Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Militaria LH 36, fol. 137v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

The same scan as fol. 136r (00068529:0273), where its text is given.

The machine reads it as

  1. Ad Cuniculos Obsidentium impediendos finut puter
  2. Anticuniculis, fimul puter nonnilut obliqui, ut tandem infra
  3. Tossam perveniatur, tum fit porticus quae fossam transmittat,
  4. Principia Experrentiae Physica aut ab
  5. Experientia discd magis discenda.
  6. Si muri lapidei tormentorum ictibus verberentur,
  7. transmissa fossa fit alia porticus quae viam intercipiat
  8. qua hosti veniendum est, ut si timeatur apici propugunculi fragmenta lapidea undique dissiliunt. (Unde nullum tunc
  9. promurale) nocent fitiamen
  10. secunda porticus erit perpendicularis ad capitalem; si timetur
  11. ne hostis ad faciem anepat (+ ut hodie solet ) fit illi par-
  12. attella; si timetur utrique possunt fieri duae parllelae
  13. faciebus, quae conveniant. possunt item alii putei profun-
  14. diores fieri, multique ducuntur quasi ramusculi, in quibus
  15. statuuatur excubitores, qui auscultent an hoste, veniant
  16. Fumus ab explosione armorum ignivomorum in syperiore
  17. loco incommodus (unde casa armata seu statio tormentorum
  18. quam vulgus casam mattam vocat una alteri imponi non
  19. debet)
  20. et qua parte. Habentur item majores terebeae, longae
  21. lorica, parapet
  22. Moles terrea quae vimus
  23. tormenti majoris sustinet, est
  24. circiter saeem eaperum. Manessonius in parmula muni
  25. 7 aut 8 pedes, ad persodiendam terram, inter eas terebras euda ait, si sit 18 pedum fore à l’epreuve du canon 7
  26. datur una cujus extremitas Jand hordei similis, unde et
  27. appellatur, granum hordei. His terebris praetentamus, quae
  28. sit crassities terrae usque ad hoctes, nam aperto foramicii
  29. aperitur eorum lumen videtur; insititio deinde tormenti
  30. seu petarda terram perrumpimus aditumque obstruimus,
  31. odo crassities terra aut 8 pedes non superet.
  32. Applicatur pelaria contrn hostem, sursum deorsum vel.
  33. linen horzontali, prout venit. T Tabula petande
  34. trabecula firntet firmiter fulcienda in solo. perrupto
  35. cuniculo decertandum et obstinendus cuniculus. Si hostis
  36. vinea ad propagnaculum venerit, cutra propugnaculium
  37. ducendi putei et ramusculi quidam volunt hostem fumo
  38. ex cuniculo expellere, sed melius ignebus artificialibus,
  39. obstructo aerius cnniculo, ne utrobiue noceat. possunt
  40. etiam vineae hostium antequam in pro paguatutum venere
  41. sunt et pali vacerro seu pali verticaliter solo infixi
  42. Cuniculo subjecto everti
  43. quieavis armantur, quorum
  44. primi humiliores, secundi aitiores clavis loca vacua occupantibus
  45. et in quinancem digesti
  46. Repagula item (barricades) ad racerras revocali possunt
  47. ubi pancissimi sunt pali solo infixi, qui connectuntur invitem
  48. longitre Grabecula horiz ontali, haec insui sunt ad formandas excubia
  49. rmstationes. Dantur et Tuabes rcuminibus undique armata
  50. vulgo Qui trisiae, sunt trabes sexangulae aerforatae in singulis
  51. inferuntur acuminatiscipiones s’auto pedum. Murices quoque
  52. (chausse trappes) sunt quadricuspidatae, ita dispositae, ut
  53. quomodocunque projiciantur semper una cuspis sit verticalis
  54. Hae maguo numero disseminantur in via qua ad labem facta
  55. Cundum est hosti.
  56. H Locus alteri dominari dicitur, si novem pedibus sit altio
  57. (dominari, commander) puto inHresse quo sit destantia
  58. Linea desensionis seu distantia sclopeti quod
  59. musque tam vocant non debet excedere 120 aut ad summum
  60. 140 exapedas seu 720 vel 84opedes. Si tamen majora
  61. sclopeta ad hibeantur vulgo . Monsquetons ad
  62. 160 aut 170 exapedas ascendipotest. Videatur Selincour
  63. tii propositio apud Fournerium. (paucioribus opus esset
  64. propognaculis si major haberi posset linea desensionis)
  65. Muru lateritius melius resistit quam lapideus aut terreg.
  66. trium
  67. Tormentum postulat latitudinem sexhopeda hexapedarum
  68. seu in linea sex hexapedarum peli
  69. Apex propugnacali ut tormento bellico resistat debet
  70. Longisord est 16 vel 18 Fedu
  71. C
  72. esse major 60 gradibus.
  73. Altitudo valli supra externim, agri superficiem
  74. non computando loricam erit circiter minima 12 pedum,
  75. summa 20 aut 24 pedum.
  76. X Lorica (parapet) habebit 5 pedes, suppedaneum
  77. banquette tres.
  78. Talus interior valli aequalis erit altitudini, ut ascensus
  79. it exlenior. Talus exter Talus exterior erit fi
  80. pcua
  81. rssugd tatia
  82. ee ie to si diflacat
  83. si noles terren sit muro vestita Tatus
  84. minor desideratur, sed murus postulat anterides, is eperon
  85. ost
  86. ut moli terreae prementi resistat
  87. Terrae moles etiam melius tustentatur, si addantur
  88. lignoum fasces capitibus ad murum obversis
  89. ictus in murum obliqui sunt invalidi
  90. Moles terreae non sunt capaces aufractus, (qualem
  91. postulant auriculae propugnaculorum)
  92. Nuri vallum vestientes ad tustentandam humum
  93. apponuntur praecopue dum vallum arenosum est, facileque
  94. diffluit, crassities muri in fundamentis erit 15 pedum deinde extra
  95. terram 12, alii volunt ut paulo altius fiat margo, ut muri
  96. ruinae ibi consistant, et in hostem ascendentem incidant
  97. jam diximus interius Anterides esse necessarias, des Eperons, ut
  98. melius pondus illud sustineant. Secundo humus removeatur uno
  99. aut altero pede a muro sic enim sensim ad illum accedet
  100. vel ponantur fasces ex ramis quibus incumbat pondus.
  101. Mollior materies melior, lateres lapidibus praeferuntur
  102. sic enim dum verberatur murusruinae dissilientes non vulnerant
  103. milites. Lignum adhiberi non debet propterignem (+ quid si
  104. mixtum terras si humus uliginosa per se satis consistit
  105. satius est murum non habere; sallem id asserunt Hollandi
  106. omnes forte quia murum habere non possunt. Ratio tamen
  107. est quod facilius difjicitur mujus quam simplex vallum terreum,
  108. isi enim labe factatur in parte infima totus disturbatur, cum
  109. in ferra partes decidentes foramina boturent. facilius ilem
  110. muinae in vallo simplici reparantur, cuniculus item pulvere
  111. pytio fartus plus potest in maro quam terra contra vero
  112. pallum simis lex sensim diffluit, nisi continue reparetur declivitas
  113. major terrae facilem hostibus praebet ascensum, facilius est
  114. valli parte occupata fossione continua in reo progredi Cuniculi
  115. Fossa maximarum arborum latitudinum debet excedere
  116. item faciles sunt
  117. alioqui facile pontibus superatur, un de minium ejuslatitudo 7o pedum,
  118. ta puteiales amte pater pre inreis
  119. computandum est, an fast terra e fossa eruta
  120. circiter aequet terram elevationibus insumendam.
  121. ubi tamen notandum terram e fossa erutam, dum ad
  122. opera adhibetur in majorem molem excrescere, quia, non
  123. ita comprimitur ut ante. Habenda et ratie cespitum
  124. et ramorum, qui aliunde afferuntur ad opus vincienda
  125. opite ces lorins reculement dans les flans, qui bemperdient
  126. e de la gorge, ilfant des canons avec des affusis
  127. e
  128. menta ab invicem B2 pedibus distant, ab ex tremitatibus pedibus
  129. formentum in longum ottinet 15 aut 18 redes udduntur 10 ad retrocedendum
  130. ergo suggestum circiter 30 pedum. fit tabulatum ex quercinis tabulis
  131. latrum circiter pedes 15, nomihil declioc in auteriom, ita enim facilior
  132. erit ad locum consvetum restitutio, minorque etiam retrocessio. Additur
  133. post suggestum, spatiam priori aequale, in cujus medio effoditur locus ad
  134. finendum pulverem pytrium, cujus aditus corio tegitur
  135. sintilla
  136. incidat, cavendum praeterea, ne magna nicm pulveris copia ibi congreget
  137. Imo altitudo loricae non excedet tres vel 4 pedes, ut bellicatormenta
  138. supra loricam explodi possint, tormentum autem ubi explosione
  139. it
  140. recesserit occultu vitur.S
  141. s
  142. utem corbibus aut cadis trumo
  143. supra loricam digeruntur pront
  144. in ordinem
  145. in alias aut alias partes ictus dirigitur. In promurali si sint
  146. lenis fegentur qu
  147. tormenta, necessario esse debent fenestella, quia alio qui
  148. defectis formientis dominabitur hostis ex superiore loc
  149. am illa
  150. de parmalis et temilunis dicendum videtur;.
  151. opera lamniliora multo sunt vallo primario
  152. Terra recenssen nondur d
  153. firmior; unde firmior terr
  154. la contrescarpe. quam valli
  155. felae declivitas fossae exter
  156. terra enim declivitatis fossae suo loco mansit, valli egesta est
  157. Hinc etiam utte locum tormentorum caparem esfodin loco
  158. enestellas
  159. Loricae enim
  160. desntes, etiamsi terra compossa et imadefacta ostent, non multe
  161. editiore, et in immota terra fier
  162. terra arenosa cespitibus vestienda.
  163. in formandis sugcgestis Batteries, comndniter utuntur corbibus
  164. terra suffartis, quorum diameter verte
  165. il n’y agueres d’epaulement que les cartouches ne
  166. proissent detruire M. . pHI. p. 39. dont les canons a cartouthe
  167. dans les case maltes valent bien mieux que les seconds flanc
  168. ne fouraissant que monsquelades.
  169. Ot fai quelque fois assez Rees des flanes enta courtine
  170. quelques redens pourempecher que le canon ne bricole dans
  171. leflanc. deville chez M. M. p. 72. p. 238
  172. vallum terreum non est capas custodiarum duchemin des
  173. rondes.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Militaria LH 36, fol. 137v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068529:0276?run=74