Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 13, 3, fol. 81v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.92.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The machine reads it as

  1. comparata sunt, ut alterum ex altero necessario sequatur ex posita effecta causa plena, necessario
  2. sequatur effectus integer:
  3. Est ergo causa plena, status omnium t ad rem per pertinentium simul sumtorue
  4. ad rem pertinentia voco, quae scilicet agunt in aliquid agendo ad effectum contribuunt. Esfectus autem integers
  5. Dest ptatus omnium ad rem pertinentium in aliquo tempore assignato posteriore; qui scilicet status ex
  6. posserore statu priore est consecutus; tametsi autem infinita semper causae in natura ad eundem
  7. semper concurrant effectum, possumus tamen abstrahere animum a nonnullis paesertim minus sensibilibus
  8. ali sem separatasque separitarum rerum consequentias considerare; ita cum corpus grive descendit
  9. pr ab raere ab m aeris resistentia possumus omimum ab strahere; aliasque irregularitates negligeres, do
  10. psius per se descensus consequen fiacu aestimemus.
  11. Quomam ergo causa et effectus sunt
  12. ut prius et posterius, necessario inter se connexa; Hinc necesse utique est hanc connexionem posse
  13. demonstrari, omnis enim propositio necessariam demonstrabilis est, ab eo saltem qui eam intelligit. Omnis
  14. eem demonstratio fit per definitiones resolutione in propositionis identicas; necesse est ergo causam et
  15. effectum insi perfecte resoluta ad m nqu in idem denique desinere; cumque ex effectu rursus ilius sequali
  16. necesse est, perpetuo identitatem ilam servari pono identitas illa non nisi ineo consistere hbet
  17. otest quod in omni quo in quo conveniunt; c conteniunt antem, in eo quod tam causa quam
  18. effectus habet potentiam quandam, id est cap acitatim prodacendia alium reffectum, diffecunt Tamtuae in
  19. patice applicatione eit situ, quemadmodum figurae in alas fo dlinca eadem utcunque flexa eandem
  20. plongitudinem, retinet. Hinc
  21. necessrrum est tantum posse causam quantum effectum et contra.
  22. adeoque qua quilibet effectus, si accusio e se offerat reproducere perfecte potest suam causam
  23. es
  24. est ratis virium habet adurem un eundem statum redigendam in quo pris trat, aut in aequivalentem (Ut
  25. ceutem aequivalentia possit aestinari; ideo utilis est mensuram assumi qualis est vis necessaria ad elevandum
  26. aliquod grave, ad aliquam altitudinem. Nam Et dicem pdicendum est si ponatur aliquod corpas in ali
  27. aut ompositum excorporibus in eo statu, ut totam suam ex actionem libere ex eccendo grave
  28. intiquod datum ad datum altitudinem attollere possit, non potent unquam d alium effectum produce
  29. Hinc fit t lupis qui libere
  30. qui plus possit; adeoque omnes applicationes in eam rem inutiles, erunt d
  31. iex aliqua altitudine descendit, Si hpendulo alligatus, si nihil obstet, et perfecte agat ad eandem
  32. dpetitudinem refargere possit; non verus ad altiorem, nec si nihul virium detractum sit ad inferiorem. Nec
  33. d.Et areus aliquis lensus et resiliens, in alteram se partem tantumem Tenderet, nisi ipsa corporis ei
  34. ut aliquando in ter detendendum rumpatur; Nam ictum nihil excipit, nisi
  35. dasemet qui cum in ipsa ejus oe relut intermioriatur; ingentes ex displosione mutationes licet nobis
  36. dervisbiles in ircus corpore oriri necesse est. Hinc nos cum magnum ictum aeri infligimmis,
  37. moles ictum griperet, unde Imassa
  38. cum licet exceperin aurae vulnus nos tamen dolorem sentimus, cum sub ipsum ictus finem sistitur
  39. es
  40. rt
  41. i stupti
  42. Constituenda ergo regula est. Effectus tantum
  43. (potentia est status ex quo sublato impdimento sequitur effectus
  44. tegram
  45. demagnitudinis determinatae) Hinc effectus pot est reproducere um causam. Effectus potest reproducere
  46. manas.
  47. indegri, eadem potentia est.
  48. plenm
  49. scipsum. Effectus non potist producere aliquid se ipto potentius. Si effectus debilior causa est, integer non est
  50. es erit noc si causae sint propoctionales etiam effectus sunt proportionates et contrae si
  51. Causae suit similes, etiam offectus erunt similes
  52. si effectus eod eodem modo producitur ex cansa
  53. B, quo e C. quo effectus (E) ex causa C) et sit aequatio explicant relationem
  54. erit relatio
  55. est relatio inter
  56. nemodo (C
  57. inter E. et (E) quae inter C
  58. (5) et (C)
  59. et (() Crclatio inquam, non ratio)
  60. eadem erit
  61. quoniam eadem
  62. selatio inter C et () sit a. erit (es (ac
  63. Ca jam C od E relatio sit Y. eris Ep C eit
  64. E er C. quae inter
  65. 9
  66. (C))
  67. et (E
  68. demonstrandum est esse
  69. EE
  70. e rectius opinir demonstrabuntur ex solis definitionibus sive substitutionibus. (C)
  71. fundamenta generierum de motu tatrocinationum trudidisse
  72. a
  73. eodem
  74. sed haec
  75. Nunc satis erit
  76. ut Geometcia ex pendet ex Metaphylicis de toto
  77. et parte, ita Mechanica ex metaphysicis de causa, et effectu. Verum a priori Mechanicae scrimistium: Effect
  78. aequipollet causae prenae, seu causa eadem nec plus nec minus producet, modo neque juoetur neque impeditur
  79. seu
  80. iquicumque causam plenam aliadius effectus producere non potest nec effectum integrum producere potest.
  81. q causa quae producere non potest effectum unde at causam unde aliquis esfectus produci potest,. ee effecticm
  82. producere potest. Ex. 97. qu corpus in plenohori ontali positum nemo celeritate inpellere potest qui
  83. non ad eam altitudinem elevare potest, ex qua delapsam altitudinem de qua agitur haberet.
  84. etiam ex eo demonstrantur quod eundem resostentiam conflictum esse
  85. ex concursus celeritale, etsi nihil refernt quod moveatur; fateor
  86. equaedam horum heorematumq
  87. tamen nec
  88. relsiman utique et vera horum ratio est ex primis et meta
  89. usi ficis causae et effectus. Si constet ejusdem effectus causae dluos effectu s necessario fore aequi pollentes
  90. dad posse demonstrari nisi per experientiam.
  91. constabit et effectum et causam aequipollere (vel contra) quia duorum unius causae effectua alter alterius causa esse
  92. necesse est
  93. potest, ut ejusdem rei sunt tres status in tribus temporibus A. B. C. status in tempore A ausa stotus in tempore B, et platis
  94. effecta in causa
  95. et effeoru nihil impediaet
  96. sinversa effectumque duci ex causa effertumue fingi causam, et causam fingi effectum. Quemadmodum qui per
  97. itiam carsa satus in tempore C.
  98. oamen istrat, etiam exire potest. Videndum cen non si semper demonstrari possit nisi causa et effertus aequipollerent dari
  99. B
  100. etiam um minor est effectus causa. Equidem unc semper Certum est Aequi quietem perpetuam seu extin
  101. terpetur, quot fere in Mecharo
  102. in tempore
  103. omnia fingi
  104. sed status in Tempore
  105. ot excogitari possunt motus
  106. motum perperum asnocus
  107. fderi possunt paralogisni nonabria

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 13, 3, fol. 81v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068200:0164?run=74