Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 5r
Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.96.
Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text
One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 6v); this page is its right half.
The machine reads it as
- respondere, quod hoc loco non infeliciter praestat. eoque artificio saepe
- utitur in demonstrationis vicem. Sed nos expectabamus majus aliquid,
- et ni fallor expectare jussi eramus. Quod nihili nulla sit extensio
- fatendum est, recteque in illos torquetur, qui statuunt spatiam nescio
- quod imaginarium. Sed quibus spatium substantia est, hoc argumento
- non tanguntur; tangerentur utique si demonstrasset supra Cartesius,
- quod hic assumit, omnem substantiam extensam esse corpus. Caeteram aliquando apparebit, massam materatem
- Ad (20) Heeda rei Non videtur autor satis bene
- pugnare in Atomos; concedent carum defensores, posse dividi tam
- cogitatione, quam divina potentia. An vero reera talia dentur
- corpura quae nuturaliter habe hanc firmitatem An vero naturaliter
- existere possint corpora, quae firmitatem habeant naturae viribus
- insaperabilem, (quae vera apud eos Atomi notio est) quaestio est
- quam Cartesius (quod mirere ) ne attingit quidem, et tamen
- Atomos a se profligatas profitetur, et postea et hoc loco
- prosit hic profitetur, et in toto operis decursu supponitassumit. Plura infra de Atomis dicturi smmus ad
- Ad (21. 21. 23) Mundum nullos extensionis fines habere, mundumque
- adeoque non nisi unicum esse posse,, totam materiam ubique ese homogeneam
- nec nisi motibus adeoque figuris discriminari; omnia nadificantur pronuntiato nequeab omnibus admisso neque ab actore
- sententiae
- neque admisso, neque demonstrato, quod idem sit extensum et corpus. Possunt tamen aliunde verae effe.
- (25. D) Si motus nihil aliud est quam mutatio contactus seu viciniae
- immediatae, sequitur nunquam posse definiri quaenam res moveatur,
- Ut enim in Astronomicis eadem phaenomena diversis hypothesibus
- praestantur; ita semper licebit, motum realem vel uni vel alteri
- eorum tribuere quae viciniam nc aut situm interse mutant; adeo ut
- uno ex ipsis pro arbitrio electo, geometrice tanquam quiescente, geometrice
- definiri queat, quid motus quietisve reliquis tribuendum sit, ut data
- phaenomena prodeant. Unde si nihil aliud in est in motu, quam haec
- perpectiva mutatio, sequitur nullam in natura rationem dari, cur
- uni rei potius quam aliis ascribi motum nece oporteat. Ute consequens
- erit, motum esse rem realem esse nullum. S itaque adho ad
- ad hoc, ut moveri aliquid dicatur, requiremus non tantum ut mutet
- eesi situm respectu aliorum, sed etiam ut causagum mutationis vis, actio sit in ipso.
- actio sit u ips itaque a stare non posse quod affirmat Cartesius
- qui non plus actionis requiri admotum quam ad quid
- in corpore requiri ad motum, quam ad quietem, fateor vi opus esse,
- ut quiescent quietem tueatur contra corpora incurrentia; s verum
- a sed ea vis non est in quiescente, cu ipsa ambientia mutua vi
- motus sui, sibi obluctantia ret quiescens in situ priore manere cogatur. Quanquam revera nuspiam
- unt compositionem
- lespiratibus tractans
- motuum trtavit Archimedes. Primus quod sciam usum
- attigit
- in physicis et Mechanicis ostendit Galilaeus; primus ad regulam
- reddendam rationem aequalitatis angulorum incidentiae et
- teflexionis in paralipomenis opticis applicuit Keplerus, quem ea i re
- in dioptricis secutus est Cartesius; primus amplissimum Eu
- physicis et Mechanicis, combinatio compositionis motuum usum
- ostendit Galilatus
- Ad (33. 3435)vee hoc loco dicit Cartesius, pulcherrima sunt, et
- ingenio ejus digna quod scilicet omnis motus. in loco pleno involvat
- circulationem, et quod necesse sit materiam actu dividi alicubi in partes
- data quavis minores, cujus postremae conclusionis momentum
- non videtur ipse satis expendisse
- (36) Eandem motus quantitatem conservari in rebus
- celebratissima est sententia Cartesignorum; demonstrationem
- tamen nullam dedere, nam quae sumitur a Constantia dei, quam
- eom a s te ti perr e
- ipsam non esse substantiam,
- Sed aggregatum ex ubstantu
- resultans spatium autem
- nihil aliud quam omntum
- dinem
- contia coexistentiam
- communem; ut tempus non
- coexistentiam
- artic. 64. quas nutas
- se aliis argamentis
- dicamus
- aut data ratione
- in data plagum linea
- moto
- Tum qui
- reperiatur perfecte quie scen,
- =+ diviso notu
- obliquo in
- perpendicularem
- et parallelum
- quem ea in re
- hic pariter et
- quoniam
- et nm et si constantia Dei summa
- sit nec quiequam eo nisi secundum prae
- ec scriptae dudum seriei lege
- mytetur; ex pluribus id tamen quaerit
- quidnam conservare decreverit, ut rumne
- ue ta
Cite
Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 5r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068502:0009?run=74