; latitudinem
  128. id omne cujus aliqua sectio extens longitudinem habet profundum
  129. putem ergo longitudinem habere quicquid extensum est, seu continuum
  130. cujus partes coexistunt. Latitudinem habet illud cujus sectio extensione
  131. habet longitudinem habet.
  132. profundita
  133. salidam cujus sectio habet latitudinem
  134. vel quod sed ita ostendendum est nihil dari cujus sectio habeat profundi
  135. latem. hoc sensu Aliter profunditatam p sine respectu ad longitudinem
  136. latitudinenque definire licet, ut sit profundum sit, in quod est aliquid quod
  137. terminus non est. Terminus autem est, quod commune esse potest duobus
  138. nullam partem commonem habentibus. Et sectio est terminus communis
  139. partium ejusdem totius. pars autem est, quod ei cujus est pars
  140. (toti) per se solum detratri potest, seu nihil licet nihil aliud detrahatur
  141. quod si profundum ita definiamus, ut terminus non sit totum terminus
  142. non sit, quemadmodum dixi, jum ostendendum esset, ejus secionem manifestum
  143. est, id sectionem alterius esse non posse. Verum jam ostendendum est, sectionem
  144. ejus non nisi latitudinem et longitudinem habere. seu sectiontim ejis sectionem
  145. non nisi in puncto secari posse.
  146. Longitudinem tantam habet, cujus sectio
  147. non habet extensionem, adeoque non est nisi punctum ncp est in punctum est
  148. Longit Latitudinem tantum habet (id est sine pro funditate nam longitudinem
  149. latitudo supponit) cujus sectio latitu longitudinem tantum habet. Quicquid
  150. autem profunditatem habet, ejus sectionem tatum profunditatem habere
  151. manifestum, qusi definiatur profunditas ad ut fecimus; an vero latitudinem tantum
  152. habeat, non statim hinc patet, nisi est constet inter praeter haec tria
  153. longitudinem; latitudinem, et profunditatem nihil dari quartum de quo alibi
  154. Nobis licebit lineam definire viam puncti. sit quod idem est ac dicere
  155. lineam esse cujus quaevis sectio est punctum.
  156. superficies vil est via
  157. lineae ita motae, at non pars ejus in transversum, id est ita ut non omne
  158. punctum sequens succedat in locum antecedentis. sent eseu quod idem est
  159. superficies est ujus quavis sectio est n sect
  160. un
  161. aliqua et lineam Superficies
  162. st cujus sect est (quaevis sectio non est plus quam
  163. N Non dico autem
  164. linea, seu talis est, non potest, nisi in puncto Reari.
  165. quod quaevis superficiei sectio sit linea, pam quaedam sed non nisi numero definitae)
  166. superficiei sectiones dari possunt, quae sint puncta tantum, ut si unum una superficies
  167. lana composita intelligatur ex duobus circulis se tangentibus; hujus sectio in contactu erit
  168. per rectam tangentem erit punctum. Ubi tamen notatu diguum lineam secantem
  169. nullam suam partem habere in secto. idem ad solidum lia is ferri potest.
  170. alioqui
  171. alan qo nihil
  172. estliuo
  173. sane cuclidis
  174. efinitio cum
  175. mer
  176. sit
  177. algativa
  178. emon
  179. tranti prodesse
  180. non potest
  181. t quod ad intel
  182. ligentiam requi
  183. rebatur
  184. set tio

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 1, 1, fol. [16]v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 39). https://leibnizlegible.com/page/00067960:0032?run=39