Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 8, fol. 8r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 9v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. deimpulsu fluidorum, schoda secunda
  2. Luo celerius autem movetur corpus Z, eo minus facile impetus perverit ad
  3. mediante vinculo pervenit ad remotiorem partem x. Quod paradoxum videtur,
  4. manifeste tamen sequitur ex positis. Nam si corpus Z majore impetu incurrehs in y
  5. secum abriperet etiam X, majorem potentiam utique transferret in X, quam si minore
  6. celeritate venisset. Sed vinedum (per ostensa) vinculum elasticum, lamdiu itenditur,
  7. donec major potentia quae in tensionem ejus side flexionem impenditur aequetur potentiae
  8. quae in fosx simul impellendum transferenda esset; majore autem in opus
  9. est ad vinculum mris elasticum mante intendendum, itaque in casu incursus celerioris
  10. major potentia etiam vinculo elastico tendendo impenditur. Erg Majore autem
  11. potentia opus est ad ipsum magis intendendum. et proinde si ponamus tensionem
  12. filitchalybei quae necessaria est, ut y immoto x perveniat usque ad coese requirere
  13. potentiam aequalem illi quae transferenda esset in corpus X, si moor ipsiu a Z minore
  14. celeritate adveniente, abriperetur; et ut pervenicit ad 2, necessariam esse
  15. potentiam quatransferretur in xceleritare ipsius Z existente mitjore; utique
  16. priore casu tensio sili fiet ab gasi ausque ad co posteriore ab usque ad
  17. utsus pervenint ad X. et proinde difficilius
  18. et proende diffeciligsante quam
  19. posteriore casu, cum Z celerius movetur, quam priore quo tardius,
  20. ad nimpulsas ad x perveniet. Atque hine quo celerius solidum trocinatio
  21. adem plane locum haberet
  22. impines incurret ut liquidum glatinasum si corpus (2) trausversa ad XY linea in cynicurreret
  23. Hinc quo celerigolidum corpus impinget in liquidum aliquod aut aliter penetrabile,
  24. inglatinosum clicet, eo minus tamen partes liquidi praeter eas, quas immediate
  25. loco dimovet secum movebit. de quas et soluta est ita ut s si summa
  26. celeritas sit li solici perinde sit ac si liquidum illud omni glutinositate
  27. pexuque partium careret. Neq Quoniam intellii potest partes liquidi
  28. vinculis quibusdam elasticis, at fragilibus ob summam parvitatem (qualia
  29. sunt filamenta glutinis) contineri. Conclusionem firmit illustris experientia
  30. globili sclep pulvere pyrio acti, cum respectu qui corpora objecta perforat potius
  31. quam move loco movet, adeo ut jannam propemodam clausarum non claudat magis
  32. sed foramine suo contentus transpocet et notatum est foramen rotundum ab eo in vitro caeteroqui
  33. illaeso aliquando fieri Nimirum ob summam pernicitatem iclus esiam satis.
  34. firma corpora fluidorum quodammodo conditionem
  35. motum in illis ultra partes immediate afsectas propagari debere, ostensum est
  36. amploo
  37. Si l corpus in aqua moveatur in tubo splre clauso aqua pleno
  38. (quae duo eodem redeunt) eogit corpus aquam in cujus locum intrat secundum
  39. latera ipsius corporis inter aquam lateralem et corpus labi ac repere, ut instartennis
  40. solido in D extratubum libere, in D aut, corpori solido occurrit, est sili ut locum a corpore post se relictum repleat. Hoc filum crussitiem tantam
  41. vis quam percipit qua agitua sumenda est non a tota juctus non su t vel si placet hoc puta nen aquae globumam quod corpus lambit, erassitiem
  42. habet tantam, ut aequival eat moli corporis, aer satem in tantum set extin
  43. in quantum movetur aqua celerius corpore; nquaHaecim telligenda sunt,
  44. si non plus aquae moveatur quam ncesse est ad locum corporis continue supplendum
  45. Sed si paulo plus aquae moveatur, quam scilicet ob glutinositatem ejus ac motus
  46. corporis tarditatem, necesse est, aut putamen aquae corpus lambentis essepone fit maru
  47. majus, aut saltem intantum moveri celerius. Necesse est atem quo crassius autem
  48. est hoc putamen, hoc minus partes aquae a semvicem divelluntur, eoque minus superficies
  49. aquae motae ex (proportione molis contentae) frictioni contra globum, et aquam
  50. quiescentem impoitur (aut tardius motam) exponitur. Et sciendum est quicquid
  51. efficere debenta ut aqua in vanias admodum partes divellatur, id plurimum
  52. idem est, si corpus solidum in liquido immoto immersum resistentiae invenire abere, non tantum ob, motum quem in aqua ifficit, sed
  53. etiam quia connexionem partium quae tenacitate quadam conjunguntur multoties
  54. et ut plarimas fluidi partes simul impellat
  55. Si ea sit figura corporis solidi, ut liquidm fluidum ad locum solidi supplendum
  56. rumpese debet. ta
  57. celeriter admodum moverie debeat; eo major est liquidi resistentia fluidi
  58. ut si corpus ab de feratur
  59. aqu exigua latitudine ac, sed quantacunque
  60. fudo difficultatem non ungeb
  61. ac continue aquam loco pellet qua ad
  62. ia feratur o
  63. quia et exigua
  64. stus corporit per
  65. e. p
  66. H..
  67. fila lateralia ab. cd ad terga corporis, bd conflnet, idque modemto satis
  68. utut. sed si corpus moveatur secundum latitudinem, a cversus a. motus fili aque; quod a cid iredeber
  69. longitudunu
  70. tantum sup
  71. in tantum est celerit in quantum linea cd est major quam ab. Unde fieri; A et intantum quoque fluctu
  72. potest tanta potest essi latitudo, simul et ternitas corporis moti, pit gravitatis potentia rio nt
  73. proinde multi
  74. impetus minor sit quam (seu vis fluidiaetherei, cujus quod venti instar longe mujoris
  75. corpora versus centrum terrae depellit) minor sit, quam resistentia aquae
  76. corpore liceto Gravi farde admodum incedente magnus debet ercilaridilcx admodum pa
  77. esse fluido celerits tanta scilicet ut ejus renitentia contra divisionem (nam motui ipsi nullum
  78. Quam
  79. vel aeris si ad
  80. corpus resistit sed tantum velocitati) majorsit quam quae vim gravis conatum
  81. ende nubes suspensas in aere manere posse, credebile est, et videndum est
  82. va quales a alais nge n a qua hon descendant magis
  83. tius et volasus hinc faciliors
  84. oascentant, remgatio quomredduntur
  85. quorum phaeno-
  86. menorum, quae
  87. mira multis visa
  88. sunt ratio ex
  89. dictis patet
  90. + quod per ipsum transit
  91. 4 toto tempore quo
  92. corpus integralu
  93. locum mutavit
  94. noviromento
  95. partim propelle
  96. tur, et ante ac
  97. ventum vel fluctu
  98. satis exique
  99. fg. 5
  100. Cin ab.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 8, fol. 8r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068161:0015?run=74