Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 4, 3, fol. 2r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.99.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 1v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Axioma Magnum
  2. Nihil est sine ratione
  3. sive quod idem est, nihil existit, quin al ratio
  4. reddi possit (saltem ab omniscio) cur sit potius quam non sit
  5. et cur sic sit potius quam aliter. Unde sequitur nihil
  6. per se et absolute loguendo indifferens esse,
  7. indifferentiam rerum nostrae tantum ignorantiae figmentum esse
  8. quemadmodum et id quod Ethnici fortunam vocabant. At
  9. vero, inquiet aliquis, si nihil sine ratione est, tunc nulla
  10. erit prima causa, nullusque ultimus finis. Respondendum
  11. est, nihil quidem esse sine ratione, sed non ideo nihil esse
  12. sine causa. Nam causa est ratio rei extra rem, seu
  13. ratio productionis rei: potest vero ratio rei esse intra rem
  14. ipsam. Idque locum habet in illis omnibus quae sunt necessaria
  15. quemadmodum Veritates mathematicae quae rationem
  16. in se ipsis continent, item Deus, qui solus rerum actualium
  17. sibi ipsi ratio est existendi
  18. Definitiones
  19. Voluntas est sententia de bono et malo
  20. Han ab hominibus Voluntatis nomine intelligi patet ex
  21. ex loquendi formulis, in quibus si definitio pro
  22. definiteo substituatur, sensus sibi constabit. Hinc dicimi
  23. omna appetere bonum, fugere malum. Neminem velle
  24. malum sub ratione mali. .Volumus
  25. quae bona putamus, et contra quae bona putamus
  26. va volumus. Si quis autem ahanc
  27. notionem voluntatis rejicit, is aio sons aliter voce
  28. utitur quam salent homines solent, et fortasse ne
  29. dicere quidem poterit, quid sit velle.
  30. Sententia est cogitatio practica, seu cogitatio cum agendi
  31. conatu
  32. cogitationem seu
  33. Noc scilicet discrimen est inter simplicem cconsiderationem,
  34. imaginationem, repraesentationem, et inter sententiam
  35. quod is qui aliquam sententiam habet paratus est
  36. ad agendum modo aliquae qui sit huic sentenriae
  37. conformis. Qnicunque persuasus est ignem esse
  38. in fornace, non utique manum immittet, quamdiu mentis
  39. atque actionum suarum est compos. Qui credit esse
  40. potentissimum atque sapientissimum actionum suarum
  41. censorem, is quandiu hanc sententiam habet animo
  42. penitus persuaso obversantem certe
  43. non peccabit. Unde manifestum est fidem id est
  44. sententiam, sine operibus, id est caritate, sive
  45. benefaciendi conatu esse non posse.
  46. si quis jam definitionem Sententiae substituat in
  47. de finitione voluntatis, is lvidebit, Volun-
  48. tatem esse cogitationem de bono et malo
  49. expresione
  50. agendi conatu conjunctam, quod cum illorum moda leguem
  51. consentit, qui dicunt voluntatem esse ultimum deli-
  52. berationis. Est enim deliberatio
  53. dubitatio cum inquisitione conjuncta de

Cite

Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 4, 3, fol. 2r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068326:0003?run=74