Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 8, fol. 4r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. de Resistenta fluidi vel alterius medus scheda secunda 28 seprembr. 1683
  2. solidum incurrat in fluidum, dupliciter suam vim debilitat, uno modo dum motus sui
  3. eatem in fluidum obstans transfert, atque partes ejus impellit, quemadmodum flabellum ventum
  4. facit, alio do modo dum partem potentiae impendit in glutinositatem partium fluidi a se invicem
  5. divellendarum superandam, et in frictionem quem faciunt partes fluidi contra ipsa solidi latera et
  6. Qua Et quidem potentia posteriore modo imipensa properdita habenda est cum in t
  7. partes minutissimas distributa insensibilis reddatur. Itaque vicissim, cum fluidum incurrit in
  8. in solidum, tunc resistentia sua solidum duo efficit, nempe e fluidi ambietis cursum atque
  9. retardate atque ipsum quodammodo repellt qua effectus respondet illi quo divium et
  10. adeoque eo ipso a fluido impellitur, quemadmodum supra fluidum imputerat; dum enim flu
  11. ut saque seu ut sy. seu ut ordinatae parabolae, et seu crescent fluidum retar et quatenus fluidum ambiens nonnihil retardatur, ipsum solidum ab
  12. eo aliquem motum concipit, quemadmodum supra solido refardato fluidum ab eo
  13. motum conceperat. A Secundo solidum ret eo ipso resistit quoque dum fluido
  14. revocemi rem etiam ad calculum in progressione celeritt lacurrenti, dum frictionem fluidi contra solidi latera, aut partium fluidi inter se,
  15. atenus vero non plus potentiae resistendo
  16. hi duo effectus, sive solidum sive fluidum, sive utrumque ad
  17. recipit, sed u vim solii fluidi diminuit.
  18. an
  19. ad conflictum moveatur, quod pars potentiae ab uno in alterum transfertur, pars
  20. vero perit. Hanc distinctionem video non satis consideratam a viris doctis, qui
  21. prior resistentia est fluido propria, posterior locum habet et
  22. hoc argumentum attigerunt. cum mobile in solids movelur, ut in superficie aspera
  23. Gravia descendunt impulsa flatu, venti subtilissimi versus terram agentis, qui
  24. non potest essere perfecte continuus sed debet esse ad modum cujusque alterius venti inter
  25. ruptus. Insultus tamen ejus tam crebri sunt, et tam paucis intervalli dissiti, ut proconti
  26. unis conatibus momentaneis haberiposst possint; omnino tamen non sunt infinite parvi
  27. quidem
  28. nec infinities repetiti, neque enim talis actio reperiri potest in natura. Ipsi autam insultus singuli
  29. potentia morisla e Y1- d. ergo potentia d ce a otum sunt momentanci sed darant aliquandiu, eaque carum duratio revera potest esse aequabilis
  30. Aeri ut ipsum initium insultis vel vehementius
  31. ut vel tarditis, qua quanquam nec ipseu in gradum impetus infinite parvum desinere, aut
  32. qualis nostri renti, sed potest etiam fortasse
  33. ab eo incipere possit. Habebit enim et suae accllerationis suae alqus retardationis causas
  34. ab alio genere venti sive fluidi adhuc subtilioris, atque ita in infinitum.
  35. Cum duo venti unus qui grave agit ad terram, alter qui grave suo flatu
  36. attollit aequalem vim habent, hoc est cum densit quadrata celeritatum sunt densitatibus
  37. et ventorne crecisure seu resistentiis ventorum reciproce proportionalia; grave
  38. Densitas autem venti ia
  39. Sed quaeri potest quomodo comparari debeant duorum ventorum densitates; seu
  40. suspensum manet.
  41. utrum suiet in ratione potentiarum quas idem solidum in utrumque eodem
  42. modo diverso tempore incurrens, perderet; an vero sint, ut potentiae quas duo venti
  43. quos comparandi
  44. id
  45. vient
  46. modos differre patet ex his quae diximus initio hujus schedae. Anvero sumendae sint aliunde
  47. os
  48. iidem solidum eodem modo diverso tempore incurrentes,
  49. acmpe a quantitate corporis massa quae partis quae cum solido confligit. Anvero a
  50. tantitate materiae quam continent, excepta tumen materia quadam intercurrente
  51. Et quidem si duo ventur simul idem
  52. colidium impellant, et solidum in medio quiescat, haut dubie dicendu necesse est
  53. longe subtiliore quae non computatur.
  54. dem potentiam solidu ab utroque fisse om adeoque eandem etiam celeritatem
  55. am ejusdem solidi cum eadem est celeritas, eadem etiam potentia est) a ab utroque
  56. in solidum transferri eodem tempore. Sin solidum incurrat in fluidum, et vis ejus
  57. obtundatur densitas sel fluidi aliande sumi potest, nempe tam a potentia quam
  58. fluidum in ipsam trans fert, dum a glutinositate ip seu vi perdita. Denique
  59. fluidum incurrat in solidum, et in ipsum agere debeat, et vim actionem ejus
  60. vensitate metiri velimus; vis quam turusfert in solidum
  61. de quemcumque modum aligamus
  62. consideranda est. Verum
  63. densitatem aestimabimus ab ab effectu
  64. Et quidem resstentia solidi qua
  65. via obtundit nec tamen recipit, petenda est, ab ejus glutinositate, seu vi colaerrendi
  66. non vero a priori. Quod tamen fieri debet.
  67. Sed unde oriatur quam explicare ultra non necesse est
  68. hoc loco; sed magis opus esset explicare posse vinc qua partium
  69. num centitatione. soli dum plus mnausve pottentiae a solido necipiat, aut
  70. quae est in partibus.
  71. in solidum transferat.
  72. + et
  73. Gedibalius
  74. videtur

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 8, fol. 4r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068161:0007?run=74